VietPress USA (16/3/2026): Tính đến hôm nay Thứ Hai 16/3 thì cuộc chiến tranh do Mỹ và Israel tấn công Iran đã qua 17 ngày nhưng vẫn chưa thất Tổng thống Donald Trump nói được điều gì cho chắc chắn lý do tại sao chiến tranh và cuộc chiến bao giờ chấm dứt.
Hôm nay Trump cho hay đã kêu gọi 7 quốc gia gởi chiến hạm đến eo biểu Hormuz để cùng với Hải quân Mỹ khai thông eo biển đã bị Iran ngăn chặn không cho 20% tổng số lượng xăng dầu thế giới đi qua khiến giá nhiên liệu khắp thế giới leo tang gây thiệt hại cho kinh tế Mỹ và toàn cầu.
Trump gọi Iran là con “Cọp Giấy” và đã bị Trump tấn công tan nát hết rối.. Thế nhưng tại sao lại phải kêu gọi 7 quốc gia Á Châu và Âu Châu đến phụ lực với Mỹ để đánh con “Cọp Giấy” nầy? Trump kêu gọi Khối NATO tham gia nhưng các quốc gia NATO cho hay nếu như Mỹ bị một quốc gia như Iran tấn công thì theo điều 5 của NATO khi một quốc gia NATO sẽ được xem như tấn công toàn Khối NATO và sẽ bị NATO đánh trả. Nhưng trong trường hợp nầy chính Mỹ đi gây chiến nên NATO không can dự.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz nói trong một cuộc họp báo tại Berlin:
“NATO là một liên minh phòng thủ, không phải liên minh can thiệp. Và chính vì vậy NATO không có việc gì phải tham gia vào chuyện này.”Phát biểu “không khoan nhượng” của Hegseth và “chỉ cho vui” của Trump cho thấy không có “chiến lược rõ ràng” trong cuộc chiến với Iran
Thượng Nghị sĩ Mark Kelly (D–Arizona) đã chỉ trích Tổng thống Donald Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, cho rằng hai người này thiếu chiến lược trong cuộc chiến với Iran khi xung đột đã bước sang tuần thứ ba.
“Bình luận ‘không khoan nhượng’ của Bộ trưởng Quốc phòng và phát biểu ‘chỉ cho vui’ của Tổng thống cho tôi thấy rằng ngay từ đầu đã không có một chiến lược rõ ràng cho cuộc chiến này,” Thượng Nghị sĩ bang Arizona viết trên mạng xã hội X.“Và đến thời điểm này, sau ba tuần, họ chỉ đang bịa ra các mục tiêu khi loay hoay xử lý tình hình, trong khi binh sĩ của chúng ta bị đặt vào nguy hiểm và người dân Mỹ phải trả giá qua giá xăng tăng,” ông nói thêm.
Tuần trước, Hegseth cho biết quân đội Mỹ “sẽ tiếp tục gây sức ép, tiếp tục tiến công, tiếp tục tiến lên — không khoan nhượng, không thương xót đối với kẻ thù” trong chiến dịch chống Iran. Trong thuật ngữ quân sự, cụm từ “no quarter” có nghĩa là giết các chiến binh đối phương thay vì chấp nhận họ đầu hàng.
Theo Điều 23 của Công ước và Tuyên bố Hague năm 1899 và 1907, việc “tuyên bố rằng sẽ không chấp nhận đầu hàng” đối với lực lượng đối phương là bị cấm trong chiến tranh.
Ông Trump cũng nói với NBC News hôm thứ Bảy rằng Mỹ có thể tấn công đảo Kharg của Iran “thêm vài lần nữa chỉ cho vui” sau khi đã tấn công khu vực này vào cùng ngày. Đảo Kharg, nằm cách bờ biển Iran khoảng 16 dặm (khoảng 26 km), là nơi Iran xuất khẩu phần lớn dầu mỏ của mình.
Tổng thống cho biết hôm thứ Sáu 13/3 rằng quân đội Mỹ đã “xóa sổ hoàn toàn” mọi mục tiêu quân sự trên đảo.
Tính đến thứ Sáu, ít nhất 1.298 dân thường Iran, trong đó có 205 trẻ em, đã thiệt mạng kể từ khi chiến tranh bắt đầu, theo Human Rights Activist News Agency có trụ sở tại Iran. Cơ quan này cũng cho biết ít nhất 1.251 quân nhân và lực lượng vũ trang Iran đã thiệt mạng.
Kelly, một cựu đại úy Hải quân, hiện đang vướng vào tranh chấp pháp lý với Ngũ Giác Đài liên quan đến những phát biểu ông gửi tới binh sĩ năm ngoái, đã nhiều lần chỉ trích Trump và Hegseth trong suốt cuộc chiến.
Đầu tháng này, ông nói với Jen Psaki của MS NOW rằng “một nhóm người ngẫu nhiên trên đường phố ở Washington, D.C. cũng có thể làm tốt hơn chính quyền hiện tại trong việc điều hành chiến dịch này.”
Người Mỹ sẽ không ủng hộ Trump “mãi mãi” trong cuộc chiến với Iran
Cựu Chủ tịch Hạ viện Newt Gingrich (Đảng Cộng hòa – bang Georgia) cho rằng người Mỹ sẽ không ủng hộ Tổng thống Donald Trump “mãi mãi” trong cuộc chiến với Iran và cho biết việc giá dầu tăng vọt có thể trở thành yếu tố sớm khiến những người ủng hộ ông chùn bước.
“Tôi nghĩ họ sẽ ủng hộ ông ấy trong một thời gian ngắn, nhưng sẽ không ủng hộ mãi mãi,” Gingrich nói khi đề cập đến việc người Mỹ ủng hộ chính quyền Trump tiến hành các cuộc tấn công vào Iran. Các cuộc thăm dò cho thấy phần lớn người Mỹ không ủng hộ việc Mỹ tiếp tục can thiệp quân sự tại Iran.“Có ba thách thức rất lớn mà chính quyền này đang giải quyết. Thứ nhất là — và thành thật mà nói họ nên làm điều này ngay từ ngày đầu — họ phải giữ cho Strait of Hormuz luôn mở. Tôi không quan tâm điều đó tốn kém bao nhiêu,” cựu Chủ tịch Hạ viện nói thêm tuần trước trong chương trình “Kudlow” trên Fox Business.
Eo biển hẹp do Iran kiểm soát, nằm giữa Persian Gulf và Gulf of Oman, được sử dụng để vận chuyển khoảng 1/5 nguồn cung dầu của thế giới mỗi ngày.
Loạt cuộc tấn công do chính quyền Trump và Israel phát động đã khiến các lãnh đạo ở Tehran ngừng dòng chảy dầu mỏ, dẫn đến giá dầu thô tăng lên gần 100 USD mỗi thùng.
“Nếu họ không thể giữ cho eo biển mở, thì cuộc chiến này thực tế sẽ trở thành một thất bại của Mỹ trong thời gian không lâu, bởi vì toàn thế giới, bao gồm cả người dân Mỹ, sẽ phản ứng với giá dầu nếu eo biển bị đóng quá lâu,” Gingrich cảnh báo.“Tôi đã trải qua điều này cùng với Ronald Reagan vào cuối những năm 1980. Giữ cho eo biển mở là nhiệm vụ số một, bởi vì điều đó giúp có thêm thời gian cho hai nhiệm vụ còn lại,” ông nói thêm.
Ông cho rằng sau khi ổn định nền kinh tế toàn cầu, Trump nên tìm cách giải thể Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), sau đó tiến tới thay đổi chế độ.
Gingrich nói rằng kết quả của cả ba mục tiêu này sẽ quyết định liệu đây là một “nước cờ thiên tài” hay “một bước lún vào vũng lầy”.
Tổng thống Trump đã kêu gọi các đồng minh trong NATO ủng hộ việc bảo vệ các tàu thuyền cố gắng đi qua eo biển, nhưng phản ứng từ các lãnh đạo nước ngoài khá yếu.
“Việc những quốc gia hưởng lợi từ eo biển này tham gia đảm bảo không có điều gì xấu xảy ra ở đó là hoàn toàn hợp lý,” Trump nói với Financial Times hôm Chủ nhật.Ông cho rằng việc các đồng minh không phản hồi hoặc phản hồi tiêu cực “sẽ rất tệ cho tương lai của NATO.”
Tuy nhiên, Germany đã tuyên bố rõ ràng rằng họ không có ý định can thiệp.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz nói trong một cuộc họp báo tại Berlin:
“NATO là một liên minh phòng thủ, không phải liên minh can thiệp. Và chính vì vậy NATO không có việc gì phải tham gia vào chuyện này.”Ông cũng cho rằng việc ném bom nhằm thúc đẩy thay đổi chế độ có lẽ “không phải là cách tiếp cận đúng đắn.”
Thủ tướng Anh Keir Starmer cũng nói rằng United Kingdom “sẽ không bị cuốn vào cuộc chiến lớn hơn,” đồng thời nhấn mạnh rằng việc triển khai quân ra nước ngoài chỉ nên xảy ra khi “có một kế hoạch được suy nghĩ kỹ lưỡng.”
Trump nói Israel sẽ không sử dụng vũ khí hạt nhân ở Iran
Tổng thống Donald Trump khẳng định hôm thứ Hai 16/3 rằng Israel sẽ không sử dụng vũ khí hạt nhân ở Iran, sau khi ông được hỏi về cảnh báo từ cố vấn AI của mình về nguy cơ đó.
“Israel sẽ không làm điều đó. Israel sẽ không bao giờ làm điều đó,” Trump nói với các phóng viên tại Phòng Đông của Tòa Bạch Ốc hôm thứ Hai.
Trump được hỏi về những phát biểu gần đây của David Saks, người phụ trách về trí tuệ nhân tạo AI và tiền điện tử trong chính quyền của ông, trong đó ông này cảnh báo về những “rủi ro” của một “cách tiếp cận leo thang” trong cuộc chiến với Iran.
Saks nói trên podcast “All In”:
“Israel có thể bị tàn phá nghiêm trọng. Và khi đó bạn phải lo ngại về việc Israel có thể leo thang chiến tranh bằng cách cân nhắc sử dụng vũ khí hạt nhân.”
Trump cho biết hôm thứ Hai rằng Saks chưa từng chia sẻ đánh giá đó trực tiếp với ông.
Những phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh Mỹ và Israel tiếp tục các cuộc không kích vào Iran, bắt đầu từ cuối tháng trước.
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) cho biết hôm Chủ nhật rằng họ dự định tiếp tục các cuộc tấn công vào Iran ít nhất thêm ba tuần nữa.
Người phát ngôn IDF, Chuẩn tướng Effie Defrin, nói với CNN trong một cuộc phỏng vấn rằng Israel còn “hàng nghìn mục tiêu phía trước”.
“Chúng tôi đã sẵn sàng, phối hợp với các đồng minh Mỹ, với các kế hoạch kéo dài ít nhất đến lễ Passover của người Do Thái, khoảng ba tuần nữa. Và chúng tôi còn những kế hoạch sâu hơn cho ba tuần tiếp theo sau đó,” Defrin nói.
Các cuộc tấn công của Mỹ và Israel đã loại khỏi vòng chiến hàng chục chỉ huy của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và đã giết chết Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei.
Mặc dù Israel và Mỹ chưa đưa quân bộ vào Iran, Trump vẫn chưa loại trừ khả năng này.
Khi được các phóng viên hỏi hôm thứ Sáu về thời gian Mỹ có thể tham gia trực tiếp vào cuộc chiến, Trump nói rằng “sẽ kéo dài bao lâu cũng được nếu cần thiết.”
“Họ đã bị tàn phá nặng nề. Đất nước của họ đang trong tình trạng tồi tệ. Toàn bộ hệ thống đang sụp đổ,” ông nói, ám chỉ Iran.
theo tình báo Mỹ:
Khamenei từng nghi ngại về con trai
Lãnh tụ Tối cao Iran quá cố Ayatollah Ali Khamenei được cho là từng lo ngại về con trai mình – Ayatollah Mojtaba Khamenei, người vừa được bầu làm Lãnh tụ Tối cao mới – theo các báo cáo tình báo của Mỹ.
CBS News đưa tin hôm Chủ nhật 15/3 rằng Tổng thống Donald Trump, Phó Tổng thống JD Vance và các quan chức cấp cao khác đã nhận được thông tin tình báo cho thấy người cha tin rằng con trai mình không quá thông minh và không đủ năng lực để kế nhiệm ông sau khi qua đời.
Mojtaba Khamenei, 56 tuổi, được Hội đồng Chuyên gia của Iran bầu làm lãnh tụ tối cao vào đầu tháng này — sau khi cha ông, vị giáo sĩ 86 tuổi giữ chức danh này gần bốn thập kỷ, bị thiệt mạng trong các cuộc không kích của Israel vào ngày đầu tiên của cuộc xung đột Mỹ–Israel với Iran.
Tình báo Mỹ cũng phát hiện rằng Ali Khamenei biết về một số vấn đề “cá nhân” của con trai mình, theo CBS News. Tờ New York Post hôm thứ Hai 16/3 dẫn lời ba nguồn tin cho biết tình báo Mỹ cho rằng Mojtaba Khamenei có thể là người đồng tính.
Quan hệ đồng tính là bất hợp pháp ở Iran, và những người bị phát hiện vi phạm có thể phải đối mặt với án tử hình.
Mojtaba Khamenei đã đưa ra tuyên bố đầu tiên kể từ khi được bầu vào thứ Năm 12/3 tuần trước. Trong thông điệp được đọc trên truyền hình nhà nước Iran, ông nói rằng Iran sẽ tiếp tục hạn chế hoạt động đi lại qua eo biển Hormuz, đồng thời cảnh báo rằng “những mặt trận khác” trong cuộc chiến — “nơi mà kẻ thù có rất ít kinh nghiệm” — sẽ được mở ra nếu các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran tiếp tục.
Trong khi đó, Trump đã bác bỏ lãnh đạo mới này, gọi ông là “kẻ yếu kém” và là một lựa chọn “không thể chấp nhận được” để kế nhiệm cha mình. Tổng thống nói với Brian Kilmeade của Fox News hôm thứ Sáu rằng Mojtaba Khamenei “không phải là người mà ngay cả cha ông cũng muốn” lãnh đạo Iran.
Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth nói với các phóng viên hôm thứ Sáu 13/3 rằng Mojtaba Khamenei “bị thương và có thể đã bị biến dạng” sau các cuộc không kích. Iran chưa cung cấp chi tiết về tình trạng của lãnh tụ tối cao mới.
Chương trình Rewards for Justice của Bộ Ngoại giao Mỹ cũng đang treo thưởng lên tới 10 triệu USD cho thông tin về lãnh tụ tối cao mới này và một loạt quan chức cấp cao khác của Iran, bao gồm Ali Larijani, người đứng đầu Hội đồng An ninh Quốc gia Iran.
Trump “mạnh mẽ” khuyến khích các quốc gia khác hỗ trợ đối phó Iran “hổ giấy” tại eo biển Hormuz
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Hai 16/3 đã khuyến khích các quốc gia khác hỗ trợ xử lý tình hình đóng cửa eo biển Hormuz, gọi Iran là “hổ giấy” trước những lo ngại về các mối đe dọa từ quốc gia Trung Đông này.
“Chúng tôi mạnh mẽ khuyến khích các quốc gia khác cùng tham gia với chúng tôi, và tham gia nhanh chóng với tinh thần rất nhiệt tình,” Trump nói với các phóng viên tại phòng East Room của Tòa Bạch Ốc.“Tôi đã nhận được sự ủng hộ từ một số nước, và tôi muốn nêu tên họ, nhưng thành thật mà nói tôi không biết họ có muốn tôi làm vậy hay không vì có thể họ không muốn trở thành mục tiêu,” ông tiếp tục. “Nhưng tôi nói rằng việc bị nhắm mục tiêu hay không cũng không quan trọng, bởi vì chúng ta đang đối mặt với một ‘hổ giấy’.”
“Cách đây hai tuần nó không phải là hổ giấy. Nhưng bây giờ thì là vậy,” ông nói thêm.
Iran đã hạn chế nghiêm trọng lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz — nơi khoảng 1/5 nguồn cung dầu của thế giới đi qua. Trong 24 giờ qua, không có tàu nào đi qua tuyến đường này, giảm mạnh so với mức trung bình khoảng 60 tàu mỗi ngày, theo trang hormuzstraitmonitor.com.
Trump đã kêu gọi một liên minh các quốc gia, bao gồm Mỹ, để giúp xử lý tình hình tại tuyến đường biển quan trọng này. Tuy nhiên cho đến nay, phản ứng công khai từ các quốc gia vẫn khá lạnh nhạt.
Hôm Chủ nhật, tổng thống cho biết ông đã đề nghị “khoảng bảy” quốc gia tham gia cùng Mỹ để tuần tra eo biển Hormuz. Tuy nhiên, nhiều đồng minh lâu năm của Mỹ, bao gồm Úc và Nhật Bản, đã bày tỏ sự hoài nghi về việc tham gia liên minh này.
Trump mô tả một số quốc gia là “rất nhiệt tình”, trong khi những quốc gia khác thì “không nhiệt tình lắm”, nhưng ông từ chối nêu rõ đó là những nước nào.
“Tôi nghĩ có một hoặc hai nước sẽ không làm điều đó, dù chúng tôi đã bảo vệ họ khoảng 40 năm với chi phí hàng chục tỷ USD,” ông nói, nhưng không cung cấp thêm chi tiết.
Tổng thống cũng tiết lộ rằng ông đã nói chuyện với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron về việc hỗ trợ tại eo biển Hormuz, và đánh giá phản hồi của Macron là 8 điểm trên thang 10.
“Nhưng đó là nước Pháp. Chúng tôi không mong đợi sự hoàn hảo,” Trump nói. “Tôi nghĩ ông ấy sẽ giúp. Dù sao tôi cũng sẽ cho các bạn biết.”
Trump cũng cho biết ông tin rằng Vương quốc Anh sẽ tham gia, mặc dù Thủ tướng Anh Keir Starmer là người phản đối mạnh mẽ nhất việc tham gia liên minh này. Trump nói thêm rằng ông nghĩ Anh nên tham gia một cách nhiệt tình.
Tổng thống tiếp tục nhắc đến Trung Quốc và Nhật Bản với sự phụ thuộc lớn vào dầu đi qua eo biển này, đồng thời chỉ ra điều mà ông gọi là mối quan hệ không tương xứng với Mỹ trong vấn đề này.
“Trung Quốc là một ví dụ điển hình. Họ nhận 90% dầu từ eo biển Hormuz, nơi mà chúng tôi đã bảo vệ trong nhiều năm,” Trump nói, đồng thời cho biết Nhật Bản nhận 95% dầu từ tuyến đường biển này.“Điều đó luôn làm tôi khó chịu rằng chúng tôi đang bảo vệ họ, trong khi chúng tôi không cần họ,” ông nói, ám chỉ việc Mỹ có nguồn cung dầu riêng, mặc dù thực tế Mỹ vẫn chịu ảnh hưởng từ thị trường dầu toàn cầu.
Piers Morgan chỉ trích Trump về chiến lược với Iran và mục tiêu chiến tranh
Piers Morgan vừa lên tiếng chỉ trích chiến lược của Tổng thống Trump đối với Iran — điều khá bất ngờ vì trước đây ông ta từng có quan hệ thân thiện với Trump. Nhưng khi trả lời phỏng vấn trên BBC, Morgan đã nói thẳng khi được hỏi về mục tiêu của chính quyền ở Trung Đông.
Host: Ông có nghĩ là ông ấy hiểu rõ mình đang cố gắng đạt được điều gì ở Trung Đông không?
Piers: Không, tôi không nghĩ như vậy. Tôi nghĩ ông ấy tưởng có thể làm như ở Venezuela — loại bỏ lãnh đạo Iran và mọi việc sẽ sớm xong. Nhưng sau hai tuần thì rõ ràng chuyện này sẽ không kết thúc nhanh như vậy.
Ông tiếp tục: “Tất cả các tuyên bố nhiệm vụ mà ông ấy đưa ra thay đổi từng ngày, thậm chí từng giờ. Ban đầu là thay đổi thể chế (regime change). Rồi thì là nhắm vào năng lực hạt nhân — mà chúng ta đã được đảm bảo rằng đã bị vô hiệu hóa từ 10 tháng trước.”
Morgan ngụ ý rằng một điều sâu sắc hơn đang diễn ra trong cuộc xung đột này: chiến lược, hay ít nhất là lời giải thích công khai, đã liên tục thay đổi.
Khoảng hai tuần trước, Hoa Kỳ đã phát động một cuộc chiến nhằm lật đổ chính quyền Iran. Theo báo The Washington Post, trong nội bộ chính quyền thì có kỳ vọng rằng sức mạnh quân sự Mỹ có thể đưa đến kết quả nhanh và quyết định. Trump được cho là tin rằng Iran thậm chí có thể đầu hàng trước khi leo thang.
Tuy nhiên, áp đảo về quân sự không luôn dẫn đến kiểm soát chiến lược. Trước đòn tấn công đầu tiên, Tướng Dan Caine — Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng — đã cảnh báo tổng thống rằng phản ứng mạnh nhất của Iran không nhất thiết là quân sự mà sẽ là phản công kinh tế. Giới chức Mỹ đã tin rằng Tehran có thể đóng Eo biển Hormuz, con đường hẹp mà khoảng 1/5 lượng dầu mỏ thế giới đi qua.
Và điều đó đúng là đang xảy ra. Iran đã chặn tàu chở dầu và tấn công các tàu hàng ở khu vực này, khiến giá năng lượng toàn cầu hỗn loạn và tạo ra “sốc cung dầu lớn nhất trong lịch sử”, theo các nhà phân tích. Hiệu ứng lan rộng đi xa hơn cả chiến trường — giá năng lượng cao hơn, bất ổn kinh tế, và nỗi lo về đình trệ lạm phát.
Morgan cũng nói về chiến lược của Iran: “Bằng cách kiểm soát Eo biển Hormuz và tấn công các quốc gia vùng Vịnh lân cận ở khu du lịch, họ đang gửi một tín hiệu: chúng tôi không thể đánh bại các bạn về mặt quân sự, nhưng về mặt kinh tế chúng tôi có thể làm tê liệt các bạn.”
Trong khi đó, cái giá về nhân mạng và tài chính đang gia tăng. Cuộc chiến tốn hàng tỷ đô la mỗi tuần. Ít nhất 13 binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng và hơn 140 người bị thương. Một cuộc tấn công của Mỹ trúng vào một trường nữ sinh ở Iran đã giết khoảng 175 người, phần lớn là trẻ em.
Dù lãnh đạo tối cao của Iran bị ám sát và cơ sở quân sự của nước này bị tàn phá nặng nề, chính quyền Iran vẫn chưa sụp đổ. Tehran nhanh chóng thay thế người lãnh đạo bằng người con cứng rắn của ông ta, cho thấy chính phủ dự định tồn tại thay vì đầu hàng.
Đây là thực tế của xung đột hiện đại: loại bỏ các nhà lãnh đạo không giống như thắng một cuộc chiến. Sức mạnh quân sự có thể thay đổi chiến trường, nhưng không nhất thiết thay đổi được kết quả chính trị.
Và ngay lúc này, sau hai tuần, câu hỏi trung tâm không phải là liệu Mỹ có thể áp đảo Iran về mặt quân sự hay không, mà là liệu chiến lược phía sau cuộc chiến này đã tính đến cách mà Iran có thể phản công như thế nào hay chưa — và liệu sự tính toán sai này đang định hình một cuộc xung đột dài hơn và phức tạp hơn nhiều so với dự kiến.
Bessent nói một số tàu vẫn đi qua Eo biển Hormuz
Ít nhất một số tàu đang đi qua Eo biển Hormuz, một tuyến đường vận chuyển dầu quan trọng gần Iran, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết hôm thứ Hai.
“Chúng ta đang thấy ngày càng nhiều… tàu bắt đầu đi qua,” Bessent nói với CNBC. “Các tàu Iran đã bắt đầu ra khơi, và chúng tôi để điều đó xảy ra để cung cấp cho phần còn lại của thế giới.”“Chúng tôi đã thấy các tàu Ấn Độ ra khơi rồi,” ông tiếp tục. “Chúng tôi tin rằng một số tàu Trung Quốc cũng đã đi ra.”
Bessent nói thêm rằng ông “ổn” với việc các tàu Iran ra khơi, nói rằng: “Chúng tôi muốn thế giới được cung cấp đầy đủ.”
Giao thông qua eo biển này gần như bị tê liệt kể từ khi xung đột bắt đầu, và Iran đã đe dọa tấn công các tàu cố gắng đi qua.
Các báo cáo khác cũng chỉ ra rằng ít nhất các tàu Iran đang đi qua eo biển.
Tuy nhiên, phần lớn giao thông qua eo biển vẫn dự kiến sẽ bị ngừng. Khoảng một phần năm lượng tiêu thụ dầu của thế giới đi qua eo biển này vào một ngày bình thường. Xung đột hiện tại đã làm hạn chế nguồn cung — và khiến giá dầu cũng như xăng tăng vọt.
Giá dầu thô chuẩn quốc tế Brent được giao dịch khoảng 101 USD/thùng vào chiều thứ Hai 16/3, tăng từ khoảng 72 USD/thùng trước khi xung đột bắt đầu.
Giá xăng trung bình tại Mỹ là khoảng 3,72 USD/gallon vào thứ Hai, tăng khoảng 79 cent so với một tháng trước.
Bộ trưởng Quốc phòng Đức từ chối yêu cầu của Trump về eo biển Hormuz: ‘Đây không phải là chiến tranh của chúng tôi’
Bộ trưởng Quốc phòng Đức hôm thứ Hai 16/3 đã bác bỏ lời kêu gọi từ Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc gửi tàu đến mở tuyến đường qua eo biển Hormuz, nói với các phóng viên rằng: “Đây không phải là chiến tranh của chúng tôi.”
Trump đã kêu gọi các đồng minh, bao gồm các nước NATO, hỗ trợ quân sự để giữ tuyến đường vận chuyển quan trọng này mở. Iran đã thực chất đóng eo biển trong hai tuần qua để đáp trả cuộc chiến Mỹ-Israel tại Tehran, sử dụng tên lửa, máy bay không người lái và mìn để tấn công các tàu chở dầu cố gắng đi qua.
“Donald Trump mong đợi một vài tàu hộ vệ châu Âu sẽ làm được gì ở eo biển Hormuz mà Hải quân Mỹ hùng mạnh không làm được?” Boris Pistorius nói tại Berlin, theo Reuters. “Đây không phải là chiến tranh của chúng tôi, chúng tôi không khởi xướng nó.”
Vào Chủ nhật, Trump cho biết ông đang thảo luận với “khoảng bảy” quốc gia về việc tuần tra eo biển Hormuz, nơi khoảng một phần năm nguồn cung dầu mỏ toàn cầu đi qua.
Một ngày trước đó, vào thứ Bảy, Trump viết trên nền tảng Truth Social của mình rằng Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Vương quốc Anh, Hàn Quốc và các nước khác “bị ảnh hưởng bởi sự gián đoạn nhân tạo này” nên gửi tàu để tuần tra eo biển.
Trong 24 giờ qua, không có tàu nào đi qua tuyến đường này, giảm đáng kể so với mức trung bình hàng ngày thông thường là 60 tàu, theo hormuzstraitmonitor.com.
Trong một cuộc phỏng vấn với Financial Times vào Chủ nhật, Trump cũng cảnh báo rằng liên minh NATO sẽ đối mặt với “tương lai rất tồi tệ” nếu không giúp giữ eo biển Hormuz mở.
“Chỉ hợp lý khi những người hưởng lợi từ eo biển sẽ giúp đảm bảo rằng không có điều gì xấu xảy ra ở đó,” Trump nói.
Tuy nhiên, các quốc gia vẫn giữ lập trường không cam kết, với Đức thẳng thừng từ chối mọi lời kêu gọi hỗ trợ.
Ngoại trưởng Johann Wadephul nói trong một cuộc phỏng vấn với đài truyền hình ARD của Đức vào Chủ nhật rằng ông “rất hoài nghi” việc gửi tàu Đức đến eo biển có thể mang lại an ninh lớn hơn.
Và phát ngôn viên chính phủ Stefan Kornelius nói rằng cuộc xung đột này không liên quan đến NATO.
“Cả Mỹ lẫn Israel đều không tham vấn chúng tôi trước chiến tranh, và… Washington đã tuyên bố rõ ràng ngay từ đầu rằng sự trợ giúp từ châu Âu vừa không cần thiết vừa không được mong muốn,” ông nói.
Pistorius hạ thấp mối đe dọa của Trump đối với NATO về vấn đề này, nói với các phóng viên rằng ông không nghĩ nó sẽ dẫn đến sự tan rã của liên minh.
Trump nói rằng ông “có thể hoãn” chuyến đi Trung Quốc sau khi kêu gọi giúp đỡ eo biển Hormuz
Tổng thống Trump hôm Chủ nhật cho biết ông có thể sẽ hoãn chuyến đi tới Trung Quốc dự kiến vào cuối tháng này, trong bối cảnh ông kêu gọi các quốc gia khác giúp Mỹ mở lại eo biển Hormuz giữa cuộc chiến Mỹ-Israel với Iran.
Trong một cuộc phỏng vấn rộng với Financial Times, tổng thống kêu gọi Trung Quốc giúp giám sát hành lang thương mại quan trọng này, vốn đã bị Iran đóng cửa giữa lúc xung đột. Trump lưu ý rằng “chúng tôi muốn biết” liệu Bắc Kinh có cung cấp hỗ trợ trước chuyến đi của ông, dự kiến từ 31/3 đến 2/4.
“Chúng tôi có thể hoãn,” tổng thống nói về chuyến đi, mà không cung cấp thêm chi tiết. Trump dự kiến sẽ gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh. Vòng đàm phán thương mại Mỹ-Trung mới nhất đã bắt đầu ở Paris vào Chủ nhật 15/3.
Trump đang kêu gọi các cường quốc châu Á và châu Âu giúp đảm bảo an ninh cho eo biển Hormuz, nơi khoảng một phần năm lượng dầu của thế giới lưu thông, lập luận rằng Trung Quốc đặc biệt có động cơ mạnh để tham gia. Trong quý đầu năm 2025, hơn một phần ba lượng dầu chảy qua eo biển này đã đến Trung Quốc, theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA).
“Trung Quốc là một trường hợp nghiên cứu thú vị. Như các bạn biết, họ nhận hầu hết dầu của mình, khoảng 90% thông qua eo biển,” tổng thống nói với các phóng viên trên Không lực Một hôm Chủ nhật 15/3. “Vì vậy tôi đã hỏi, ‘Các bạn có muốn tham gia không?’ Và chúng ta sẽ biết. Có thể họ sẽ, cũng có thể họ không. Có một số lý do sâu xa khác mà họ có thể không tham gia.“Nhưng theo ý tôi, họ nên tham gia.”
Vào thứ Bảy, Trump cũng viết trên nền tảng Truth Social rằng Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Vương quốc Anh, Hàn Quốc và các quốc gia khác “bị ảnh hưởng bởi sự hạn chế nhân tạo này” nên gửi tàu để giám sát eo biển. Việc đóng cửa đã làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu, với giá xăng ở Mỹ tăng lên hơn 3,71 USD/gallon tính đến thứ Hai, cao hơn gần 0,80 USD so với một tháng trước, theo AAA.
Phản ứng với yêu cầu này đến nay khá lạnh nhạt, với Bộ trưởng Quốc phòng Đức nói hôm thứ Hai, “đây không phải là chiến tranh của chúng tôi,” trong khi các quốc gia khác vẫn chưa cam kết.
Tính đến thứ Ba tuần trước, Iran đã gửi ít nhất 11,7 triệu thùng dầu thô sang Trung Quốc kể từ khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28/2, theo CNBC. Con số này gấp hơn hai lần lượng dầu mà Bắc Kinh nhận được hàng ngày qua eo biển Hormuz trong quý đầu năm ngoái.
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đang dẫn đầu các cuộc đàm phán ở Paris, cùng với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hạ Lập Phong. Bộ trưởng Tài chính thừa nhận hôm thứ Hai rằng chuyến đi của Trump tới Bắc Kinh có thể bị hoãn, nhưng phủ nhận rằng việc thay đổi lịch trình này là do yêu cầu của ông đối với Trung Quốc giám sát eo biển.
“Nếu các cuộc họp bị hoãn, điều đó sẽ không phải vì tổng thống yêu cầu Trung Quốc giám sát eo biển Hormuz,” Bessent nói với Brian Sullivan trên CNBC “Squawk Box.” “Nếu vì lý do nào đó, cuộc họp được sắp xếp lại, thì đó là do vấn đề hậu cần.”
“Đó sẽ là quyết định của tổng thống với tư cách tổng tư lệnh để ở lại Tòa Bạch Ốc hoặc ở lại Mỹ trong khi chiến tranh này đang diễn ra,” ông nói thêm.
Trung Quốc giữ im lặng trước đề nghị của Trump về việc mở lại eo biển Hormuz
Trung Quốc chưa đưa ra bình luận về đề nghị hỗ trợ của Tổng thống Trump nhằm mở lại eo biển Hormuz, vốn gần như đã bị đóng do chiến tranh với Iran.
Khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ toàn cầu đi qua eo biển này, và các vấn đề xảy ra đã dẫn đến mức tăng mạnh về giá dầu và khí đốt.
Nỗ lực của tổng thống nhằm có sự hỗ trợ quân sự từ nhiều quốc gia để mở lại eo biển Hormuz đã không được người phát ngôn chính phủ Trung Quốc trả lời trực tiếp khi được hỏi về đề nghị này, theo thông tin từ Hãng Thông tấn Associated Press.
Trong buổi họp báo hàng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Lin Jian, nhắc lại mong muốn của nước này là xung đột sớm chấm dứt và chỉ ra các tác động kinh tế của nó, hãng thông tấn cho biết.
Vào Chủ nhật, Tổng thống Trump nói rằng ông đang thảo luận với “khoảng bảy” quốc gia về việc giám sát eo biển Hormuz. Khi ở trên Không lực Một, Trump cho biết chính quyền của ông đã liên hệ với nhiều quốc gia trong suốt cuối tuần.
“Tôi yêu cầu các quốc gia này tham gia và bảo vệ lãnh thổ của chính họ, bởi đó là lãnh thổ của họ,” Trump nói. “Đó là nơi họ lấy năng lượng. Và họ nên tham gia và giúp chúng ta bảo vệ nó.”
Tổng thống không nêu rõ các quốc gia mà chính quyền ông đã liên hệ, nhưng lưu ý rằng họ đã tiếp cận Trung Quốc và Vương quốc Anh.
Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ, gần 70% lượng dầu thô đi qua eo biển Hormuz trong năm 2024 đã đến Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Vào thứ Bảy 14/3, Trump tuyên bố rằng Mỹ đã chiến thắng Iran “về mặt quân sự, kinh tế, và mọi phương diện khác” trong một bài đăng trên Truth Social, đồng thời kêu gọi các quốc gia nhận dầu qua eo biển Hormuz “chăm sóc” tuyến đường này.
“Các quốc gia trên thế giới nhận dầu qua eo biển Hormuz phải chăm sóc tuyến đường đó, và chúng tôi sẽ giúp — RẤT NHIỀU!” Trump viết trên Truth Social.
Bộ trưởng Quốc phòng Đức, Boris Pistorius, vào thứ Hai đã phản hồi về đề nghị của Trump liên quan đến Hormuz.
“Donald Trump mong đợi một hay vài tàu khu trục châu Âu có thể làm gì ở eo biển Hormuz mà hải quân Mỹ hùng mạnh không làm được?” Pistorius hỏi, theo Reuters.“Đây không phải là chiến tranh của chúng tôi, và chúng tôi không khởi xướng nó.”
Khi được liên hệ để bình luận, Tòa Bạch Ốc nhắc lại các phát biểu của Trump vào thứ Hai, trong đó ông kêu gọi các quốc gia khác giúp đỡ trong việc mở lại eo biển Hormuz.
“Chúng tôi mạnh mẽ khuyến khích các quốc gia khác tham gia cùng chúng tôi, nhanh chóng và với tinh thần hăng hái,” Trump nói với các phóng viên tại Phòng Đông của Tòa Bạch Ốc.
Trump nói ông đã yêu cầu “khoảng 7” quốc gia giám sát Eo biển Hormuz
Tổng thống Trump hôm Chủ nhật 15/3 cho biết ông đang đàm phán với “khoảng bảy” quốc gia về việc giám sát Eo biển Hormuz, khi việc đóng cửa eo biển này giữa cuộc chiến Mỹ-Israel với Iran làm gián đoạn thị trường năng lượng toàn cầu.
Phát biểu với các phóng viên trên máy bay Không lực Một, tổng thống cho biết chính quyền của ông đã liên hệ với nhiều quốc gia trong suốt cuối tuần, và một số nước đã phản hồi “tích cực” trong khi những nước khác “không muốn dính líu.”
“Tôi yêu cầu những quốc gia này đến và bảo vệ lãnh thổ của chính họ, bởi đó là lãnh thổ của họ,” Trump nói. “Đó là nơi họ lấy năng lượng. Và họ nên đến và giúp chúng ta bảo vệ nó.”
Với các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran đã kéo dài hơn hai tuần, Iran đã hạn chế nghiêm ngặt giao thông qua Eo biển Hormuz — nơi lưu thông khoảng một phần năm nguồn cung dầu mỏ thế giới. Trong 24 giờ qua, không có tàu nào đi qua lối này, giảm mạnh so với trung bình hàng ngày là 60 tàu, theo hormuzstraitmonitor.com.
Trump không liệt kê tất cả các quốc gia mà ông đã liên hệ, nhưng nêu cụ thể Trung Quốc và Vương quốc Anh. Trong một bài đăng trên nền tảng Truth Social vào thứ Bảy 14/3, tổng thống cũng bày tỏ hy vọng rằng Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc và các nước khác “bị ảnh hưởng bởi hạn chế nhân tạo này” sẽ cử tàu đến eo biển.
Gần 70% lượng dầu thô đi qua Eo biển Hormuz trong năm 2024 được xuất khẩu tới Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc, theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ.
“Sẽ rất thú vị nếu thấy quốc gia nào không giúp chúng ta trong một việc rất nhỏ, chỉ là giữ eo biển mở... Nó là việc nhỏ vì Iran gần như không còn hỏa lực,” Trump nói với các phóng viên hôm Chủ nhật.
Tổng thống cũng cho biết quân đội Mỹ sẽ hỗ trợ các nước trong việc giám sát eo biển. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran đã đe dọa các tàu đi qua đây.
Giữa tình trạng gián đoạn, giá năng lượng đã tăng trong hai tuần qua — người Mỹ đã thấy tác động này ở các trạm xăng. Giá dầu thô West Texas Intermediate gần 95 USD/thùng vào sáng thứ Hai.
Trong khi đó, giá trung bình một gallon xăng thường ở Mỹ là hơn 3,71 USD vào thứ Hai, tăng gần 0,80 USD so với một tháng trước, theo AAA.
Trump, người ca ngợi thành công của chiến dịch quân sự Mỹ chống Iran trong cuộc họp báo hôm Chủ nhật 15/3, đã hạ thấp mối quan ngại về giá xăng.
“Giá sẽ giảm mạnh ngay khi cuộc chiến kết thúc, và nó sẽ kết thúc khá nhanh,” tổng thống nói, ám chỉ cuộc chiến.
Tổng thống Cuba xác nhận các cuộc đàm phán ngoại giao với Tòa Bạch Ốc
Tổng thống Cuba Miguel Díaz-Canel ngày thứ Sáu 13/3 đã thừa nhận những gì trước đó chưa được công bố.
Raúl Guillermo Rodríguez Castro, cháu trai của cựu Tổng thống Cuba Raúl Castro, xuất hiện trong một số sự kiện công khai do Tổng thống Miguel Díaz-Canel chủ trì vào thứ Sáu, làm dấy lên những câu hỏi, theo các nhà phân tích, về vai trò của ông trong lãnh đạo Cuba khi đảo quốc này đang đối mặt với các lời kêu gọi thay đổi chế độ từ phía Hoa Kỳ.
Sáng thứ Sáu 13/3, Rodríguez Castro tham dự một cuộc họp do Miguel Díaz-Canel tổ chức với các lãnh đạo của Đảng Cộng sản Cuba và Hội đồng Bộ trưởng. Sau đó, ông tham dự một cuộc họp báo, nơi Miguel Díaz-Canel đề cập đến các cuộc khủng hoảng xã hội và kinh tế của đảo quốc, đồng thời xác nhận rằng chính phủ của ông đã nói chuyện với Hoa Kỳ về áp lực mà Washington đã duy trì đối với Havana kể từ những năm 1960 và đã gia tăng trong những tháng gần đây.
Sự xuất hiện của Rodríguez Castro diễn ra vài tuần sau khi xuất hiện các báo cáo cho rằng ông có thể đã tham gia các cuộc đàm phán với Mỹ về tương lai của đảo quốc.
Theo Axios, các cuộc thảo luận này được thực hiện với Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Marco Rubio mà bỏ qua các kênh chính thức của chính phủ Cuba.
Tuy nhiên, một số nhà phân tích và nhiều người Cuba tin rằng Rodríguez Castro đang dần nổi bật trước công chúng và thậm chí có thể đảm nhận vai trò lãnh đạo trong trường hợp chính phủ thay đổi, khi Cuba đang chịu áp lực chính trị và kinh tế rất lớn từ Mỹ.
Trump nói ông có thể “làm bất cứ điều gì tôi muốn” với Cuba
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tăng giọng chỉ trích Cuba vào thứ Hai 16/3, nói rằng ông mong có “vinh dự” được “tiếp quản Cuba dưới một hình thức nào đó” và rằng “Tôi có thể làm bất cứ điều gì tôi muốn” với quốc gia láng giềng này.
Trump ký sắc lệnh tạo nhóm chống gian lận
Lưới điện quốc gia Cuba sụp đổ, hàng triệu người mất điện.
Mất điện lần này là chuỗi sự cố kéo dài nhiều giờ hoặc nhiều ngày, và cuối tuần vừa rồi đã gây ra một cuộc biểu tình bạo lực hiếm thấy ở quốc gia do Đảng Cộng sản lãnh đạo.
Cuba cho phép công dân sống ở nước ngoài sở hữu doanh nghiệp trên đảo, NBC News đưa tin
Cuba dự định cho phép công dân sống ở nước ngoài, bao gồm cả Mỹ, đầu tư và sở hữu doanh nghiệp trên đảo, Phó Thủ tướng Cuba nói với NBC News. Đây là một thay đổi chính sách, thể hiện sự linh hoạt chỉ vài ngày sau khi Cuba thừa nhận đã bắt đầu đàm phán với chính quyền Trump.
Hội chợ Quốc tế Havana lần thứ 41 (FIHAV) tại Havana
Trump nói đàm phán với Cuba đang diễn ra, có thể hành động sau Iran.
Các bình luận này đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Washington và Havana vẫn cao sau nhiều năm bị trừng phạt, bất đồng ngoại giao và các tranh chấp về di cư và an ninh.
Người biểu tình Cuba tấn công văn phòng Đảng Cộng sản trong bạo loạn hiếm thấy vì mất điện
Một cuộc phong tỏa dầu mỏ của Mỹ đã khiến tình trạng cắt điện và thiếu lương thực trở nên nghiêm trọng hơn bao giờ hết tại Cuba.
Người biểu tình chống chính phủ tấn công một văn phòng Đảng Cộng sản ở miền Bắc Cuba vào sáng thứ Bảy (14/3), theo báo nhà nước. Video trên mạng xã hội cho thấy một đám cháy lớn và người dân ném đá vào cửa sổ tòa nhà, trong khi tiếng hô “tự do” vang lên.
Quan chức Tòa Bạch Ốc: Trump nói một thỏa thuận Mỹ-Cuba có thể thực hiện dễ dàng
Donald Trump cho biết Mỹ đang đàm phán với Cuba, các lãnh đạo Cuba nên đồng ý một thỏa thuận và điều đó có thể thực hiện dễ dàng, một quan chức Tòa Bạch Ốc nói vào thứ Sáu 13/3, nhắc lại phát ngôn trước đó của Tổng thống Trump sau khi Havana xác nhận các cuộc đàm phán đang diễn ra.
Cuba nói FBI sẽ giúp điều tra vụ xâm nhập bằng tàu cao tốc của người Cuba lưu vong
FBI sẽ cử một nhóm tới Cuba để điều tra vụ xâm nhập của 10 người Cuba lưu vong trên một tàu cao tốc, bị cáo buộc gây ra một trận đấu súng với lực lượng Cuba, khiến một nửa số xâm nhập viên tử vong, Cuba thông báo vào thứ Sáu.
Cuba xác nhận nạn nhân thứ năm trong vụ tấn công bằng tàu cao tốc.
Cuba mở đàm phán với Mỹ khi phong tỏa dầu mỏ gây áp lực
Cuba đã mở đàm phán với chính phủ Mỹ, Tổng thống Miguel Diaz-Canel nói vào thứ Sáu, khi phong tỏa dầu mỏ do Trump áp đặt đẩy quốc gia này sâu hơn vào khủng hoảng kinh tế.
Cuba sẽ thả 51 tù nhân theo thỏa thuận do Vatican làm trung gian
Cuba thông báo vào thứ Năm 12/3 rằng sẽ thả 51 tù nhân trong những ngày tới theo thỏa thuận với Vatican, trong bối cảnh chính quyền cộng sản chịu áp lực gia tăng từ Mỹ để cải cách chế độ một đảng.
Ngoại trưởng Cuba nói chuyện với các đồng nghiệp Trung Quốc và Nga
Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodriguez điện đàm với các đồng nghiệp từ Trung Quốc và Nga vào thứ Năm 12/3, ba ngày sau khi Tổng thống Trump nói đảo Cộng sản đang “gặp rắc rối nghiêm trọng”.
Tổng thống Trump nhiều lần nói Mỹ đang đàm phán với các đại diện cấp cao của Cuba và rằng Cuba mong muốn đạt thỏa thuận để hạ nhiệt căng thẳng, vốn đã làm sâu thêm khủng hoảng kinh tế của đảo.
Cuba kiên quyết sau khi Trump nói đảo sẽ không nhận thêm dầu hoặc tiền từ Venezuela
Người Cuba xuống đường nhưng sợ vượt giới hạn.Thị trấn nông nghiệp yên ắng San Antonio de los Baños bỗng bùng nổ biểu tình gần năm năm trước, dẫn đến chuỗi các cuộc biểu tình bắt chước khắp đất nước, làm rung chuyển chính quyền cộng sản chưa từng thấy trong nhiều thập kỷ.
Người Cuba lo sợ trấn áp nên ngần ngại xuống đường.
Trump về Cuba: Có thể hoặc không là “tiếp quản thân thiện”
Tổng thống Trump nói vào thứ Hai rằng Cuba đang gặp “rắc rối nghiêm trọng” về mặt nhân đạo và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đang xử lý vấn đề này, có thể là hoặc không là “tiếp quản thân thiện”.
Sinh viên đại học Cuba tổ chức biểu tình hiếm hoi giữa thiếu điện và internet
Một nhóm khoảng 20 sinh viên Đại học Havana biểu tình hiếm hoi kéo dài vài giờ vào thứ Hai 16/3, tức giận vì lớp học bị gián đoạn trong bối cảnh phong tỏa dầu mỏ của Mỹ, góp phần gần như làm sụp đổ lưới điện Cuba.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp
www.Vietpressusa.us