VietPress USA (11/3/2026): Cuộc chiến tranh do Mỹ và Israel tấn công Iran đã qua đến ngày thứ 12 kể từ Thứ Bảy 28/2. Trong ngày hôm qua 10/3 và kéo sang ngày hôm nay Thứ Tư 11/3, hai phe đã tấn công nhau bằng tên tửa, bom thông minh và máy bay không người lái.
www.Vietpressusa.us
Nguồn tin hôm nay cho biết, tân Lãnh tụ tối cao của Iran là Mojtaba Khamenei, đã bị thương trong ngày đầu tiên của các cuộc tấn công chung giữa Mỹ và Israel vào khu phức hợp của Iran khiến cha ông thiệt mạng là Đại giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei và nhiều quan chức chính trị, tình báo của Iran bị giết. Theo CNN, Mojtaba Khamenei bị gãy xương bàn chân, bầm quanh mắt trái và một số vết rách nhẹ trên mặt trong chiến dịch ném bom rạng sáng Thứ Bảy 28/2. Reuters cũng đưa tin ông bị thương nhẹ nhưng vẫn đang tiếp tục hoạt động, dẫn lời một quan chức Iran.
 |
| Tân Lãnh tụ tối cao của Iran là Mojtaba Khamenei |
Ba quan chức Iran nói với The New York Times rằng Mojtaba Khamenei bị thương ở chân, nhưng ông vẫn tỉnh táo và đang trú ẩn trốn tại một địa điểm an ninh cao với liên lạc hạn chế.
Tin đồn về việc Mojtaba Khamenei bị thương đã lan truyền từ khi ông trở thành tâm điểm chú ý với tư cách người kế nhiệm cha mình. Ông chưa đưa ra tuyên bố công khai nào kể từ khi các giáo sĩ cầm quyền của Iran thông báo vào Chủ nhật rằng ông được bổ nhiệm làm lãnh đạo tối cao của đất nước.
Việc ông lên nắm quyền diễn ra sau cái chết của cha ông, Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei, người đã bị giết trong các cuộc không kích nhằm vào khu phức hợp của ông vào ngày 28/2, sau gần 37 năm cầm quyền.
Ông được bầu chọn bởi Hội đồng Chuyên gia, một cơ quan gồm 88 giáo sĩ Iran. Việc lựa chọn này được xem rộng rãi là chiến thắng của phe cứng rắn ở Iran và là dấu hiệu cho thấy họ sẽ không nhượng bộ trước Mỹ và Israel.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông “không hài lòng” với lãnh đạo cấp cao mới của chế độ thần quyền tại Tehran, sau khi trước đó từng nói rằng Mỹ phải phê chuẩn lãnh đạo tiếp theo của Iran.
Con trai của Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian, ông Yousef, cho biết vào sáng thứ Tư rằng ông nghe nói Mojtaba Khamenei bị thương, nhưng nói với hãng truyền thông nhà nước ISNA rằng lãnh tụ tối cao mới “vẫn an toàn và không có gì đáng lo ngại.”
Cuộc chiến tại Iran đã leo thang mạnh trong những ngày gần đây, khi Mỹ và Israel tiếp tục không kích bên trong lãnh thổ Iran, còn Tehran tiến hành các cuộc tấn công trả đũa trên khắp khu vực Vùng Vịnh, khiến 7 binh sĩ thiệt mạng và 140 người khác bị thương.
Chính quyền Trump đã đưa ra những đánh giá trái chiều về việc cuộc xung đột có thể kéo dài bao lâu. Hôm thứ Hai, Trump cho rằng cuộc chiến sẽ kết thúc “sớm”, nhưng cũng nói thêm rằng “chúng ta vẫn chưa thắng đủ.”
Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth hôm thứ Ba 10/3 cho biết lực lượng Mỹ sẽ tiến hành “ngày tấn công dữ dội nhất” tại Iran kể từ khi chiến dịch bắt đầu, và ông không đưa ra mốc thời gian kết thúc.
Ông nói trong một buổi họp báo cùng Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Caine:
“Chúng tôi sẽ không dừng lại cho đến khi kẻ thù bị đánh bại hoàn toàn và dứt khoát. Nhưng chúng tôi làm điều đó — theo thời gian biểu và sự lựa chọn của chúng tôi.”
Tuy nhiên, chính phủ Iran không có dấu hiệu lùi bước. Vào thứ Tư, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết họ đã tiến hành “chiến dịch dữ dội và nặng nề nhất” kể từ khi chiến tranh bắt đầu, theo truyền thông nhà nước Iran cho biết.
Sau đây là các diễn biến chiến tranh giữa Mỹ-Israel và Iran trong ngày hôm qua và hôm nay 11/3:
Cuộc chiến của những chiếc drone rẻ tiền và chậm chạp đã bắt đầu.
Bầu trời trên quận Juffair ở Bahrain không còn xanh; thay vào đó là những cột khói xám đen và những tia sáng trắng nóng bỏng từ các vụ đánh chặn. Trong nhiều năm, các “tướng bàn giấy” trên mạng xã hội đã mơ tưởng về Chiến dịch Lời Hứa Chân Thật 4, kịch bản tận thế nơi mưa tên lửa của Iran cuối cùng sẽ nhấn chìm Hạm đội 5 Mỹ ngay tại căn cứ của họ.
Iran đã làm tổn thương Hạm đội 5 Hải quân Mỹ như thế nào
Họ nói với chúng ta rằng Vịnh Ba Tư là một “vùng giết chóc”. Họ nói rằng trụ sở tại **** là một con vịt ngồi yên chờ bị bắn. Khi những chiếc drone Shahed-136 đầu tiên từ từ bay qua khu cảng Mina Salman cuối tuần qua, có vẻ như họ có thể đúng.
Tuy nhiên, trong khi cả thế giới theo dõi khói bốc lên từ trung tâm dịch vụ, Hạm đội 5 của chúng ta vẫn ổn; căn cứ nơi đặt Hạm đội bị ảnh hưởng nhưng không nghiêm trọng.
Dưới đây là báo cáo hậu chiến về cách chúng ta biến một khoảnh khắc tiềm năng giống Pearl Harbor thành một “vở kịch” của Iran, và lý do tại sao tương lai của phòng thủ hiện đại sắp trở thành cuộc tàn sát ngân sách.
Hạm đội rút lui thông minh
Trước khi bạn bắt đầu than khóc cho Hạm đội 5, hãy nhìn ra bến cảng. Trong một pha dự đoán thông minh hay rò rỉ đúng lúc, Hải quân Mỹ đã rút những quân bài quan trọng nhất trước khi còi báo động vang lên.
Nhóm tàu sân bay USS Abraham Lincoln và USS Gerald R. Ford biến mất vào “biển xanh” như Homer Simpson lao vào bụi cây, ra Biển Ả Rập và Địa Trung Hải, an toàn ngoài “vùng giết chóc” của pháo bờ biển Iran.
Những gì Iran nhắm tới cuối tuần qua thực chất chỉ là một “cảng ma” (nếu bạn hiểu thì sẽ hiểu). Hàng triệu đô la vũ khí đã rơi xuống cơ sở hạ tầng tĩnh, kho nhiên liệu, mái radar và trung tâm hậu cần. Không che giấu gì, đây không phải điều tốt cho quân đội Mỹ trong các xung đột tương lai.
Nhưng nhìn theo góc độ khác, nó giống như nổ một gara trống sau khi chủ nhân đã lái Rolls-Royce đi nơi khác. Đừng để “chiến thắng Pyrrhic” của việc rút tàu đánh lừa; cơ sở hạ tầng còn lại là một kỳ quan kỹ thuật và nó đã được dùng làm mục tiêu huấn luyện.
Drone rẻ tiền chống tên lửa triệu đô
Khi 71% hành tinh được bao phủ bởi nước chất lượng cao, nước nào kiểm soát được nó sẽ kiểm soát thế giới. Vì vậy, khi Hải quân Mỹ không còn là mối đe dọa, mọi thứ phải thay đổi nhanh chóng.
Shahed-136 là thứ có thể thay đổi sức mạnh hải quân Mỹ… hoặc không.
Chiếc “moped” này chỉ là động cơ cắt cỏ trị giá 35.000 USD gắn đầu đạn. Nó chậm, ồn ào, và có thể là vũ khí phiền phức nhất trong lịch sử hiện đại. Nhưng ở một khu dân cư đông như Juffair, phiền phức biến thành chết chóc.
Vấn đề không phải là chúng ta không thể bắn hạ chúng; vấn đề là chi phí quá cao. Hệ thống Patriot PAC-3 và THAAD bảo vệ căn cứ phải “hét lên” khi bắn chặn hàng chục mối đe dọa.
Nhưng đây là sức mạnh của chiến tranh bào mòn: chúng ta bắn những “cây gậy chết người” trị giá 4 triệu USD vào những drone 35.000 USD. Iran tính rằng chúng ta sẽ phải tiêu hao hết đạn hoặc tiền trước khi họ dùng phần cứng thực sự.
Tên lửa siêu thanh “Fattah” và Radar Horizon
Khi bầy Shahed làm suy yếu lớp bảo vệ điện tử, **** triển khai tên lửa siêu thanh Fattah-1. Iran gọi nó là “Kẻ Chinh Phục”. Dù các nhà phân tích phương Tây nghi ngờ tốc độ Mach 13–15, tình hình thực tế cho thấy khác.
Không giống tên lửa đạn đạo truyền thống, Fattah-1 cơ động trong khí quyển. Ngày hôm đó, ít nhất một trúng đích vào trung tâm dịch vụ gần trung tâm chỉ huy. Chúng ta không mất tàu, nhưng mất đi aura “bất khả xâm phạm” của các căn cứ tĩnh.
Phòng thủ trong khu vực đông dân
NSA Bahrain không nằm giữa sa mạc như Al Udeid; nó bị nhét vào trung tâm quận Juffair, xung quanh là các tòa nhà sang trọng 20 tầng. Đây là cơn ác mộng chiến thuật.
Mỗi khi C-RAM khai hỏa, hàng nghìn viên đạn 20mm nổ tung trên trời. Những gì lên trời rồi cũng phải rơi xuống.
Báo cáo cho thấy các tòa nhà dân cư bị vỡ vì mảnh vỡ từ tên lửa đánh chặn, đặt Mỹ vào tình thế khó xử: kẻ thù không cần bắn trúng căn cứ, chỉ cần buộc chúng ta phòng thủ quá mức khiến khủng hoảng ngoại giao với Bahrain xảy ra.
“LUCAS” tham chiến
Điều trớ trêu nhất là trong Chiến dịch Epic Fury, khi Iran bắn Shahed, quân đội Mỹ ra mắt LUCAS (Hệ thống Tấn công Không người lái Chi phí thấp).
LUCAS là bản sao Shahed-136 do Mỹ sản xuất, giá 35.000 USD. Chúng ta đảo ngược thiết kế và sản xuất hàng loạt tại SpektreWorks ở Arizona. Đây là khoảnh khắc “Spider-Man chỉ vào Spider-Man”: hai cường quốc dùng cùng công nghệ rẻ tiền để làm cạn kiệt phòng thủ của nhau.
Chúng ta kiểm soát không phận Vịnh Ba Tư trị giá nghìn tỷ USD, nhưng hôm nay Iran chứng minh họ có thể “thuê” nó bằng tiền lẻ.
Khói vẫn còn tan trên Manama, và sự thống trị hải quân Mỹ có thể giảm mạnh nếu không chú ý đến các mối đe dọa từ drone rẻ tiền. Chào mừng đến thời đại mà những tên lửa trị giá 4 triệu USD là rào cản duy nhất trước drone 30.000 USD.
Quan hệ Nga-Iran: Nga đang cung cấp cho Iran các tư vấn chiến thuật về drone, giúp Tehran tấn công mục tiêu Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh, theo một quan chức tình báo phương Tây. Trước đây, Nga chỉ hỗ trợ Iran chung về định vị mục tiêu; tư vấn chiến thuật cụ thể là mức hỗ trợ mới. Kirill Dmitriev, đặc phái viên hàng đầu của Kremlin, hiện ở Florida để đàm phán với các quan chức chính quyền Trump.
Các cuộc tấn công của Israel: Israel tấn công nhiều lần vào thủ đô Iran vào thứ Tư 11/3 và nhắm vào khu dân cư, theo Hội Chữ thập đỏ Iran. Israel cũng bắt đầu làn sóng tấn công “quy mô lớn” vào các ngoại ô Beirut sau khi Hezbollah phóng “hàng chục” rocket.
Iran gia tăng tấn công: Quân đội Iran tuyên bố đã tiến hành “hoạt động dữ dội và nặng nề nhất” kể từ khi bắt đầu chiến tranh qua đêm thứ Tư 11/3, theo truyền thông nhà nước Iran. Cuộc tấn công nhằm vào Israel và các tài sản Mỹ trong khu vực. Quân đội cũng đe dọa tấn công các cảng nếu cảng của Iran bị tấn công.
Số người chết tăng: Iran cáo buộc Mỹ và Israel cố ý nhắm vào dân thường, với hơn 1.300 người thiệt mạng kể từ khi chiến tranh bắt đầu, theo đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc. Tại Lebanon, các cuộc tấn công của Israel đã làm ít nhất 634 người chết. Bảy binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng và 140 người khác bị thương, Ngũ Giác Đài cho biết.
Các diễn biến khác trong khu vực
Mìn ở eo biển Hormuz: Quân đội Mỹ cho biết đã phá hủy các tàu hải quân Iran — bao gồm 16 tàu đặt mìn — gần Eo biển Hormuz. Các nguồn tin trước đó nói với CNN rằng Tehran đã bắt đầu rải mìn ở eo biển, điểm nghẽn năng lượng quan trọng nhất thế giới, nơi khoảng 1/5 dầu thô toàn cầu đi qua. Tổng thống Donald Trump cho biết ông không tin Iran đã rải thành công mìn ở eo biển.
Tấn công khu vực: Các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh đã chặn các làn sóng drone và tên lửa mới từ Iran vào sáng thứ Tư 11/3. Một drone nghi là của Iran cũng tấn công cơ sở ngoại giao Mỹ ở Iraq gần sân bay Baghdad vào thứ Ba 10/3, hai nguồn tin cho CNN biết.
Môi trường: Các chuyên gia cảnh báo hậu quả môi trường từ xung đột Trung Đông có thể rất thảm khốc. Ô nhiễm từ các vụ tấn công và cơ sở tên lửa bị phá hủy, tràn dầu từ tàu bị tấn công, và thiệt hại hệ sinh thái biển do mìn hải quân đều là những rủi ro tiềm ẩn.
Bóng đá Iran: Bảy thành viên đội bóng đá nữ Iran được cấp visa nhân đạo tại Úc sau khi xin tị nạn, mặc dù một người sau đó muốn trở về. Những thành viên còn lại rời Sydney vào tối thứ Ba. Bộ trưởng thể thao Iran cho biết đội tuyển quốc gia không thể tham gia FIFA World Cup mùa hè này vì chiến tranh với Mỹ và Israel.
Quan điểm Mỹ: Trong bài phát biểu ở Kentucky hôm thứ Tư 11/3, Trump tuyên bố “chúng ta đã thắng” ở Iran, mâu thuẫn với nhận định trước đó rằng “chúng ta chưa xong”. Trước đó, Tòa Bạch Ốc đưa ra kế hoạch yêu cầu Iran “đầu hàng vô điều kiện”, bao gồm việc tháo dỡ kho tên lửa đạn đạo bảo vệ tham vọng hạt nhân của Iran.
Trường học bị tấn công: Quân đội Mỹ đã vô tình tấn công một trường tiểu học Iran vào ngày 28/2, theo truyền thông nhà nước Iran, làm ít nhất 168 trẻ em và 14 giáo viên thiệt mạng, có thể do thông tin cũ về căn cứ hải quân gần đó, theo hai nguồn tin được tóm lược về kết quả điều tra ban đầu. Hình ảnh cho thấy tên lửa Mỹ nhắm vào căn cứ hải quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran gần trường học.
Khôi phục hàng không: Dù khủng hoảng, Sân bay Dubai (DXB và DWC) đã vận hành hơn 1.140 chuyến bay trong 84 giờ qua, cung cấp 105.000 chỗ để hỗ trợ hành khách trở về.
Tình trạng Etihad và Emirates: Etihad và Emirates đã nối lại một phần lịch trình thương mại, nhưng chỉ cho phép người có vé xác nhận vào sân bay.
Cảnh báo an toàn công cộng: Chính quyền UAE cảnh báo nghiêm ngặt không quay hoặc chia sẻ “video nhạy cảm” về các cuộc đánh chặn quân sự hoặc vị trí tấn công, vì điều này có thể ảnh hưởng an ninh quốc gia.
Leo thang khu vực: Ả Rập Xê Út báo cáo đánh chặn 3 tên lửa đạn đạo nhằm vào Căn cứ Không quân Hoàng tử Sultan, trong khi Bahrain đã bắn hạ 78 tên lửa và 143 máy bay không người lái kể từ khi xung đột bắt đầu.
Giáo dục và tiện ích: Các trường học và đại học tại UAE bắt buộc nghỉ xuân sớm, một số kỳ thi bị hủy. Tuy nhiên, Etihad Water and Electricity xác nhận dịch vụ tiện ích vẫn hoạt động bình thường.
Khi thông tin sai lệch về “cảnh báo tên lửa” lan truyền trên mạng xã hội, The Indian Express tuân thủ các tiêu chuẩn xác minh nghiêm ngặt. Báo cáo dựa trên các thông tin trực tiếp từ Cơ quan Quản lý Khủng hoảng và Thảm họa Quốc gia UAE (NCEMA), Cơ quan Hàng không Dân dụng Tổng quát (GCAA) và Bộ Quốc phòng Saudi Arabia cùng Bahrain.
Theo dõi blog trực tiếp của chúng tôi để cập nhật thời gian thực về Chiến dịch Epic Fury, tình trạng không phận khu vực và nỗ lực ngoại giao nhằm kiềm chế leo thang.
Trump đã không cung cấp được sự lãnh đạo mà một quốc gia đang có chiến tranh cần
Hành động lớn đầu tiên của Tổng thống Donald Trump với tư cách là “chủ tịch tự phong của Hội đồng Hòa bình” lại là bắt đầu một cuộc chiến. Sự mâu thuẫn này đã định nghĩa nhiệm kỳ hai đầy kỳ quặc của ông.
Trong chiến dịch tranh cử nhiệm kỳ hai năm 2024, ông hứa sẽ giảm giá cả ngay trong ngày đầu tiên của nhiệm kỳ mới. Ông đã không giữ được lời hứa đó và sau đó chuyển sang tấn công Iran — điều mà dĩ nhiên lại khiến giá cả tăng cao hơn nữa.
Kể từ khi ông mở chiến dịch chống Iran, nền kinh tế đã suy yếu. Báo cáo việc làm tháng Hai cho thấy tỷ lệ thất nghiệp tăng lên và thị trường chứng khoán chịu cú đánh mạnh trong bối cảnh giá dầu biến động. Vì Trump đã loại bỏ các dự án năng lượng sạch và dầu mỏ tiếp tục chi phối nền kinh tế, giá thực phẩm có thể sớm tăng cao hơn nữa.
Nhiều người sẽ rơi vào cảnh thiếu ăn, nhưng phần lớn những người Mỹ chăm chỉ đang cố gắng nuôi gia đình sẽ tìm cách sống sót. Điều đó có nghĩa là họ phải làm việc chăm chỉ hơn và lâu hơn để vượt qua khó khăn. Cuộc đấu tranh để trang trải cuộc sống sẽ tiếp tục làm giảm thêm mức tín nhiệm vốn đã thấp của tổng thống.
Trong lịch sử, người Mỹ thường đoàn kết ủng hộ tổng tư lệnh trong thời chiến, nhưng rõ ràng điều đó không xảy ra với Trump. Ông nói rằng đây sẽ là một cuộc chiến ngắn — và tốt hơn là như vậy, bởi vì ông không có nhiều thiện cảm từ công chúng để dựa vào khi thương vong gia tăng.
Một cuộc khảo sát toàn quốc mới do YouGov thực hiện cho tạp chí The Economist cho đến thứ Hai chỉ mang lại những tin xấu cho Trump. Tỷ lệ ủng hộ của ông đã giảm xuống mức sâu mà chỉ những nhà thám hiểm đại dương như Jacques Cousteau mới từng đến. Mức đánh giá chung về công việc của Trump là âm 15 điểm; đánh giá về cách ông xử lý cuộc chiến với Iran là âm 13 điểm; và mức đánh giá về lạm phát là âm 29%. Ông còn có thể giảm thấp đến mức nào nữa? Có lẽ chúng ta sẽ sớm biết.
Người Mỹ đã phải học bài học cay đắng về những cuộc chiến kéo dài và khốc liệt ở Việt Nam, Iraq và Afghanistan. Liệu cuộc tấn công vào Iran có trở thành “Iraq 2.0” dưới thời “Trump 2.0” hay không? Cuộc xâm lược Iraq của Tổng thống Bush thứ hai cuối cùng đã khiến 4.500 binh sĩ Mỹ thiệt mạng và tiêu tốn của người nộp thuế Mỹ khoảng 3 nghìn tỷ USD. Công chúng không muốn lặp lại kịch bản đó.
Cho đến nay, tổng thống vẫn chưa đạt được nhiều kết quả từ cuộc tấn công đột ngột này. Thượng Nghị sĩ Mark Kelly (Dân chủ – Arizona), người từng bay các nhiệm vụ chiến đấu trong Chiến tranh Vùng Vịnh, đã tóm tắt vấn đề một cách thẳng thắn khi nói hôm thứ Hai:
“Trump chỉ mất 10 ngày để tạo ra một cuộc khủng hoảng năng lượng gợi nhớ đến thập niên 1970, thay Ayatollah Khamenei bằng Ayatollah Khamenei, và làm suy yếu các liên minh của chúng ta trên toàn thế giới.”
Sự thiếu nhất quán hỗn loạn của Trump một lần nữa bộc lộ rõ. Ông nói đây sẽ là một cuộc chiến ngắn, nhưng đồng thời cũng không loại trừ khả năng đưa quân Mỹ trực tiếp tham chiến trên bộ. Ông cũng nói muốn kiểm soát Eo biển Hormuz nhằm chấm dứt việc Iran bóp nghẹt nguồn cung dầu mỏ. Cả hai hành động này đều có thể dẫn đến “leo thang nhiệm vụ”, kéo dài xung đột và khiến người Mỹ vốn đã thiếu kiên nhẫn càng thêm bất mãn.
Cuộc tấn công Iran là một cuộc chiến do lựa chọn, chứ không phải vì bắt buộc. Trump đã chọn thời điểm, nhưng ông lại không chuẩn bị đầy đủ mọi thứ trước khi “khai hỏa”.
Ông cũng không thực hiện lời hứa khởi động lại nền kinh tế, trong khi người nộp thuế Mỹ đang phải chi khoảng 1 tỷ USD mỗi ngày cho cuộc phiêu lưu quân sự ở Trung Đông này. “Nhà lãnh đạo tối cao” cũng không thuyết phục được các đồng minh NATO tham gia chiến dịch của mình. Người bạn trước đây của ông, Tổng thống Nga Vladimir Putin, thậm chí được cho là đang cung cấp cho Iran thông tin về các mục tiêu quân sự của Mỹ.
Cuộc chiến này cũng làm sống lại nguy cơ khủng bố trong nước vào thời điểm Bộ An ninh Nội địa có một lãnh đạo “sắp mãn nhiệm” và chưa được Quốc hội phê duyệt ngân sách cho năm tài chính mới.
Đáng tiếc là vị tổng tư lệnh này thậm chí còn chưa giải thích rõ ràng cho công chúng về mục tiêu chiến tranh. Kết cục cuối cùng là gì? Iran đầu hàng vô điều kiện rồi bị quân đội Mỹ và Israel chiếm đóng? Hay chỉ là chấm dứt chương trình hạt nhân của họ và hoạt động khủng bố? Hay Trump sẽ đơn giản tuyên bố chiến thắng sau một tháng rồi rút quân — sau khi đã hy sinh sinh mạng binh sĩ và tiền thuế của người dân mà không đạt được gì?
Công chúng đang mất kiên nhẫn muốn có câu trả lời ngay cho những câu hỏi này và mong muốn một kết thúc nhanh chóng cho cuộc xung đột mà họ không hiểu và cũng không ủng hộ.
Trump đã không cung cấp được sự lãnh đạo mà một quốc gia đang có chiến tranh xứng đáng có được.
Lindsey Graham bị chỉ trích từ chính phe Cộng hòa vì vấn đề Iran
Thượng Nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham (bang Nam Carolina) là một trong những người ủng hộ mạnh mẽ nhất cho cuộc chiến với Iran của Tổng thống Donald Trump.
Ông đã kêu gọi tăng cường các cuộc tấn công tại Trung Đông và thường xuyên nhấn mạnh mối quan hệ thân thiết với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.
Đầu tuần này, ông còn kêu gọi Saudi Arabia tham gia cùng Mỹ và Israel trong cuộc xung đột.
Điều này đã khiến phe MAGA chống chiến tranh tức giận và gây ra phản ứng dữ dội từ các thành viên Cộng hòa khác.
Nữ dân biểu Anna Paulina Luna (Florida) – người cho biết bà được đảm bảo rằng sẽ không có binh sĩ Mỹ chiến đấu trên đất Iran – đã viết trên mạng xã hội X rằng:
“Graham KHÔNG nói cho Tổng thống phải làm gì, và ông ấy cũng không kiểm soát Quốc hội.”
Bà còn viết thêm:
“Nếu Thượng Nghị sĩ Graham muốn ra chiến trường ở nước ngoài, hãy để ông ấy là người tình nguyện đầu tiên.”
Cựu dân biểu Marjorie Taylor Greene (Georgia), một người chỉ trích gay gắt cuộc chiến Iran, cũng đăng:
“Nam Carolina ơi, hãy gửi Lindsey Graham ra tiền tuyến thay vì con cái quý giá của các bạn.”
Nhà bình luận bảo thủ Meghan McCain cũng công kích Graham, cho rằng ông không ở vị trí để quyết định chiến tranh.
Bà viết:
“Không gì ‘hay’ bằng một người đàn ông ngoài 70 tuổi, độc thân, không con, bảo các bà mẹ Mỹ gửi con mình đi chết trong chiến tranh.”Cựu dân biểu Matt Gaetz cũng chỉ trích Graham sau cuộc phỏng vấn trên Fox News, nơi Graham gợi ý rằng Mỹ nên “chuyển toàn bộ lực lượng sang Israel”.Gaetz nói động thái này không phải là “America First”.Nhà bình luận bảo thủ Megyn Kelly thậm chí còn ví Thượng Nghị sĩ GOP này như “một kẻ cuồng sát”.
Vì sao điều này quan trọng
Graham từ lâu là “diều hâu quốc phòng” (ủng hộ can thiệp quân sự mạnh mẽ).
Quan điểm của ông về Iran phù hợp với hệ tư tưởng chính sách đối ngoại của ông.
Tuy nhiên, Đảng Cộng hòa ngày nay không còn “diều hâu” như trước.
Tổng thống Trump tranh cử với hình ảnh ứng viên chống chiến tranh, kêu gọi kết thúc các cuộc xung đột.
Cuộc chiến mới với Iran đã tạo ra rạn nứt giữa hai phe trong GOP:
- phe diều hâu can thiệp quân sự
- phe MAGA chống chiến tranh
Đồng thời, việc Graham công khai ủng hộ chiến tranh cũng chuyển hướng chỉ trích khỏi chính quyền Trump.
Phản hồi của Graham
Graham đáp lại lời chỉ trích của Luna:
“Tôi có Huân chương Bronze Star. Tôi không phải lính chiến đấu, nhưng tôi đã phục vụ và tự hào về điều đó. Vậy ý các bạn là chỉ có binh sĩ mới được quyết định chiến tranh sao? Thế còn nguyên tắc kiểm soát quân đội bởi dân sự thì sao?”
Phản hồi từ Tòa Bạch Ốc
Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt nói:
“Tổng thống Trump thường xuyên lắng nghe ý kiến từ các Dân biểu về nhiều vấn đề khác nhau, và ông có mối quan hệ rất tốt, thẳng thắn với Thượng Nghị sĩ Graham.Đảng Cộng hòa hoàn toàn ủng hộ quyết định táo bạo của Tổng thống Trump trong việc mở chiến dịch quân sự và chấm dứt mối đe dọa từ chế độ khủng bố Iran.”
Tâm điểm chiến tranh hôm nay: Eo biển Hormuz
Strait of Hormuz là một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới.
Nó nằm sát bờ biển Iran và cực kỳ quan trọng cho thương mại toàn cầu — đặc biệt là dầu mỏ.
Khoảng 20% lượng dầu của thế giới đi qua eo biển này.
Hiện nơi đây đã trở thành tâm điểm của xung đột Trung Đông.
Những diễn biến mới:
Iran đe dọa chặn toàn bộ vận chuyển dầu qua eo biển.
Hôm thứ Ba, Iran bắt đầu rải mìn tại đây để thể hiện sức mạnh. Theo CNN, vài chục quả mìn đã được đặt.
Điều này khiến Tổng thống Trump nổi giận và đe dọa trả đũa “ở mức chưa từng thấy” nếu Iran không gỡ mìn.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết họ đã phá hủy 16 tàu chiến Iran chuyên rải mìn.
Theo AP, ít nhất 12 sự cố đã xảy ra tại eo biển kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
Ít nhất 3 tàu thương mại bị trúng vật thể lạ, một chiếc bốc cháy khiến phần lớn thủy thủ phải sơ tán.
Nguy cơ khủng hoảng năng lượng toàn cầu
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã tổ chức cuộc gọi khẩn cấp với lãnh đạo Group of Seven để bàn về nguy cơ khủng hoảng năng lượng.
Các nước:
Japan, Germany, Austria
đã tuyên bố xuất dầu từ kho dự trữ chiến lược để bù đắp nguồn cung bị gián đoạn.
Nếu eo biển Hormuz bị phong tỏa hoàn toàn, hai tuyến ống dẫn dầu lớn ở:
Saudi Arabia
United Arab Emirates
sẽ trở thành cơ sở hạ tầng quan trọng bậc nhất thế giới.
Một sự cố gây biến động thị trường
Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright đăng rằng Hải quân Mỹ đã hộ tống một tàu chở dầu qua eo Hormuz.
Thị trường chứng khoán dầu tăng mạnh.
Nhưng chỉ vài phút sau, ông xóa bài đăng.
Các quan chức Mỹ, trong đó có thư ký báo chí Karoline Leavitt, nói rằng thông tin này không đúng.
Điều này khiến cổ phiếu dầu lao dốc.
Theo The Wall Street Journal:
Chỉ trong khoảng 10 phút, một quỹ ETF gắn với hợp đồng dầu mất 84 triệu USD vốn hóa thị trường.
Newsom lúng túng về AIPAC là lời cảnh báo cho các đảng viên Dân chủ ủng hộ Israel
Thống đốc California Gavin Newsom có thể đã đưa ra một “bản xem trước” sớm của cuộc đua tổng thống năm 2028 khi gần đây ông tuyên bố rằng ông chưa bao giờ nhận — và sẽ không bao giờ nhận — sự ủng hộ từ AIPAC, Ủy ban Công vụ Công cộng Mỹ–Israel.
Trong chính trị của Đảng Dân chủ hiện nay, tuyên bố đó không chỉ đơn thuần liên quan đến tài trợ chiến dịch tranh cử. Nó còn gửi đi tín hiệu rằng việc giữ khoảng cách với các tổ chức vận động ủng hộ Israel đang dần trở thành một “bài kiểm tra chính trị” mới trong nội bộ đảng.
Với việc cựu Phó Tổng thống Kamala Harris, cựu Bộ trưởng Giao thông Pete Buttigieg và chính Gavin Newsom đều được xem là những ứng viên tiềm năng cho đề cử tổng thống của Đảng Dân chủ, những tín hiệu ban đầu về lập trường của các ứng viên đối với Israel và các tổ chức ủng hộ Israel có thể ngày càng có ý nghĩa chính trị.
Trong nhiều thập kỷ, ủng hộ Israel là một trong những lập trường ít gây tranh cãi nhất trong chính trị Mỹ. Cả đảng Dân chủ lẫn Cộng hòa đều thường xuyên khẳng định liên minh Mỹ–Israel. Những tổ chức như American Israel Public Affairs Committee (AIPAC) hoạt động công khai tại Washington với vai trò vận động duy trì quan hệ chiến lược mạnh mẽ giữa hai nước.
Tuy nhiên, sự đồng thuận lưỡng đảng đó đang bắt đầu rạn nứt.
Trong nội bộ Đảng Dân chủ — đặc biệt là trong các cử tri trẻ và cấp tiến — thái độ đối với Israel đã thay đổi đáng kể. Cuộc chiến ở Gaza sau cuộc tấn công ngày 7/10 của Hamas đã làm gia tăng những chia rẽ này. Các cuộc biểu tình tại trường đại học, những tranh luận gay gắt trong Quốc hội và làn sóng hoạt động trên mạng xã hội đã biến Israel từ một đồng minh được ủng hộ rộng rãi thành một vấn đề gây tranh cãi gay gắt trong một bộ phận của đảng.
Trong bối cảnh đó, AIPAC cũng trở thành một biểu tượng chính trị.
Với những người chỉ trích ở cánh tả, tổ chức này đại diện cho cái mà họ cho là “tầng lớp nhà tài trợ quyền lực” và ảnh hưởng chính trị của các nhóm vận động ủng hộ Israel.
Với những người ủng hộ, AIPAC vẫn là một tổ chức chính thống vận động cho một đồng minh dân chủ trong khu vực đầy bất ổn.
Dù đứng ở phía nào trong cuộc tranh luận này, tác động chính trị đang ngày càng rõ ràng: các ứng viên Đảng Dân chủ ngày càng thận trọng khi công khai gắn mình với tổ chức này.
Phát biểu của Newsom minh họa rõ động lực mới này. Với tư cách thống đốc California — nơi có một trong những cộng đồng người Do Thái lớn nhất nước Mỹ — ông nhiều lần khẳng định ủng hộ quyền tự vệ của Israel và lên án Hamas. Ông đã đến thăm Israel sau các cuộc tấn công ngày 7/10 và ký luật nhằm giải quyết tình trạng bài Do Thái trong các trường đại học ở California.
Tuy nhiên, đồng thời việc ông nhấn mạnh rằng sẽ không nhận sự ủng hộ từ AIPAC gửi tín hiệu tới các cử tri cấp tiến, những người nhìn tổ chức này với sự nghi ngờ. Thông điệp này dường như không nhằm thay đổi chính sách, mà là để điều hướng chính trị nội bộ của cuộc bầu cử sơ bộ Đảng Dân chủ, nơi quan điểm về Israel ngày càng chia rẽ.
Nền tảng cho sự thay đổi này đã được đặt ra từ vài năm trước. Năm 2019, dân biểu Ilhan Omar gây tranh cãi khi ám chỉ rằng sự ủng hộ của Mỹ dành cho Israel bị chi phối bởi tiền bạc, viết trên Twitter rằng điều đó “tất cả là vì những tờ Benjamin”, kèm theo nhắc tới AIPAC. Các lãnh đạo Đảng Dân chủ khi đó đã chỉ trích phát biểu này vì cho rằng nó gợi lại những định kiến có hại, và Omar sau đó đã xin lỗi. Tuy vậy, sự việc này cũng đưa vào tranh luận chính trị một cách diễn đạt mới — nhìn chính sách Israel qua lăng kính tiền tài trợ và vận động chính trị.
Ngôn ngữ đó từ đó lan rộng trong các phong trào hoạt động chính trị.
Trong các cuộc bầu cử sơ bộ gần đây của Đảng Dân chủ, các nhóm cấp tiến ngày càng nhấn mạnh việc liệu ứng viên có nhận hỗ trợ từ AIPAC hay các ủy ban chính trị liên quan hay không. Một số ứng viên thậm chí cam kết không nhận hỗ trợ từ các tổ chức này.
Kết quả là một sự thay đổi tinh tế nhưng quan trọng. Trong các kỳ bầu cử tổng thống trước đây, ứng viên thường nhấn mạnh hồ sơ ủng hộ Israel như dấu hiệu đáng tin cậy trong chính sách đối ngoại. Ngày nay, một số người dường như tin rằng giữ khoảng cách với các tổ chức ủng hộ Israel có thể mang lại lợi thế chính trị trong bầu cử sơ bộ của Đảng Dân chủ.
Liệu xu hướng này phản ánh một sự thay đổi ý thức hệ lâu dài hay chỉ là chiến thuật chính trị vẫn chưa rõ ràng. Dư luận Mỹ về Israel rất phức tạp và thường bị chia rẽ theo thế hệ. Nhiều cử tri Dân chủ vẫn ủng hộ an ninh của Israel nhưng đồng thời chỉ trích một số chính sách của chính phủ Israel.
Tuy vậy, động lực mới này đặt ra những câu hỏi quan trọng cho khoảng 7,5 triệu người Do Thái tại Mỹ — một trong những khối cử tri hoạt động chính trị mạnh mẽ và vốn từ lâu có xu hướng ủng hộ Đảng Dân chủ. Những thay đổi trong cách nhìn nhận hoạt động vận động ủng hộ Israel trong đảng có thể mang lại hệ quả rộng lớn hơn.
Nếu việc gắn với một tổ chức vận động ủng hộ Israel lớn trở thành rủi ro chính trị trong một trong hai đảng lớn của Mỹ, điều đó có ý nghĩa gì đối với sự tham gia chính trị chính thống của người Do Thái ở Mỹ? Liệu nó có cho thấy các hình thức vận động ủng hộ Israel truyền thống đang trở nên đáng ngờ về mặt chính trị? Hay chỉ đơn giản là một biểu hiện khác của cuộc tranh luận rộng hơn về tiền bạc trong chính trị, nhưng diễn ra dưới góc nhìn của chính sách Trung Đông?
Các chiến dịch tranh cử tổng thống không chỉ được định hình bởi lập trường chính sách mà còn bởi những ranh giới chính trị mà các ứng viên tin rằng họ phải điều hướng. Khi một ứng viên hàng đầu của Đảng Dân chủ công khai vạch ra những loại hỗ trợ ông sẽ chấp nhận và những loại ông sẽ từ chối, điều đó phản ánh những giả định về hướng đi của cử tri cơ sở trong đảng.
Vì vậy, tuyên bố của Newsom có thể ít nói về bản thân AIPAC hơn là về tương lai chính trị tổng thống của Đảng Dân chủ. Nếu việc giữ khoảng cách với tổ chức vận động ủng hộ Israel nổi bật nhất trở thành điều thường thấy trong các ứng viên Đảng Dân chủ, thì đó sẽ là một sự thay đổi đáng chú ý trong cách Israel — và sự tham gia chính trị của người Do Thái Mỹ — được nhìn nhận trong một trong hai đảng lớn của nước Mỹ.
Trump “không có câu trả lời” về Eo biển Hormuz: Jake Sullivan
Cựu Cố vấn An ninh Quốc gia Jake Sullivan hôm thứ Ba 10/3 cáo buộc Tổng thống Donald Trump “không có câu trả lời” cho việc mở lại Strait of Hormuz sau khi cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran khiến quốc gia Trung Đông này đóng cửa tuyến đường biển quan trọng này.
Sullivan, người từng phục vụ dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden, cho biết trên chương trình “Morning Joe” của MS NOW rằng “ngay từ đầu đã rất rõ ràng… rằng Iran sẽ đe dọa Eo biển Hormuz, cắt nguồn cung năng lượng cho thế giới, cố gắng đẩy giá xăng lên đối với người Mỹ bình thường và giá năng lượng đối với người dân trên toàn cầu.”
“Thế nhưng giờ đây, gần hai tuần sau khi cuộc chiến bắt đầu, chúng ta dường như bối rối trước việc họ thực sự làm như vậy, và chúng ta không có câu trả lời cho việc phải phản ứng thế nào,” Sullivan nói.
Việc đóng cửa Eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và xăng xuất khẩu của thế giới, đã khiến giá xăng tăng mạnh. Theo American Automobile Association, giá xăng trung bình toàn quốc tại Mỹ đã đạt 3,57 USD/gallon tính đến thứ Tư.
Trump, cùng với phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt, đã kêu gọi Iran đầu hàng vô điều kiện khi xung đột vẫn tiếp diễn. Sullivan cáo buộc Leavitt “chơi trò chữ nghĩa về việc đầu hàng vô điều kiện, nghĩa là gần như trái ngược với ý nghĩa thực sự của nó” khi nói về mục tiêu cuối cùng của Mỹ.
“Chúng ta đã không có câu trả lời rõ ràng cho câu hỏi: ‘Thành công trong cuộc chiến này là gì khi chúng ta bước vào nó?’” ông nói thêm. “Và vì thế bây giờ chúng ta không biết làm thế nào để thoát ra.”
Sullivan trước đây cũng từng phục vụ trong chính quyền Barack Obama dưới thời cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton, và tham gia đàm phán Joint Comprehensive Plan of Action giữa Mỹ và Iran vào năm 2015. Trump đã hủy bỏ thỏa thuận này trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình vào năm 2018.
Một số chuyên gia cho rằng giá xăng và dầu có thể vẫn ở mức cao hoặc còn tăng thêm ngay cả khi xung đột sớm kết thúc. Nhà kinh tế Wayne Winegarden của Pacific Research Institute nói với The New York Times tuần trước rằng việc mở lại eo biển có thể làm giảm giá, nhưng “mức tăng giá trong ngắn hạn” vẫn sẽ “gây áp lực lớn lên ngân sách của người dân và ảnh hưởng đáng kể đến nền kinh tế.”
Trump đã bác bỏ những lo ngại về việc giá xăng tăng khi eo biển vẫn đóng cửa, gọi cuộc chiến là một “chuyến phiêu lưu”. Ông cũng đưa ra ý tưởng tiếp quản eo biển, tuyên bố rằng hiện nay nó đã mở và tàu thuyền đang đi qua, trong một cuộc phỏng vấn với CBS News.
Hơn 150 con tàu vẫn bị mắc kẹt kể từ khi eo biển bị đóng vào ngày 1/3, với hai tàu hiện đang di chuyển qua vùng nước này, theo dữ liệu từ trang hormuzstraitmonitor.com.
Các vật thể bay chưa xác định đã đánh trúng ba tàu vào thứ Tư hôm nay 11/3. Ba thủy thủ trên tàu chở hàng rời của Thái Lan mang tên Mayuree Naree hiện đang mất tích sau vụ tấn công. Thủy thủ đoàn trên hai tàu còn lại được báo cáo là an toàn.
Máy bay không người lái gây ra mối đe dọa an ninh quốc gia trong nước — Mỹ đã sẵn sàng chưa?
Máy bay không người lái, hay còn gọi là drone, hiện nay đã trở nên phổ biến. Khả năng tiếp cận nhanh chóng và bí mật các khu vực khó tiếp cận đã biến chúng thành công cụ hiệu quả để né tránh hệ thống an ninh. Trên bình diện toàn cầu, drone đã chứng minh là một vũ khí chiến tranh hiệu quả.
Cuộc xung đột giữa Ukraine và Nga đã biến thành “chiến tranh drone”, với cả hai bên sử dụng chúng để giám sát mục tiêu phía sau tuyến phòng thủ của đối phương và triển khai vũ khí tấn công. Vì drone rẻ hơn đáng kể so với máy bay, chúng trở thành phương tiện ưu tiên để gây thiệt hại.
Israel cũng đã sử dụng drone ở Gaza để giám sát và tấn công nhằm nỗ lực tiêu diệt Hamas.
Iran đang sử dụng drone một chiều để vận chuyển đầu đạn và gây thiệt hại cho các căn cứ quân sự Mỹ ở khu vực Vùng Vịnh. Giống như câu chuyện David và Goliath, drone được ví như dây thun phóng đá, hy vọng hạ gục “chiến binh Philistine” là Mỹ.
Hệ thống phòng thủ drone rất hạn chế, dù trông có vẻ hiệu quả. Nếu Iran phóng 100 drone vào một khu vực, và hệ thống phòng thủ Mỹ và Israel có thể chặn bất kỳ chiếc nào với xác suất 98% — con số này có lẽ quá cao — thì vẫn có 86% khả năng ít nhất một drone lọt qua và gây thiệt hại. Những con số này mang lại lợi thế đáng kể cho Iran, khiến lực lượng Mỹ và Israel luôn trong tình trạng cảnh giác.
Điều rõ ràng là chiến tranh hỗn hợp sử dụng drone có khả năng gây gián đoạn và thiệt hại đáng kể, trong khi rủi ro đối với bên tấn công là tối thiểu.
Điều này đặt ra câu hỏi: Drone có phải là mối đe dọa an ninh quốc gia trong nước không, và các rủi ro liên quan nên được quản lý như thế nào?
Không phận quốc gia là một hệ thống phức tạp, được quản lý bởi Cục Hàng không Liên bang (FAA), với an ninh do Cơ quan An ninh Giao thông (TSA) quản lý, chủ yếu tại các điểm kiểm tra an ninh sân bay. Với diện tích hơn 29 triệu dặm vuông và hơn 44.000 chuyến bay mỗi ngày, rủi ro từ drone trong hệ thống này là đáng kể.
Với hơn 1 triệu drone đã đăng ký với FAA và khoảng 8.500 drone hoạt động mỗi ngày (tính đến năm 2024), sự hiện diện của drone trong không phận quốc gia là đáng kể — và dự kiến sẽ tiếp tục tăng. Phần lớn drone là để giải trí và thương mại, với các ngành xây dựng, dầu khí, bất động sản đều sử dụng công nghệ này. Các công ty như Amazon đang thử nghiệm drone để giao hàng nhanh. Tổng thống cũng bày tỏ cam kết về ưu thế drone, đưa ra tầm nhìn về việc mở rộng ứng dụng drone trong nền kinh tế.
Tuy nhiên, như đã thấy vào ngày 11/09/2001, các công nghệ an toàn và được quản lý có thể bị biến thành vũ khí hủy diệt nếu được sử dụng với ý đồ xấu.
Hiện có một số biện pháp bảo vệ. FAA cấp Chứng chỉ Phi công từ xa cho các nhà vận hành drone thương mại. Tất cả những người này phải duy trì chứng chỉ, bao gồm hoàn thành khóa đào tạo trực tuyến mỗi 24 tháng và đến văn phòng FAA để kiểm tra tiêu chuẩn bay.
Người điều khiển drone giải trí không cần chứng chỉ này. Drone của họ phải nhỏ (dưới 9 ounce) và bay trong khu vực giới hạn (dưới 400 feet trong không phận không kiểm soát, không gần sân bay, căn cứ quân sự, cơ sở chính phủ hoặc hạ tầng quan trọng).
Mặc dù chi tiết khác nhau, việc lấy Chứng chỉ Phi công từ xa tương tự như lấy bằng lái xe. Tuy nhiên, do các vấn đề an ninh, mỗi ứng viên cũng phải trải qua kiểm tra lý lịch TSA, giống như quá trình kiểm duyệt khi tham gia chương trình TSA PreCheck.
Hãy nhớ rằng vào tháng 12/2024, drone xuất hiện khắp không phận hành lang Đông Bắc. Cuộc điều tra của các cơ quan chính phủ kết luận drone không gây nguy hiểm cho công chúng. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ nguyên nhân bùng phát số lượng drone và lý do chúng biến mất.
Nếu drone có thể gây thiệt hại như trong Chiến tranh Ukraine-Nga, Chiến tranh Israel-Gaza và xung đột Mỹ-Iran, chúng cũng có thể bị các đối tượng xấu sử dụng để tạo ra gián đoạn và hỗn loạn trong nước, bao gồm gây thiệt hại về tài sản và sinh mạng. Hơn nữa, các đối tượng xấu không cần tuân thủ luật pháp về việc sử dụng drone.
Với sứ mệnh bảo vệ hệ thống giao thông quốc gia, TSA đã đầu tư nhiều nguồn lực để phát hiện và ngăn chặn các mối đe dọa từ máy bay. Nhưng việc phát hiện và ngăn chặn mối đe dọa từ không phận bên ngoài máy bay thì khó hơn nhiều. Drone là mối đe dọa quan trọng nhất ở khía cạnh này.
Ngay cả khi drone không mang vũ khí, sự xuất hiện của chúng trong không phận bị giới hạn cũng có thể khiến sân bay phải đóng cửa, va chạm với máy bay thương mại, hoặc can thiệp quân sự. Rủi ro từ các phản ứng này đối với người dân và nền kinh tế không nên xem nhẹ. Điều này vừa được chứng minh khi quân đội bắn hạ một drone của Cơ quan Bảo vệ Biên giới và Hải quan gần biên giới Mỹ-Mexico, khiến sân bay El Paso phải tạm thời đóng cửa.
Với tình hình Trung Đông hiện nay, các “tế bào ngủ” Iran trên đất Mỹ có thể xuất hiện và sử dụng drone để gây hỗn loạn trong nước. Hơn nữa, với tình trạng thiếu hụt lãnh đạo tại Bộ An ninh Nội địa, khó tưởng tượng bất kỳ phản ứng ngắn hạn nào của bộ này sẽ hiệu quả.
Drone mang lại lợi ích cho nền kinh tế. Khả năng khai thác chúng theo những cách mới sẽ tạo thêm giá trị. Tuy nhiên, chúng cũng là mối đe dọa an ninh quốc gia đáng kể. Dù sáng kiến “Beyond Visible Line of Sight” của tổng thống sẽ thúc đẩy đổi mới và mở rộng ứng dụng drone, những phương tiện bay này cũng sẵn sàng trở thành nền tảng cho vụ tấn công khủng bố trong nước tiếp theo — điều mà quốc gia chúng ta chưa được trang bị đầy đủ để ứng phó.
Trump: ‘Gần như không còn gì để ném bom ở Iran’
Tổng thống Trump hôm thứ Tư 11/3 tuyên bố rằng gần như “không còn gì để ném bom” ở Iran và rằng chiến tranh sẽ sớm kết thúc, là thông điệp mới nhất trong chuỗi thông tin thường mâu thuẫn về thời gian diễn ra xung đột.
Trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại với Axios, Trump nói rằng “gần như không còn gì để nhắm tới,” chỉ còn “một chút cái này và cái kia… Bất cứ khi nào tôi muốn nó kết thúc, nó sẽ kết thúc.”
Ông cũng khẳng định chiến dịch quân sự Mỹ-Israel “đang diễn ra rất tốt.”
“Chúng ta đang đi trước lịch trình rất nhiều. Chúng ta đã gây thiệt hại nhiều hơn những gì nghĩ là có thể, ngay cả trong khoảng thời gian sáu tuần ban đầu,” Trump nói.
Chính quyền Trump đã đưa ra các mốc thời gian và mục tiêu thay đổi cho cuộc chiến, vốn đã bước sang ngày thứ 11 và đã gặp phải các cuộc trả đũa từ Iran.
Trước đó, Trump nói rằng xung đột dự kiến kéo dài bốn đến năm tuần, nhưng hôm thứ Hai ông tuyên bố rằng nó “gần như” đã hoàn tất và sẽ kết thúc “sớm.”
Một ngày sau, ông đe dọa sẽ tăng cường tấn công Iran sau khi có báo cáo rằng Iran đã đặt mìn ở Eo biển Hormuz.
Các quan chức Mỹ trong tuần này gợi ý rằng các mục tiêu chính của cuộc chiến là loại bỏ mối đe dọa hải quân và tên lửa của Iran, đồng thời phá hủy khả năng sản xuất tên lửa và drone của nước này, trong khi giảm nhẹ khả năng thay đổi chế độ hoặc xóa bỏ kho hạt nhân.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel, Israel Katz, nói hôm thứ Tư rằng cuộc chiến sẽ tiếp tục “không giới hạn thời gian, cho đến khi cần thiết, cho đến khi chúng tôi đạt được tất cả mục tiêu và giành chiến thắng quyết định trong chiến dịch.”
Hegseth cho biết hôm thứ Ba rằng quân đội Mỹ “sẽ không ngừng cho đến khi kẻ thù bị đánh bại hoàn toàn và dứt khoát” nhưng “theo lịch trình của chúng tôi và theo quyết định của chúng tôi.”
Trong một thông điệp video hôm thứ Tư, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ, Đô đốc Brad Cooper, nói rằng quân đội Mỹ đã tấn công hơn 5.500 mục tiêu trong Iran, bao gồm hơn 60 tàu — với các đợt tấn công gần như mỗi giờ vào thứ Ba 10/3.
“Lực lượng Mỹ tiếp tục triển khai sức mạnh chiến đấu tàn khốc chống lại chế độ Iran,” Cooper nói. “Sức mạnh chiến đấu của Mỹ đang tăng, sức mạnh chiến đấu của Iran đang giảm.”
Ông bổ sung rằng các cuộc tấn công tên lửa và drone của Iran đã giảm đáng kể kể từ khi chiến tranh bắt đầu và quân đội Mỹ đang nhắm vào cơ sở hạ tầng chế tạo vũ khí.
“Chỉ riêng đêm qua, lực lượng máy bay ném bom của chúng tôi đã đánh vào một cơ sở sản xuất tên lửa đạn đạo lớn,” Cooper nhấn mạnh.
Petraeus: Các mìn của Iran ở Eo biển Hormuz tạo “thách thức thực sự” cho Mỹ
Cựu Giám đốc CIA, Tướng David Petraeus, đã đưa ra nhận định thẳng thắn về cuộc xung đột đang gia tăng giữa Mỹ và Iran tại Eo biển Hormuz, cho rằng quyết định đặt mìn của Tehran tại tuyến đường này đã tạo ra thách thức về mặt quân sự đối với Mỹ.
Petraeus, từng là Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (Centcom), cho biết trong một cuộc xuất hiện trên chương trình “On Balance” của NewsNation rằng Iran vẫn có khả năng gây thiệt hại tại eo biển bất chấp các cuộc không kích của Mỹ đã làm suy yếu hải quân nước này.
“Chúng ta biết một cách tổng quát rằng Mỹ đã loại bỏ hơn 50 tàu của họ. Nhưng có lẽ vẫn còn một số tàu nhỏ, có thể tiếp tục thả mìn xuống nước,” ông nói với người dẫn chương trình Leland Vittert vào thứ Ba 10/3. “Chắc chắn vẫn còn một số drone có thể gây ra vấn đề.”
“Chúng sẽ không thể đánh chìm một tàu lớn, nhưng nếu bị kích nổ, bạn có thể gặp một vấn đề rất nghiêm trọng, và chỉ một vài quả mìn trong nước cũng đã gây khó khăn,” Petraeus bổ sung.
Centcom thông báo vào thứ Ba 10/3 rằng lực lượng Mỹ đã “loại bỏ” 16 tàu thả mìn gần Eo biển Hormuz, một tuyến đường vận tải hẹp đang trở thành tâm điểm của chiến tranh khi lo ngại về tác động của một cuộc phong tỏa kéo dài lên thị trường dầu mỏ toàn cầu ngày càng gia tăng.
Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, cho biết trong một buổi họp báo cùng ngày rằng Mỹ đã đạt được “tiến bộ đáng kể” trong việc tiêu diệt hải quân Iran trong 10 ngày đầu tiên của chiến dịch.
“Mỹ thông qua Centcom vẫn tiếp tục săn tìm và tấn công các tàu thả mìn tại các cơ sở lưu trữ mìn. Công việc này sẽ tiếp tục,” Caine nói, cùng với Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth.
Mặc dù số lượng mìn hải quân trong kho của Iran không được công khai, các ước tính cho rằng con số này lên tới hơn 6.000 quả, nhiều quả được sản xuất tại Iran, Trung Quốc hoặc Nga, theo CBS News.
Petraeus lưu ý rằng các loại mìn khác nhau mà Iran được cho là sở hữu cũng tự nó tạo ra thách thức.
“Có loại nổi trên mặt nước, có loại ngay dưới bề mặt. Thường có một số được neo xuống đáy,” ông giải thích. “Và khi bạn xác định loại mìn và tìm ra cách xử lý, bạn phải biết làm thế nào để vô hiệu hóa nó.”
“Có nhiều kỹ thuật khác nhau, nhưng đây là một thách thức thực sự,” tướng bốn sao về hưu tiếp tục, “Đây là vấn đề cần phải nghiêm túc xem xét.”
Khi Trump đe dọa sẽ tăng cường các cuộc tấn công vào Tehran nếu nước này tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, Petraeus cho biết “còn phải xem” liệu nhà lãnh đạo tối cao mới của Iran, Mojtaba Khamenei, có hành động theo lập trường cứng rắn tương tự cha ông, cố Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei hay không.
“Liệu ông ấy có chút thực dụng nào không? Liệu ông ấy có dừng lại? Liệu ông ấy sẽ ngừng bắn khi chúng ta ngừng?” Petraeus đặt câu hỏi.
Ông bổ sung rằng ông dự đoán xung đột sẽ kết thúc theo thời gian biểu của Trump, tùy thuộc vào một số yếu tố, bao gồm giá dầu, tâm lý toàn cầu và cái mà ông gọi là “toán học tên lửa.”
“Nhưng câu hỏi là, liệu người Iran, theo cách nào đó, đồng ý một cách ngấm ngầm hay tích cực với điều đó, hay họ tiếp tục bắn, trong trường hợp đó chúng ta sẽ phải quay lại và đánh mạnh hơn,” cựu giám đốc CIA nói. “Rõ ràng là chúng ta sẽ không đạt được thay đổi chế độ.”
Giá nhiên liệu và phân bón tăng cao khiến nông dân Cuộc chiến ở Trung Đông không chỉ tác động đến thị trường dầu mỏ toàn cầu; nó còn đang siết chặt hai ngành công nghiệp tại Mỹ, những ngành giữ vai trò quan trọng trong việc vận chuyển thực phẩm và hàng hóa khắp đất nước — đó là ngành vận tải đường bộ và nông nghiệp.
Cả hai lĩnh vực này đều được xem là trụ cột của nước Mỹ, và các lãnh đạo ngành hiện cho biết họ đang chịu thiệt thòi. Vấn đề lớn nhất hiện nay là dầu diesel.
Giá nhiên liệu sử dụng cho hầu hết thiết bị nông nghiệp và xe tải 18 bánh tại Mỹ đã tăng vọt kể từ khi xung đột ở Iran bắt đầu. Ở một số khu vực, giá đã nhảy lên hơn 20%, và tại các bang như Texas, nơi mọi thứ đều cách xa nhau, chi phí nhiên liệu nhanh chóng tăng cao.
“Tôi có thể nói là giá tăng khoảng 80 cent đến 1 USD chỉ trong thời gian ngắn. Ít nhất tôi phải trả hơn 80 cent so với bình thường hoặc so với dự kiến,” John Esparza, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Texas, cho biết. “Bạn tính 150 gallon. Vì vậy, chi phí này không hề nhỏ. Trong ngành vận tải, lao động và nhiên liệu là hai khoản chi phí cao nhất mà bạn phải trả.”
Trong khi ngành vận tải đang gặp khó, các chuyên gia nông nghiệp nói rằng nông dân đang phải đối mặt với điều mà một số nhà phân tích gọi là “vực thẳm phân bón”. Một phần lớn các nguyên liệu dùng để sản xuất phân bón đi qua các tuyến đường biển ở Trung Đông. Với khu vực này đang có xung đột, giá phân bón tăng mạnh khi nông dân chuẩn bị cho vụ trồng mùa xuân.
“Giá nhiên liệu và phân bón tăng do tình hình ở các khu vực khác trên thế giới. Giá gạo không tăng cũng khiến việc bù đắp những khó khăn này càng trở nên khó khăn hơn,” Mark Pousson, một nông dân trồng lúa ở Louisiana, nói.
Đối với các bang như Texas, đây là cú đòn kép, vì nhiều trang trại phụ thuộc vào thiết bị chạy bằng diesel và các tuyến vận chuyển dài để đưa nông sản đi. Các lãnh đạo ngành nói rằng nếu các chi phí này tiếp tục leo thang, người tiêu dùng có thể sớm thấy giá thực phẩm tăng tại các cửa hàng tạp hóa.
Tin tặc liên quan Iran thực hiện cuộc tấn công mạng vào công ty Mỹ Stryker
Một nhóm tin tặc liên quan Iran đã tiến hành cuộc tấn công mạng vào công ty thiết bị y tế Mỹ Stryker, khiến các hoạt động công nghệ tại các văn phòng toàn cầu của công ty bị tê liệt.
Cuộc tấn công đã làm gián đoạn công việc của hàng nghìn nhân viên, những người không thể truy cập vào hệ thống công ty, theo báo cáo của The Wall Street Journal.
Đài NewsNation liên kết Wood đưa tin nhóm tin tặc Handala, có liên hệ với Iran, đã nhận trách nhiệm về cuộc tấn công trên mạng xã hội, gọi đây là hành động trả đũa “cho vụ tấn công tàn bạo vào trường Minab và để đáp trả các cuộc tấn công mạng liên tục nhằm vào hạ tầng của Trục Kháng Chiến.”
Một phát ngôn viên của Stryker nói với Wall Street Journal rằng công ty đang nỗ lực khôi phục hệ thống.
“Các nhóm của chúng tôi đang tích cực làm việc để khôi phục hệ thống và hoạt động càng nhanh càng tốt. Stryker đã có các biện pháp duy trì hoạt động kinh doanh, và chúng tôi cam kết tiếp tục phục vụ khách hàng,” phát ngôn viên cho biết.
Theo báo cáo, nhân viên phát hiện các thiết bị từ xa chạy hệ điều hành Microsoft Windows, bao gồm điện thoại di động và laptop kết nối với hệ thống Stryker, đã bị xóa dữ liệu.
Stryker có trụ sở chính tại Kalamazoo, Michigan, phát triển các sản phẩm công nghệ y tế trong các lĩnh vực MedSurg, công nghệ thần kinh và chỉnh hình. Công ty hoạt động tại hơn 60 quốc gia và có hơn 56.000 nhân viên.
Trước khi Stryker bị gián đoạn, Giám đốc FBI Kash Patel nói hôm thứ Ba rằng “FBI đang làm việc 24/7 để đi trước mối đe dọa và triển khai một chiến lược mạng toàn diện theo ‘Chiến lược Mạng cho Mỹ’ của Tổng thống Trump,” trong một bài đăng trên X.
“Mục tiêu rõ ràng: gây thiệt hại thực sự cho những kẻ nhắm vào người Mỹ trong không gian mạng bằng cách phá hủy mạng lưới của họ, truy tìm các tin tặc và gián điệp đứng sau, và giảm khả năng hoạt động của họ.”
Nhóm Handala trước đây từng nhận trách nhiệm nhiều chiến dịch tấn công mạng nổi bật, đặc biệt là tại Israel.
Iran ngày càng chú trọng vào chiến tranh mạng, đặc biệt sau cuộc tấn công Stuxnet năm 2010, được cho là do Mỹ và Israel thực hiện, làm tổn hại chương trình hạt nhân của Iran và thúc đẩy quốc gia này đầu tư vào năng lực chiến tranh mạng, theo báo cáo của Georgetown Security Studies Review.
“Iran không chỉ có khả năng phản công những đồng minh mạnh nhất của mình, mà kể từ khi chiến tranh Israel-Hamas bùng phát, chiến lược và chiến thuật mạng của Iran đã phù hợp với mục tiêu quân sự. Sự phù hợp này cho thấy Tehran đã đặt ra các mục tiêu chung về ổn định nội bộ, toàn vẹn lãnh thổ và chính sách đối ngoại,” báo cáo nêu.
Iran đã xây dựng các đơn vị mạng trong Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo và Bộ Tình báo và An ninh, đồng thời hợp tác với các nhóm tin tặc và nhà thầu, theo báo cáo.
Trump quảng bá chương trình kinh tế tại Kentucky của Massie
Bởi Nhân viên The Hill – 11/03/2026, 14:59 ET
Tổng thống Trump sẽ phát biểu tại Kentucky vào chiều thứ Tư, nhằm quảng bá chương trình kinh tế của ông trước cuộc bầu cử giữa kỳ năm 2026.
Chuyến đi này cũng tạo cơ hội cho Trump thể hiện sự ủng hộ đối với cựu Đại úy Ed Gallrein, người đang tranh cử để lật đổ Dân biểu Thomas Massie (R-Ky.) — một nhà phê bình công khai của tổng thống — tại Quận 4 của bang Bluegrass.
Các phát biểu của ông diễn ra trong bối cảnh Trump đang đối mặt với số liệu thăm dò thấp về kinh tế và giá dầu khí tăng vọt sau các cuộc tấn công của Mỹ vào Iran.
Trong chuyến đi, tổng thống cũng sẽ thăm hai cơ sở, bao gồm một trung tâm sản xuất ở Cincinnati và một trung tâm đóng gói ở Hebron, Ky., nằm trong quận của Massie.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
www.Vietpressusa.us