VietPress USA (26/3/2026): Hôm nay Thứ Năm 26/3, trong khi Tổng thống Donald Trump gia hạn thêm 10 ngày nữa để Iran phải dỡ bỏ phong tỏa Eo biển Hormuz thì Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công quyết liệt vào Israel và các quốc gia Vùng Vịnh trong liên minh của Hoa Kỳ.
Tuy nhiên, Israel đã công bố một thành công bất ngờ khi giết chết vị Tướng lãnh của Iran là Alireza Tangsiri, chỉ huy lực lượng hải quân của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, người cầm đầu trong việc phong tỏa Eo biển Hormuz làm cho việc vận chuyển 20% tổng số lượng xăng dầu, khí đốt toàn cầu bị ngưng trệ từ ngày Mỹ-Israel tấn công Iran 28/02 đến hôm nay.
Alireza Tangsiri là quan chức quân sự cấp cao mới nhất của Iran bị Israel nhắm mục tiêu trong chiến dịch ném bom vừa giết chết vào rạng sáng Thứ Năm 26/3 hôm nay.
Alireza Tangsiri đã lãnh đạo nỗ lực của Iran nhằm đóng cửa Eo biển Hormuz đối với hầu hết hoạt động vận tải biển, gây ra sự gián đoạn kinh tế nghiêm trọng trên toàn cầu và làm tăng chi phí cho chiến dịch của Iran đối với Hoa Kỳ, đồng minh của Israel trong cuộc chiến hiện nay tại Vùng Vịnh.
Israel cho biết họ đã tiêu diệt ông Alireza Tangsiri trong một cuộc không kích vào thứ Năm hôm nay 26/3.
Hiện vẫn chưa rõ cái chết của ông Tangsiri sẽ ảnh hưởng như thế nào đến chiến lược của Iran tại Eo biển Hormuz. Đầu tuần này, Iran cho biết sẽ cho phép các tàu “không thù địch” đi qua tuyến đường thủy eo hẹp này.
Theo Bộ Tài chính Hoa Kỳ, ông Tangsiri giám sát việc thử nghiệm máy bay không người lái và tên lửa hành trình của hải quân. Bộ Tài chánh Hoa Kỳ đã áp đặt lệnh trừng phạt đối với Alireza Tangsiri vào năm 2019 và một lần nữa vào năm 2023. Alireza Tangsiri cũng là chủ tịch hội đồng quản trị của một công ty sản xuất và thử nghiệm máy bay không người lái cho hải quân Iran. Khả năng kiểm soát việc đi lại qua eo biển Hormuz của Iran một phần nhờ vào việc sử dụng các máy bay không người lái tấn công Shahed do Alireza Tangsiri sản xuất.
Chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ, Đô đốc Brad Cooper, cho biết hôm thứ Năm 26/3 rằng việc Israel tiêu diệt Alireza Tangsiri “khiến khu vực an toàn hơn.” Đô đốc Brad Cooper nói rằng lực lượng hải quân của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã tấn công hàng trăm tàu thuyền trong nhiều năm qua.
Trong những tuần gần đây, Alireza Tangsiri trở nên hoạt động tích cực trên mạng xã hội. Alireza Tangsiri sử dụng tài khoản X để cập nhật về các tàu bị Iran từ chối cho đi qua eo biển; đe dọa các cơ sở dầu mỏ liên quan đến Mỹ; và cảnh báo Hoa Kỳ không được tấn công các cơ sở dầu khí của Iran trên đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu dầu chính của Iran.
Alireza Tangsiri được lãnh tụ tối cao trước đây của Iran, Đại giáo chủ Ali Khamenei, bổ nhiệm làm người đứng đầu lực lượng hải quân của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran vào năm 2018, và nổi tiếng với những phát biểu cứng rắn khẳng định quyền kiểm soát của Iran đối với Eo biển Hormuz.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel, Israel Katz, cho biết quân đội đã tiêu diệt Alireza Tangsiri, chỉ huy hải quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), trong một cuộc tấn công “chính xác và chết người,” theo tuyên bố từ văn phòng của Katz.
Katz nói rằng Alireza Tangsiri chịu trách nhiệm về việc đặt mìn và phong tỏa eo biển Hormuz ở Vùng Vịnh Ba Tư, một tuyến đường dầu mỏ quan trọng. Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz đối với phần lớn các tàu chở xăng dầu và khí đốt quốc tế, khiến giá nhiên liệu tăng vọt trên toàn thế giới.
Theo phóng viên tại Iran, Alireza Tangsiri, chỉ huy hải quân của IRGC, người bị Israel tấn công bằng không kích vào thứ Năm 26/3, đã giám sát việc thử nghiệm máy bay không người lái và tên lửa hành trình của hải quân IRGC, và đã bị Bộ Tài chính Mỹ đã áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Alireza Tangsiri vào các năm 2023 và 2019. Trong những tuần gần đây, Alireza Tangsiri nhiều lần đăng trên X về việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz, cũng như các cuộc tấn công khác do lực lượng hải quân IRGC thực hiện.
Quân đội Israel công bố đã tiêu diệt Alireza Tangsiri, chỉ huy hải quân IRGC, trong một cuộc không kích ở miền nam Iran vào sáng thứ Năm 26/3, theo ba quan chức Israel nói chuyện dưới điều kiện giấu tên khi chia sẻ thông tin nhạy cảm.
Quân đội Israel đã nhắm mục tiêu Tangsiri khi ông đang ở trong một căn hộ ẩn náu cùng với các sĩ quan Vệ binh Cách mạng Hồi giáo khác của Iran.
Báo cáo từ Haifa, Israel cho biết hệ thống phòng không Israel đã phản ứng nhiều lần trước các đợt tấn công hôm nay, với bảy làn tên lửa được phóng từ Iran về phía Israel, theo quân đội Israel. Các cơ quan chức năng đã báo cáo một vụ trúng đích, tại thị trấn Kafr Qassem ở trung tâm Israel.
Iran thông báo vào thứ Năm 26/3 rằng họ đã sử dụng máy bay không người lái và tên lửa để tấn công một căn cứ quân sự Mỹ ở Kuwait và một căn cứ không quân Saudi được Mỹ sử dụng tại Saudi Arabia. Hiện chưa rõ các cuộc tấn công này có gây thiệt hại cho các căn cứ hay không.
Trump đưa ra các đe dọa mới, gia tăng sức ép lên Iran
Ông Trump cảnh báo các quan chức Iran nên cân nhắc đề xuất hòa bình của ông “trước khi quá muộn”. Trong khi chính quyền đang gặp khó khăn trong việc buộc Iran mở hoàn toàn eo biển Hormuz cho các chuyến vận chuyển dầu, phía Israel cho biết họ đã tiêu diệt một chỉ huy hải quân Iran – người đóng vai trò then chốt trong việc phong tỏa tuyến đường thủy này.
Tổng thống Trump hôm thứ Năm 26/3 đã gia tăng áp lực lên Iran nhằm buộc nước này chấp nhận đề xuất chấm dứt chiến tranh, cảnh báo rằng nếu không thì “chúng tôi sẽ tiếp tục tiêu diệt họ”.
Ông đưa ra lời đe dọa này trong cuộc họp nội các, chỉ vài giờ sau khi Israel tuyên bố đã giết một chỉ huy hải quân Iran là Alireza Tangsiri, người đang dẫn dắt nỗ lực đóng cửa Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển dầu quan trọng chiếm 20% lượng dầu toàn thế giới qua lại mỗi ngày.
Tại cuộc họp, Tổng thống Trump và một cố vấn cấp cao đưa ra những đánh giá khác nhau về mức độ sẵn sàng đàm phán của Tehran. Iran công khai bác bỏ đề nghị, nhưng riêng tư lại phát tín hiệu có phần sẵn sàng.
“Bọn họ sẽ nói ‘chúng tôi không đàm phán’,” ông Trump nói. “Tất nhiên là họ đang đàm phán. Họ đã bị đánh bại hoàn toàn.”
Đặc phái viên Steve Witkoff đưa ra nhận định thận trọng hơn, cho biết ông và Jared Kushner vẫn đang cố thuyết phục Iran rằng “đây là bước ngoặt, và họ không còn lựa chọn nào tốt ngoài việc tránh thêm chết chóc và tàn phá.”
Ông Trump nói chưa rõ liệu ông có gia hạn thời hạn yêu cầu Iran mở hoàn toàn eo biển Hormuz hay không, hoặc Mỹ sẽ “xóa sổ” các nhà máy điện của Iran. Quyết định sẽ phụ thuộc vào báo cáo từ các nhà đàm phán.
Ngoại trưởng Pakistan xác nhận nước này đang đóng vai trò trung gian trong các liên lạc bí mật giữa Mỹ và Iran, bao gồm việc chuyển một đề xuất 15 điểm của Mỹ nhằm chấm dứt chiến tranh. Tuy nhiên, Pakistan chưa cho biết có tổ chức đàm phán cấp cao hay không.
Dù ông Trump khẳng định Iran sẵn sàng đàm phán vì đang gần thất bại, các cuộc phóng tên lửa của Iran vào Israel vẫn tiếp diễn trong ngày thứ Năm 26/3.
Israel không kích các mục tiêu tại Isfahan (miền trung Iran) vào ngày hôm nay Thứ Năm 26/3. Ngược lại, Iran cũng tấn công các đồng minh Mỹ và mục tiêu ở vùng Vịnh Ba Tư trong ngày hôm nay Thứ Năm 26/3. Tại Abu Dhabi, mảnh vỡ tên lửa rơi khiến 2 người thiệt mạng.
- Hơn 1.440 dân thường thiệt mạng tại Iran
- Gần 1.100 người chết tại Lebanon
- Ít nhất 15 người chết tại Israel
- 13 binh sĩ Mỹ thiệt mạng và hơn 200 binh sĩ Mỹ bị thương.
Tác động kinh tế
Thị trường chứng khoán Phố Wall giảm mạnh nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Chỉ số S&P 500 giảm 1,7%, đánh dấu tuần giảm thứ năm liên tiếp. Giá dầu Brent tăng khoảng 5,7% lên 108 USD/thùng – mức cao nhất trong tuần.
Ông Trump hôm nay Thứ Năm 26/3 đã gia hạn thêm 10 ngày thời hạn yêu cầu Iran mở eo biển Hormuz.
Iran không chấp thuận nhưng cho biết các tàu thuộc những quốc gia không thù địch có thể đi qua eo biển Hormuz.
EU nhận định chiến tranh Iran có thể thúc đẩy chuyển đổi sang năng lượng tái tạo.
Tổng thống Nga Vladimir Putin cảnh báo giá dầu cao có thể đảo chiều.
Israel đối mặt với thiếu hụt nhân lực nghiêm trọng trong quân đội.
Các vụ nổ lớn xảy ra tại Tehran trong ngày hôm nay Thứ Năm 26/3 nhiều hơn, cường độ mạnh hơn những ngày trước.
Iran đã phóng hàng trăm tên lửa và drone vào UAE trong đêm qua Thứ Tư 25/3 và ngày hôm nay Thứ Năm 26/3 kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
Tình hình tại Trung Đông:
Hai người đã thiệt mạng và ba người khác bị thương tại Abu Dhabi vào thứ Năm 26/3 khi các mảnh vỡ từ một tên lửa bị đánh chặn rơi xuống một con đường ở khu vực ngoại ô thành phố, theo thông tin từ quan chức Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất cho biết.
Nhà chức trách Emirati không công bố danh tính của hai nạn nhân, nhưng cho biết họ là một người đàn ông Pakistan và một người đàn ông Ấn Độ. Cái chết của họ cho thấy số dân thường thiệt mạng ngày càng tăng do các tên lửa và máy bay không người lái mà Iran đã phóng vào một số quốc gia Ả Rập kể từ khi Hoa Kỳ và Israel bắt đầu tấn công Iran vào ngày 28 tháng 2.
Theo Bộ Quốc phòng UAE, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã đánh chặn 15 tên lửa đạn đạo và 11 máy bay không người lái do Iran phóng vào thứ Năm 26/3.
Các quốc gia khác ở Vịnh Ba Tư cũng cho biết họ bị tấn công vào cùng ngày, nhưng không có nước nào báo cáo thương vong. Ả Rập Xê Út cho biết họ đã đánh chặn ít nhất 36 máy bay không người lái nhằm vào tỉnh miền Đông giàu dầu mỏ của nước này, một ngày sau khi bắn hạ 34 máy bay không người lái và một tên lửa đạn đạo. Kuwait cho biết hệ thống phòng không của họ đã bắn hạ nhiều máy bay không người lái, trong khi các đội phòng vệ dân sự ở Bahrain đã dập tắt một đám cháy tại thành phố phía bắc Muharraq mà họ cho là do một cuộc không kích của Iran gây ra.
Trong một tuyên bố chung được đưa ra vào tối thứ Tư 25/3, 6 quốc gia Ả Rập đã lên án “các cuộc tấn công trắng trợn của Iran” cũng như các cuộc tấn công do các lực lượng dân quân được Iran hậu thuẫn tại Iraq thực hiện.
“Tuy chúng tôi coi trọng mối quan hệ anh em với Cộng hòa Iraq, chúng tôi kêu gọi chính phủ Iraq thực hiện các biện pháp cần thiết để ngay lập tức chấm dứt các cuộc tấn công được tiến hành bởi các phe phái, lực lượng dân quân và các nhóm vũ trang từ lãnh thổ Iraq nhằm vào các quốc gia láng giềng,” tuyên bố nêu rõ.
Giới chức Kuwait cũng cho biết vào thứ Tư 25/3 rằng họ đã ngăn chặn một âm mưu khủng bố liên quan đến 10 công dân của mình. Bộ Nội vụ Kuwait cáo buộc những người này có liên hệ với Hezbollah, một nhóm vũ trang tại Lebanon được Iran hậu thuẫn, và cho biết họ “đang lên kế hoạch ám sát các quan chức và lãnh đạo nhà nước Lebanon, cũng như tuyển mộ người để thực hiện các nhiệm vụ này.” Năm trong số 10 người đã bị bắt, nhưng 5 người còn lại, không có mặt tại Kuwait, vẫn đang lẩn trốn, theo bộ này.
Cuộc chiến sẽ đẩy lạm phát của Mỹ vượt 4% trong năm nay, theo một dự báo mới.
NATO và châu Âu
Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết châu Âu cần thời gian để đảm bảo eo biển Hormuz được mở, do không được báo trước về cuộc tấn công của Mỹ vào Iran. Ông cũng ủng hộ hành động quân sự của Mỹ, nhưng thừa nhận nhiều nước châu Âu vẫn chưa sẵn sàng tham gia vào chiến tranh giữa Mỹ-Israel chống lại Iran.
Lạm phát tại Mỹ được dự kiến sẽ đạt trung bình 4,2% trong năm nay, cao hơn hơn 1 điểm phần trăm so với dự báo trước đó của OECD.
Cuộc chiến ở Iran sẽ dẫn đến sự gia tăng mạnh của lạm phát trong năm nay, khi việc đóng cửa eo biển Hormuz làm tăng giá dầu, khí đốt và các hàng hóa khác, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) cho biết hôm thứ Năm 26/3.
Tổ chức có trụ sở tại Paris cho biết tỷ lệ lạm phát ở Mỹ sẽ trung bình 4,2% trong năm nay, cao hơn hơn 1 điểm phần trăm so với dự báo trước đó được đưa ra vào cuối năm ngoái. Trên toàn bộ các quốc gia thuộc Nhóm G20, lạm phát được dự báo đạt trung bình 4% trong năm nay, cao hơn 1,2 điểm phần trăm so với dự kiến trước đó.
Nền kinh tế toàn cầu được dự báo tăng trưởng 2,9% trong năm nay, không thay đổi so với dự báo trước, nhờ chi tiêu cho trí tuệ nhân tạo.
OECD cho biết trong một báo cáo: “Sự bền bỉ của nền kinh tế toàn cầu hiện đang bị thử thách.” Có một rủi ro “đáng kể” đối với các dự báo này nếu tình trạng gián đoạn xuất khẩu từ Trung Đông kéo dài.
Trong tháng qua, hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz — một tuyến đường thủy quan trọng ngoài khơi bờ biển phía nam Iran — đã giảm mạnh do các cuộc tấn công vào tàu thuyền. Điều này, cùng với các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng trong khu vực Vịnh Ba Tư, đã dẫn đến sự suy giảm mạnh nguồn cung năng lượng cũng như các hàng hóa khác như phân bón. Điều này sẽ làm tăng chi phí thực phẩm và các hàng hóa khác.
Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) cho biết: “Giá năng lượng và phân bón tăng cao cùng với tính khó lường của cuộc xung đột đang diễn ra ở Trung Đông sẽ làm gia tăng lạm phát và làm suy yếu nhu cầu.”
Tại Mỹ, động lực tăng trưởng từ đầu năm dự kiến sẽ bị bù trừ bởi sự chậm lại trong chi tiêu tiêu dùng. Đồng thời, tác động của giá năng lượng cao sẽ lớn hơn ảnh hưởng từ việc giảm thuế nhập khẩu. Sự gia tăng lạm phát làm giảm khả năng Cục Dự trữ Liên bang có thể cắt giảm lãi suất trong năm nay.
Trong các quốc gia G20, Anh quốc được dự báo sẽ chịu tác động tiêu cực lớn nhất đến tăng trưởng, đồng thời đối mặt với mức lạm phát tăng mạnh.
OECD cho biết các ngân hàng trung ương cần duy trì sự cảnh giác trước các dấu hiệu cho thấy cú sốc năng lượng có thể dẫn đến lạm phát tăng trong dài hạn, và các nhà lập pháp nên ứng phó với giá cả tăng cao bằng “các biện pháp tạm thời và có mục tiêu rõ ràng” do áp lực lên ngân sách chính phủ.
Pakistan đã và đang tạo điều kiện cho các kênh liên lạc hậu trường giữa Hoa Kỳ và Iran
Ngoại trưởng Ishaq Dar cho biết vào thứ Năm 26/3, bao gồm việc chuyển tiếp một đề xuất gồm 15 điểm của Mỹ nhằm chấm dứt cuộc chiến. Thủ tướng Shehbaz Sharif trước đó trong tuần này tuyên bố rằng đất nước Pakistan của ông sẵn sàng làm trung gian hòa giải, nhưng vào thứ Năm 26/3, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Tahir Andrabi đã từ chối bình luận về các báo cáo liên quan đến một hội nghị thượng đỉnh sắp diễn ra hoặc việc các đặc phái viên Mỹ và Iran có dự kiến đến thủ đô Pakistan hay không.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
www.Vietpressusa.us