VietPress USA (22/3/2026): Hôm nay Chủ Nhật 22/3, Tổng thống Donald Trump đưa ra tối hậu thư ra hạn cho Iran phải mở hoàn toàn Eo biểu Hormuz trước tối Thứ Hai ngày mai 23/3, nếu không thì Trump sẽ cho tấn công tiêu diệt toàn bộ mạng lưới điện của Iran và sẽ khiến quốc gia nầy chìm trong bóng tối hoàn toàn.
Lập tức Iran đã bác bỏ tối hậu thư của Tổng thống Trump yêu cầu mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz, cho biết họ sẽ coi các nhà máy điện và cơ sở lọc nước nước biển thành nước ngọt trong toàn vùng Trung Đông là “mục tiêu hợp pháp” sẽ bị Iran tấn công nếu lưới điện của Iran bị Mỹ và Israel tàn phá.
Các mối đe dọa mới từ Iran và Mỹ về việc tấn công cơ sở hạ tầng dân sự trọng yếu có nguy cơ đẩy hàng triệu người ở Trung Đông vào tình thế nguy hiểm. Nếu các nhà máy lọc nước biển mặn thành nước ngọt bị phá hủy thì chi trong vài ngày sẽ có hằng triệu dân thường bị chết khát và bệnh tật sẽ bùng phát khắp nơi.
Tổng thống Trump cảnh báo rằng ông có thể nhắm mục tiêu vào các nhà máy điện của Iran, trong khi Tehran tuyên bố các cuộc tấn công như vậy sẽ dẫn đến việc trả đũa nhằm vào các cơ sở năng lượng và các nhà máy lọc nước thiết yếu của Israel và các nước khắp vùng Vịnh là đồng minh của Mỹ hay có đặt căn cứ quân sự của Mỹ.
Iran bác bỏ tối hậu thư của ông Trump rằng nếu eo biển Hormuz — tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng bị Iran phong tỏa — không được mở lại hoàn toàn trước tối thứ Hai, Mỹ sẽ tấn công các nhà máy điện của Iran. Tehran hôm nay Chủ Nhật 22/3 khẳng định rằng Eo biển Hormuz này “sẽ bị đóng hoàn toàn” nếu cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran bị tấn công.
Iran cũng tuyên bố các cơ sở năng lượng tại những quốc gia có quân đội Mỹ đồn trú có thể trở thành mục tiêu, cùng với các nhà máy khử mặn — nguồn sống thiết yếu đối với phần lớn Trung Đông.
Cuộc chiến trong khu vực, hiện đã bước sang tuần thứ tư, chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Tổng tham mưu trưởng quân đội Israel cho biết hôm Chủ nhật 22/3 rằng chiến dịch chống Hezbollah — lực lượng vũ trang được Iran hậu thuẫn tại Lebanon — “mới chỉ bắt đầu” và quân đội Israel sẽ tiến sâu hơn vào quốc gia này.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel, Israel Katz, đã ra lệnh tăng cường phá hủy cầu và nhà ở tại Lebanon, làm dấy lên lo ngại rằng Israel đang chuẩn bị cho một sự chiếm đóng dài hạn.
Tuy nhiên, quân đội Israel cũng đối mặt với sự giám sát khi tên lửa Iran tấn công Dimona — thành phố cách cơ sở hạt nhân chính của Israel khoảng 13 km — và thành phố Arad gần đó vào tối thứ Bảy 21/3. Hơn 10 người bị thương nặng và hàng chục người khác bị thương trong các cuộc tấn công này, làm dấy lên lo ngại rằng Israel có thể đang hạn chế sử dụng các hệ thống phòng không tiên tiến nhất của mình.
Việc Mỹ và Iran leo thang đe dọa nhằm vào cơ sở hạ tầng cho thấy nguy cơ đối với dân thường ngày càng gia tăng trong khu vực, nơi hơn 2.000 người đã thiệt mạng, phần lớn ở Iran. Nhấn mạnh rủi ro này, Bộ Ngoại giao Mỹ hôm Chủ nhật 22/3 đã đưa ra cảnh báo toàn cầu kêu gọi công dân Mỹ “tăng cường thận trọng”. Bộ này cũng cho biết các nhóm ủng hộ Iran có thể nhắm mục tiêu vào lợi ích hoặc công dân Mỹ trên toàn thế giới.
Mike Waltz, đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc, tuyên bố rằng các nhà máy điện của Iran là mục tiêu hợp pháp. Ông Trump đã đe dọa sẽ “xóa sổ” các cơ sở này nếu eo biển Hormuz không được mở lại hoàn toàn trong vòng 48 giờ trước tối Thứ Hai ngày mai 23/3.
Ông Waltz nói trên chương trình “Sunday Morning Futures” của Fox rằng tổng thống Trump sẽ không cho phép chính phủ Iran “bắt nguồn cung năng lượng và nền kinh tế toàn cầu làm con tin”.
Mohammad Bagher Ghalibaf, Chủ tịch Quốc hội Iran, sau đó viết trên mạng xã hội X rằng các “tổ chức tài chính” mua trái phiếu kho bạc Mỹ cũng sẽ bị coi là “mục tiêu hợp pháp” sẽ bị Iran tấn công.
“Chúng tôi theo dõi danh mục đầu tư của các bạn,” ông viết. “Đây là cảnh báo cuối cùng.”
Những diễn biến đáng chú ý khác:
Cơ sở hạt nhân: Đài truyền hình nhà nước Iran cho biết cuộc tấn công vào Dimona của Israel nhằm vào cơ sở hạt nhân gần đó. Hãng tin Tasnim, có liên hệ với lực lượng an ninh Iran, cho biết đây là hành động trả đũa các cuộc tấn công của Israel vào cơ sở hạt nhân Natanz của Iran hôm thứ Bảy 21/3 và nhà máy điện hạt nhân Bushehr tuần trước.
Chưa có hồi kết nhanh: Hy vọng của ông Trump rằng kế hoạch của Israel nhằm kích động một cuộc nổi dậy nội bộ chống lại chính quyền thần quyền Iran có thể nhanh chóng kết thúc chiến tranh đã không thành hiện thực. Hôm thứ Sáu 20/3, Ngũ Giác Đài điều thêm quân và tàu chiến tới khu vực (sẽ mất vài tuần để đến nơi), nhưng sau đó ông Trump viết trên mạng xã hội rằng ông đang cân nhắc “giảm dần” hoạt động. Quan chức Israel cảnh báo chiến dịch sẽ kéo dài; Tổng tham mưu trưởng Eyal Zamir nói người dân Israel có thể vẫn đang chiến đấu với Iran trong kỳ lễ Passover vào tuần tới.
Số người thiệt mạng: Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc cho biết ít nhất 1.348 dân thường đã thiệt mạng kể từ khi chiến tranh bắt đầu sáng Thứ Bảy 28/2. Một tổ chức có trụ sở tại Washington báo cáo con số này là ít nhất 1.398. Số người chết ở Lebanon đã vượt 1.000, theo Bộ Y tế nước này. Ít nhất 15 người đã thiệt mạng tại Israel do các cuộc tấn công của Iran. Mỹ có 13 binh sĩ thiệt mạng.
Tai nạn tại Qatar: Một trực thăng của Qatar rơi ở Vịnh Ba Tư do trục trặc kỹ thuật trong một nhiệm vụ điều hướng, khiến các thành viên lực lượng vũ trang Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ và dân thường Thổ Nhĩ Kỳ thiệt mạng, theo Bộ trưởng Quốc phòng Qatar. Hiện chưa rõ vụ tai nạn có liên quan đến xung đột trong khu vực hay không.
Chiến tranh với Iran chỉ có tác động ‘tương đối hạn chế’ đến chương trình hạt nhân: Thanh tra vũ khí của Liên Hợp Quốc
Rafael Grossi, Tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), cho biết trong một cuộc phỏng vấn phát sóng hôm Chủ nhật 22/3 rằng cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran không gây thiệt hại lớn đối với chương trình hạt nhân của nước này như các cuộc không kích của Mỹ và Israel hồi tháng 6 năm ngoái.
“Lần này, tôi cho rằng trọng tâm của chiến dịch dường như không nhắm cụ thể vào các cơ sở hạt nhân, dù đã có một số cuộc tấn công tại Natanz và Isfahan, cũng như tại một địa điểm khác gần Parchin — nơi trước đây liên quan nhiều hơn đến các nỗ lực vũ khí hóa, nhưng là từ đầu những năm 2000,” Grossi nói với người dẫn chương trình Margaret Brennan trên chương trình “Face the Nation” của CBS.
“Vì vậy, đã có một số tác động, nhưng tôi cho rằng chúng tương đối hạn chế khi xét đến tổng thể bản chất của chiến dịch quân sự cho đến nay,” ông nói thêm.
Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran vào ngày 28 tháng 2 với mục tiêu được tuyên bố là loại bỏ chương trình hạt nhân và năng lực tên lửa đạn đạo của nước này. Tổng thống Trump cũng kêu gọi người dân Iran lật đổ chế độ Cộng hòa Hồi giáo, vốn đã cai trị Iran 47 năm.
Tuy nhiên, Grossi, người đứng đầu IAEA từ năm 2019, cho biết cơ quan này vẫn sẽ phải đối mặt với “một số vấn đề lớn vốn là trọng tâm của toàn bộ sự việc” sau khi xung đột kết thúc. Đáng chú ý, ông nói rằng lượng uranium làm giàu của Iran đã đạt mức 60%, “rất gần với mức cần thiết để chế tạo bom,” và hiện đang bị chôn vùi dưới đống đổ nát.
Về vấn đề thanh sát, Grossi cho biết cơ quan của ông đang “có những cuộc trao đổi quan trọng” với Tòa Bạch Ốc và Tehran về việc nối lại hoạt động này sau khi giao tranh kết thúc. Tuy nhiên, ông chưa trực tiếp trao đổi với Tổng thống Trump về vấn đề này.
“Mối quan hệ của chúng tôi với Iran là nghĩa vụ dựa trên hiệp ước, bởi ngay cả trong bối cảnh chiến tranh hiện nay, Iran vẫn là một quốc gia ký kết Hiệp ước Không phổ biến Vũ khí Hạt nhân, vì vậy họ có nghĩa vụ theo thỏa thuận phải cho phép các thanh tra của chúng tôi vào,” ông nhấn mạnh. “Tất nhiên, cần có sự hợp lý. Không điều gì có thể diễn ra khi bom vẫn đang rơi.”
Ngoại trưởng Cuba: Quân đội chuẩn bị cho “khả năng” bị tấn công trong bối cảnh các đe dọa từ Trump
Phó Ngoại trưởng Cuba Carlos Fernández de Cossío hôm Chủ nhật 22/3 cho biết quân đội nước này đang chuẩn bị cho “khả năng” bị chính quyền Trump tấn công.
“Quân đội của chúng tôi luôn sẵn sàng. Và thực tế là những ngày này họ đang chuẩn bị cho khả năng xảy ra một cuộc xâm lược quân sự. Nếu nhìn vào những gì đang diễn ra trên thế giới mà chúng tôi không làm vậy thì sẽ là ngây thơ,” Cossío nói trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình “Meet the Press” của NBC.
“Nhưng chúng tôi thực sự hy vọng điều đó sẽ không xảy ra. Chúng tôi không thấy lý do gì khiến nó phải xảy ra, và hoàn toàn không có bất kỳ sự biện minh nào — tại sao chính phủ Hoa Kỳ lại buộc đất nước mình phải tiến hành hành động quân sự chống lại một quốc gia láng giềng như Cuba?” ông nói thêm.
Tổng thống Trump đã nói với các phóng viên tại Mỹ rằng chính quyền của ông sẽ “chiếm Cuba” theo một hình thức nào đó sau khi áp đặt lệnh phong tỏa dầu mỏ kéo dài nhiều tuần đối với Havana.
Người dân đã phàn nàn về tình trạng mất điện, và các bệnh viện báo cáo tình hình nghiêm trọng trong bối cảnh lệnh cấm vận.
Tổng thống cho rằng chính phủ Cuba là mối đe dọa đối với Mỹ vì hỗ trợ “nhiều quốc gia thù địch, các nhóm khủng bố xuyên quốc gia và các tác nhân xấu”, trong khi Ngoại trưởng Marco Rubio — một người Mỹ gốc Cuba thế hệ thứ hai — cũng bày tỏ sự không hài lòng với các lãnh đạo hiện tại của Cuba.
Tuy nhiên, đầu tháng này Rubio đã bác bỏ các thông tin cho rằng chính quyền Trump đang lên kế hoạch lật đổ Tổng thống Cuba Miguel Díaz-Canel.
“Trong kịch bản tồi tệ nhất, #Cuba có một điều chắc chắn: bất kỳ kẻ xâm lược bên ngoài nào cũng sẽ vấp phải sự kháng cự không thể xuyên thủng,” Díaz-Canel nói trong một tuyên bố tuần trước, phản đối các hành động gây hấn của Trump.
Chỉ riêng trong năm nay, tổng thống Mỹ đã ra lệnh bắt giữ lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro và hỗ trợ Israel tiêu diệt lãnh tụ tối cao trước đây của Iran, Ayatollah Ali Khamenei.
Một số nhà lập pháp đang ngày càng lo ngại về phản ứng toàn cầu trước cách hành xử mạnh tay của Trump.
“Donald Trump nghĩ rằng ông ta có thể bắt nạt khắp thế giới và chiếm lấy quốc gia này hay quốc gia kia, bất cứ nước nào ông ta muốn,” Dân biểu Jim McGovern (Đảng Dân chủ - Massachusetts) trước đó nói trên chương trình “Balance of Power” của Bloomberg.
“Điều đó sẽ quay lại gây hại cho chúng ta, nói thẳng ra là vậy. Và đây là một tiền lệ cực kỳ nguy hiểm. Tôi chỉ có thể tưởng tượng Trung Quốc và Nga đang nghĩ gì lúc này,” McGovern nói thêm.
Waltz: Các đồng minh Mỹ bắt đầu “dần ủng hộ” việc mở lại eo biển Hormuz
Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz cho biết hôm Chủ nhật 22/3 rằng các đồng minh của Mỹ đang bắt đầu “dần ủng hộ” việc hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz, điều mà Tổng thống Trump đã thúc giục họ thực hiện.
“Chúng tôi đang thấy các đồng minh của mình dần ủng hộ như họ nên làm, nhưng đồng thời, tổng thống sẽ không chấp nhận chế độ này, khi họ đã đe dọa và trong suốt năm thập kỷ qua cố gắng giữ nguồn cung năng lượng của thế giới làm con tin với ý đồ mang tính diệt chủng,” Waltz nói với người dẫn chương trình Margaret Brennan trên chương trình “Face the Nation” của CBS.
Ban đầu, các đồng minh NATO và nhiều quốc gia khác trên thế giới bày tỏ sự không chắc chắn về việc cung cấp hỗ trợ quân sự để mở lại eo biển Hormuz, nơi Iran đã gần như đóng cửa trong bối cảnh các cuộc không kích của Mỹ và Israel. Điều này đã khiến giá năng lượng tăng vọt trên toàn cầu, ảnh hưởng đến giá xăng tại Mỹ.
Hôm thứ Sáu, Trump tiếp tục chỉ trích các nước NATO, viết trên Truth Social: “Không có Mỹ, NATO CHỈ LÀ CON HỔ GIẤY!”
“Giờ khi cuộc chiến đó đã THẮNG về mặt quân sự, với rất ít nguy hiểm cho họ, họ lại phàn nàn về giá dầu cao mà họ phải trả, nhưng không muốn giúp mở eo biển Hormuz — một thao tác quân sự đơn giản, là nguyên nhân duy nhất khiến giá dầu tăng cao,” ông nói thêm.
Điều này xảy ra dù trước đó một ngày, lãnh đạo của Pháp, Đức, Ý, Nhật Bản, Hà Lan và Vương quốc Anh đã lên án Iran vì hạn chế hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz.
“Chúng tôi bày tỏ sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực phù hợp để đảm bảo việc đi lại an toàn qua eo biển,” các lãnh đạo viết trong một bức thư. “Chúng tôi hoan nghênh cam kết của các quốc gia đang tham gia lập kế hoạch chuẩn bị.”
Waltz đặc biệt nhấn mạnh cam kết của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi về việc cung cấp “một phần lực lượng hải quân” để bảo vệ tàu thuyền qua tuyến đường này. Takaichi đã gặp Trump tại Phòng Bầu dục vào thứ Năm.
Tổng thư ký NATO Mark Rutte cũng nói với Brennan rằng kể từ thứ Năm, 22 quốc gia — bao gồm cả thành viên liên minh và không phải thành viên — đã tham gia giải quyết vấn đề an ninh tại eo biển Hormuz. Ông cho biết Thủ tướng Anh Keir Starmer đang “đi đầu” trong nỗ lực này.
“Và thực sự, một trong những câu hỏi then chốt không chỉ là làm gì và ở đâu, mà còn là khi nào,” Rutte nói hôm Chủ nhật. “Đó là lý do các nhà hoạch định quân sự hiện đang phối hợp để đảm bảo chúng ta sẵn sàng, đảm bảo eo biển Hormuz được tự do lưu thông — điều tối quan trọng đối với kinh tế thế giới.”
Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi viết trên nền tảng X rằng eo biển Hormuz không “bị đóng,” nhưng tàu thuyền “ngần ngại vì các công ty bảo hiểm lo sợ cuộc chiến do các bạn khởi xướng — không phải Iran.”
Rutte kêu gọi Trump “thông cảm” trước sự do dự của các nước NATO trong việc hỗ trợ vấn đề Iran
Tổng thư ký NATO Mark Rutte hôm Chủ nhật đã kêu gọi Tổng thống Trump “thông cảm” trong bối cảnh ông bày tỏ sự thất vọng với các nước đồng minh vì còn do dự trong việc hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz.
“Tôi hiểu sự thất vọng của tổng thống khi mọi thứ cần thời gian, nhưng tôi cũng mong ông thông cảm, bởi các quốc gia cần chuẩn bị cho việc này. Họ không được thông báo trước — và có lý do chính đáng — về cuộc tấn công ban đầu vào Iran. Nhưng hiện tại họ đang cùng nhau đảm bảo rằng chúng ta có thể bảo vệ eo biển Hormuz,” Rutte nói với người dẫn chương trình Margaret Brennan trên CBS trong chương trình “Face the Nation.”
Tổng thống đã nhiều lần thúc giục các nước NATO hành động để mở lại eo biển Hormuz. Iran đã hạn chế đáng kể lưu thông qua tuyến đường này — nơi khoảng 1/5 lượng dầu của thế giới được vận chuyển.
Giá dầu Brent đã tăng vọt lên 119 USD/thùng vào thứ Năm, nhưng sau đó giảm xuống hơn 106 USD vào chiều Chủ nhật. Sự gia tăng giá năng lượng toàn cầu đã lan tới người tiêu dùng tại Mỹ, khi giá xăng trung bình vượt 3,94 USD/gallon vào Chủ nhật — cao hơn hơn 1 USD so với một tháng trước, theo AAA.
Hôm thứ Năm, lãnh đạo Pháp, Đức, Ý, Nhật Bản, Hà Lan và Vương quốc Anh đã lên án các cuộc tấn công gần đây của Iran vào các quốc gia vùng Vịnh và việc nước này đóng cửa eo biển Hormuz.
“Chúng tôi bày tỏ sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực phù hợp nhằm đảm bảo việc lưu thông an toàn qua eo biển,” các lãnh đạo viết trong một bức thư. “Chúng tôi hoan nghênh cam kết của các quốc gia đang tham gia vào quá trình chuẩn bị kế hoạch.”
Tuy nhiên, điều đó không ngăn được Trump tiếp tục chỉ trích NATO — trong đó có các thành viên như Pháp, Đức, Ý, Hà Lan và Anh.
“Nếu không có Mỹ, NATO chỉ là một con hổ giấy!” Trump viết trên Truth Social hôm thứ Sáu.
“Giờ đây khi cuộc chiến đã thắng về mặt quân sự, với rất ít rủi ro cho họ, họ lại phàn nàn về giá dầu cao mà họ phải trả, nhưng lại không muốn giúp mở eo biển Hormuz — một chiến dịch quân sự đơn giản vốn là nguyên nhân chính của giá dầu cao,” ông nói thêm.
Tuy vậy, Rutte cho biết NATO “luôn đoàn kết” và việc các nước châu Âu cần vài tuần để thống nhất kế hoạch mở lại eo biển Hormuz là “điều hoàn toàn hợp lý,” vì họ không được thông báo trước về các cuộc tấn công ban đầu của Mỹ và Israel vào Iran.
Ông cũng cho biết kể từ thứ Năm 19/3, đã có 22 quốc gia — bao gồm cả thành viên NATO và không phải NATO — tham gia giải quyết vấn đề an ninh tại tuyến đường eo biển Hormuz này.
“Chúng ta cần gì? Khi nào cần? Và cần ở đâu? Ba câu hỏi này hiện đang được giải quyết để đáp lại lời kêu gọi của tổng thống Trump, nhằm đảm bảo việc lưu thông tự do qua eo biển Hormuz,” ông nói.
Cách chính phủ liên bang buộc các bang phải theo dõi ngư dân đánh bắt tôm hùm
Ngư dân đánh bắt tôm hùm bắt đầu làm việc từ lúc bình minh, ngoài khơi Kennebunkport, bang Maine.
Chính phủ liên bang đang áp đặt việc giám sát GPS liên tục, không cần lệnh khám xét, lên hàng nghìn doanh nghiệp đánh bắt cá quy mô nhỏ — và đe dọa sinh kế của họ nếu ngư dân hoặc chính quyền bang phản đối.
Một quy định liên bang yêu cầu 10 bang ven bờ Đông phải áp dụng và thực thi yêu cầu theo dõi điện tử đối với các tàu đánh bắt tôm hùm được cấp phép liên bang. Các thiết bị theo dõi phải truyền dữ liệu vị trí về cho chính phủ mọi lúc, kể cả khi tàu đang neo đậu hoặc được sử dụng cho mục đích cá nhân. Điều này có nghĩa là ngư dân phải từ bỏ quyền riêng tư và chấp nhận sự xâm phạm không chỉ khi làm việc mà cả khi thuyền của họ đang buộc tại bến hoặc được dùng cho chuyến đi cùng gia đình.
Trong số đó có những ngư dân thế hệ thứ năm như Frank Thompson. Gần sáu thập kỷ qua, ông đã đánh bắt tôm hùm ngoài khơi Vinalhaven, bang Maine. Ông và vợ là Jean, cùng hai người con trai, sở hữu Fox Island Lobster Company, LLC — một doanh nghiệp đánh bắt tôm hùm tại Vinalhaven. Sinh kế của gia đình Thompson gắn liền với ngành này.
Hiện nay, Thompson buộc phải lắp thiết bị theo dõi GPS trên tàu của mình và chấp nhận bị chính phủ giám sát liên tục, nếu không sẽ mất giấy phép đánh bắt tôm hùm liên bang. Sự xâm phạm này chỉ là một trong hàng loạt quy định phức tạp của liên bang và bang đang cản trở hoạt động kinh doanh của ông. Với sự đại diện của Pacific Legal Foundation (PLF), Thompson đang yêu cầu Tòa án Tối cao Hoa Kỳ bác bỏ hành vi vi phạm quyền lợi trắng trợn này.
Tu chính án thứ Tư bảo vệ người dân Mỹ khỏi các cuộc khám xét vô lý và không có lệnh của chính phủ. Trong vụ United States v. Jones, Tòa án Tối cao đã nhất trí rằng việc gắn thiết bị GPS lên phương tiện là một “cuộc khám xét” theo Tu chính án thứ Tư. Trong vụ Jones và các án lệ quan trọng khác, tòa án cảnh báo rằng việc theo dõi vị trí có tính xâm phạm đặc biệt và cần được xem xét nghiêm ngặt, vì nó có thể tiết lộ những chi tiết riêng tư, thân mật trong cuộc sống của một người mà họ không muốn nhà nước biết đến.
Luật pháp đã rõ ràng rằng, ít nhất, việc theo dõi GPS đối với phương tiện của một cá nhân phải chịu sự giám sát hiến pháp ở mức cao nhất. Vậy tại sao các bang lại áp dụng việc giám sát liên tục đối với hơn 3.000 tàu đánh bắt tôm hùm được cấp phép liên bang? Một báo cáo gần đây của Pacific Legal Foundation cho rằng chính phủ liên bang có thể đóng cửa ngành đánh bắt của các bang không tuân thủ, từ đó gây áp lực buộc họ phải chấp nhận một quy định có dấu hiệu vi hiến.
Nếu các bang không áp dụng và thực thi chế độ giám sát này, chính phủ liên bang có thể áp đặt lệnh cấm đánh bắt — cấm hoàn toàn việc đánh bắt và cập cảng tôm hùm Mỹ trong vùng biển của bang không tuân thủ. Từ năm 1995, chính phủ đã ban hành 11 lệnh cấm đánh bắt do không tuân thủ các quy định khác. Dù tất cả các bang đều nhanh chóng tuân thủ trước khi các lệnh này có hiệu lực, rõ ràng chính phủ liên bang không ngần ngại sử dụng mối đe dọa này để buộc các bang làm theo.
Nói một cách thẳng thắn, một lệnh cấm đánh bắt — đặc biệt đối với loài có giá trị toàn cầu như tôm hùm Mỹ — là vấn đề rất lớn. Doanh thu hàng năm từ việc bán tôm hùm trực tiếp từ tàu tại 10 bang bị ảnh hưởng vượt quá 718 triệu USD. Nhưng con số này chưa bao gồm các tác động kinh tế gián tiếp như từ nhà máy chế biến, nhà phân phối và nhà hàng. Một nghiên cứu năm 2023 ước tính chuỗi cung ứng phân phối tôm hùm tại Maine đóng góp gần 1 tỷ USD và hơn 6.500 việc làm cho nền kinh tế bang mỗi năm.
Điều này đặt các bang vào một tình thế chính trị và đạo đức khó khăn: phản kháng, làm tổn hại một phần nền kinh tế và đối mặt với cuộc chiến pháp lý kéo dài với chính phủ liên bang, hoặc chấp nhận, buộc công dân của mình phải sống dưới chế độ giám sát vi hiến.
Tám trong số mười bang bị ảnh hưởng đã chọn phương án thứ hai, đưa yêu cầu theo dõi vào luật bang. Do đó, các ngư dân tại những bang này có thể bị xử phạt nếu từ chối cung cấp vị trí hàng ngày cho chính phủ. Hình phạt có thể bao gồm đình chỉ giấy phép đánh bắt, phạt tiền hàng nghìn USD, và thậm chí bị phạt tù lên đến hai năm rưỡi theo một số quy định chung về nghề cá của bang.
Chính phủ đang hy sinh các quyền hiến định của người lao động chỉ để “cải thiện thông tin cho các nhà quản lý nghề cá và các nhà khoa học đánh giá nguồn lợi.” Khi việc bị giám sát liên tục trở thành cái giá để kiếm sống, quyền riêng tư không còn là quyền của mọi người dân Mỹ, mà trở thành đặc quyền có điều kiện dành cho những ai có thể chi trả.
Chính sách năng lượng của Trump có lợi cho Iran và Nga, không phải Mỹ
Tình yêu phi lý của Tổng thống Trump đối với nhiên liệu hóa thạch không chỉ làm ô nhiễm môi trường và đẩy nhanh biến đổi khí hậu mà còn đang có lợi cho Iran và Nga, gây hại cho an ninh toàn cầu và làm tăng giá năng lượng trong bối cảnh cuộc chiến Mỹ-Israel chống Iran đang diễn ra.
Mặc dù Mỹ hiện nay cơ bản tự cung tự cấp về sản xuất dầu và khí đốt tự nhiên – xuất khẩu nhiều nhiên liệu hơn nhập khẩu – giá nhiên liệu được định theo thị trường toàn cầu. Điều đó có nghĩa là người Mỹ không tránh khỏi việc giá năng lượng tăng, như tất cả những ai vừa đến trạm xăng gần đây đều thấy.
Thật không may, cuộc chiến mà Trump và Israel khởi xướng chống Iran vào ngày 28/2 đã làm tăng mạnh giá mà mọi người trên toàn thế giới phải trả cho xăng, dầu diesel, dầu sưởi, khí đốt tự nhiên và điện – những thứ cần thiết để vận hành phương tiện, cung cấp năng lượng cho nhà cửa và doanh nghiệp, trồng và thu hoạch thực phẩm, cũng như sản xuất hàng hóa.
Dù bạn cho rằng chiến tranh với Iran là sai lầm lớn hay là hành động cần thiết (như Trump tuyên bố), không thể phủ nhận rằng sự phụ thuộc toàn cầu vào dầu và khí đốt – được sản xuất với số lượng lớn bởi Iran, các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh gần đó và Nga – khiến thế giới dễ bị tổn thương trước các gián đoạn cung cấp từ những nước này.
Chúng ta thấy điều này ngay hôm nay, khi Iran đã ngừng hầu hết việc vận chuyển qua Eo biển Hormuz, tuyến đường quan trọng qua đó khoảng 20% lượng dầu và khí hóa lỏng của thế giới được vận chuyển.
Các cuộc tấn công của Iran vào các quốc gia Ả Rập lân cận và các cuộc tấn công liên tục của Mỹ và Israel vào Iran đã làm giảm mạnh xuất khẩu dầu và khí đốt từ Trung Đông. Gián đoạn có thể trở nên nghiêm trọng hơn nếu các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu khí ở cả hai bên tiếp tục và Eo biển Hormuz vẫn bị đóng.
Nga đã hưởng lợi từ cuộc chiến ở Trung Đông, thu khoảng 150 triệu USD mỗi ngày từ việc tăng bán dầu. Một cách khó xử, Trump đã tạm thời dỡ bỏ một số lệnh trừng phạt mà Mỹ áp đặt lên xuất khẩu dầu của Nga sau khi nước này xâm lược Ukraine vào năm 2022.
Việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt nhằm tránh thiếu hụt dầu toàn cầu và kiềm chế giá cả, nhưng lại vô tình thưởng cho Nga một lần nữa, khi Nga giúp Iran tấn công lực lượng và cơ sở ngoại giao Mỹ gần đó và tiếp tục chiến tranh chống Ukraine.
Sự dễ tổn thương do phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch từ Trung Đông đã hiển nhiên trong nhiều thập kỷ, nổi bật nhất là trong Cuộc phong tỏa dầu mỏ Ả Rập đối với Mỹ và một số nước ủng hộ Israel năm 1973-74. Cuộc phong tỏa này làm giá dầu tăng gấp bốn lần và gây thiếu xăng ở Mỹ, với cảnh xếp hàng dài tại các trạm xăng và hạn chế mua nhiên liệu.
Để làm cho nước Mỹ ít bị tổn thương hơn trước các gián đoạn nhiên liệu từ Trung Đông và Nga – đồng thời bảo vệ sức khỏe cộng đồng, môi trường và khí hậu – các tổng thống và nhà lập pháp Đảng Dân chủ nhiều năm qua đã thúc đẩy sản xuất xe điện và mở rộng năng lượng mặt trời, gió, thủy triều, thủy điện, và trong một số trường hợp, năng lượng hạt nhân.
Tổng thống Joe Biden và Quốc hội đã đạt được tiến triển đáng kể trong việc này. Đạo luật Giảm Lạm phát mà Biden ký thành luật năm 2022 đã cung cấp hàng trăm tỷ USD cho các chương trình tăng sản xuất năng lượng sạch và xe điện.
Thật vô lý, Trump đã thực hiện gần 300 hành động nhằm đảo ngược các tiến bộ năng lượng sạch mà chính quyền Biden đã thiết lập. Ví dụ, Trump đã chặn các dự án năng lượng gió và mặt trời, loại bỏ trợ cấp mua xe điện, làm suy yếu quy định chống ô nhiễm đối với xe cộ và ngành dầu khí, và cho phép tăng sản xuất nhiên liệu hóa thạch tại Mỹ.
Không giống như phần lớn người Mỹ, vị tỷ phú tổng thống – sống tại Tòa Bạch Ốc và đi lại bằng máy bay, trực thăng và SUV của chính phủ với chi phí từ thuế – không phải lo lắng về việc trả giá năng lượng tăng mà ông gây ra.
Thể hiện sự vô cảm đáng kinh ngạc trước mối quan ngại của người Mỹ về khả năng chi trả, Trump đã coi việc giá năng lượng tăng là “bất tiện tạm thời” và đăng trên mạng xã hội mà ông sở hữu: “Mỹ là nhà sản xuất dầu lớn nhất thế giới, vì vậy khi giá dầu tăng, chúng tôi kiếm được nhiều tiền.”
Không, thưa Tổng thống, khi người Mỹ buộc phải trả nhiều tiền hơn cho năng lượng, chúng ta không “kiếm được nhiều tiền.” Khi cuộc bầu cử giữa kỳ diễn ra vào tháng 11, phần lớn chúng ta sẽ nhớ rằng cuộc chiến ngu ngốc của ông đã làm căng thẳng ngân sách gia đình, tốn hàng tỷ USD tiền thuế, và đau lòng cướp đi mạng sống của những thành viên dũng cảm trong quân đội.
Trong chiến dịch bầu cử giữa kỳ, các ứng viên Đảng Dân chủ nên không chỉ phản đối cuộc chiến không được ưa chuộng của Trump, mà còn kêu gọi khôi phục và mở rộng chính sách năng lượng của Biden nhằm giảm mạnh tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch.
Mỹ chắc chắn sẽ tiếp tục sản xuất dầu và khí đốt trong nhiều năm tới. Nếu chúng ta cắt giảm lượng nhiên liệu sử dụng, có thể bán nhiều hơn cho các quốc gia khác, giảm nhu cầu của họ phải mua năng lượng từ Trung Đông và Nga bất ổn.
Khi giá nhiên liệu hóa thạch tiếp tục tăng do cuộc chiến mà Trump chọn, Đảng Dân chủ nên vận động với mục tiêu dài hạn là giảm tiêu thụ nhiên liệu trên toàn thế giới gần như về 0. Điều này sẽ có lợi cho môi trường, ví tiền và an ninh toàn cầu, làm Mỹ và các quốc gia khác ít bị phụ thuộc vào các chế độ dùng năng lượng như vũ khí chiến tranh.
Đánh giá thấp kẻ thù là con đường nguy hiểm mà Trump đang đi
Tổng thống Trump đang tiếp đón một tá lãnh đạo cánh hữu từ Mỹ Latinh và Caribe để thảo luận các vấn đề của khu vực, từ tội phạm có tổ chức đến nhập cư bất hợp pháp. Hội nghị thượng đỉnh này cũng nhằm phục vụ lợi ích của Washington bằng cách thúc đẩy lợi ích Mỹ tại khu vực và kiềm chế các quyền lợi của các cường quốc nước ngoài như Trung Quốc.
Lãnh đạo Nga Vladimir Putin đã đánh giá thấp người Ukraine vào năm 2022. Adolf Hitler đã đánh giá thấp người Slav vào năm 1941. Trường hợp mới nhất có thể là Donald Trump, người dường như đã đánh giá thấp người Iran vào năm 2026.
Có rất nhiều ví dụ khác về các lãnh đạo khởi chiến với kỳ vọng đối thủ sẽ thất bại nhanh chóng, nhưng cuối cùng phải đối mặt với những kết quả bất ngờ, từ bế tắc đến thất bại. Những sai lầm tốn kém này có nhiều nguyên nhân.
Tình báo có thể sai lệch hoặc bị bỏ qua. Các nhóm lợi ích mạnh và các phe phái trong chính phủ có thể thúc đẩy các chương trình mà lãnh đạo buộc phải ủng hộ. Ý thức hệ có thể thúc đẩy các thiết kế bành trướng. Lãnh đạo có thể mắc phải nhiều ám ảnh cá nhân. Nhân dân có thể yêu cầu trừng phạt các quốc gia láng giềng.
Và còn có cái mà cố Thượng Nghị sĩ Arkansas J. William Fulbright gọi là “sự kiêu ngạo quyền lực”, niềm tin rằng quốc gia mạnh hoặc nền văn hóa có ảnh hưởng của mình là vượt trội chỉ vì họ mạnh và có ảnh hưởng. Từ đó, sự vượt trội này chuyển thành quyền, thậm chí nghĩa vụ, áp đặt ý chí của mình lên người khác.
Sự phân chia thế giới của Hitler thành người Aryan và Untermenschen (người hạ đẳng) là ví dụ kinh điển. Nhóm đầu được cho là sẽ cai trị, nhóm sau sẽ bị cai trị hoặc tiêu diệt. Cuộc xâm lược Liên Xô của Đức Quốc xã vào tháng 6/1941 được dự kiến sẽ nhanh chóng chiến thắng, phá vỡ nhà nước Liên Xô, thực hiện “kế hoạch đói” giết 30 triệu người Slav và giải quyết “vấn đề Do Thái” cuối cùng. Thay vào đó, các “người hạ đẳng” Liên Xô đã ngăn quân Đức tại cổng Moscow và rồi dẫn đến thất bại thảm khốc của Đức tại Stalingrad, Kursk và cuối cùng là Berlin.
Cuộc xâm lược Ukraine của Putin vào tháng 2/2022 cũng theo mô hình này. Người Ukraine được kỳ vọng sẽ khuất phục trong vài ngày hoặc vài tuần, bởi vì Putin và những người trong vòng thân cận tin rằng họ là những người Nga thấp kém, đang háo hức chờ được nâng lên thành người Nga thực thụ.
Thay vào đó, những “người Nga thấp kém” khẳng định bản sắc là người Ukraine và đã ngăn cỗ máy chiến tranh Nga bằng cách tiêu diệt hoặc làm bị thương hơn một triệu binh sĩ Nga, phá hủy hàng ngàn xe tăng và buộc hải quân Nga rút về bờ đông Biển Đen — tất cả chỉ đổi lấy những tổn thất lãnh thổ chưa đến 1% của Ukraine.
Cuộc tấn công của Trump vào Iran thoạt nhìn cũng là một trường hợp của “sự kiêu ngạo quyền lực”. Ông gọi các lãnh đạo Iran là “kẻ bệnh hoạn” mà “sẽ là vinh dự lớn” nếu giết, và gọi Iran là “kẻ thua” ở Trung Đông. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cũng đã đưa ra nhiều bình luận hạ thấp chế độ Iran.
Nhưng liệu Trump có coi thường người dân Iran? Câu trả lời không rõ ràng. Trước hết, Trump thường xúc phạm tất cả đối thủ của mình. Không có gì đặc biệt khi ông gọi lãnh đạo Iran là kẻ bệnh hoạn.
Hơn nữa, tuyên bố về “các hoạt động chiến đấu lớn ở Iran” tập trung vào chế độ, không phải người dân. Trump chỉ dành một mệnh đề đặt sai chỗ, gần như là một ghi chú phụ, để nhắc đến việc chế độ này giết hại người Iran, ghi rằng họ “đã giết hàng chục ngàn công dân của chính mình trên đường phố khi họ biểu tình”, và thêm rằng “chế độ khủng bố sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân”.
Công bằng mà nói, Trump có quyền nhấn mạnh mối đe dọa hạt nhân của Iran đối với Mỹ (dù thực tế hay tưởng tượng là vấn đề khác) trong tuyên bố của mình. Rốt cuộc, ông là Tổng thống Mỹ, không phải Mẹ Teresa. Tuy nhiên, khó có thể phủ nhận cảm giác rằng người dân Iran không phải là ưu tiên của ông.
Điều rõ ràng là, trái ngược với Hitler và Putin — những người đánh giá thấp lãnh đạo và nhân dân đối phương vì tin họ vốn kém hơn — Trump, có thể đáng khen, chỉ đánh giá thấp chế độ Iran, vốn tỏ ra kiên cường hơn ông tưởng.
Chưa thể đưa ra phán quyết cuối cùng, nhưng nếu Trump thực sự đánh giá thấp chế độ Iran, các trường hợp Hitler và Putin cho thấy thất bại của Mỹ là rất ít khả năng, nhưng một cuộc chiến kéo dài là điều có thể xảy ra. Nói cách khác, chiến tranh có thể kết thúc trong vài tuần hoặc không. Và càng kéo dài, số người Iran và Mỹ thiệt mạng càng nhiều, chi phí càng lớn.
Điều đáng lo ngại không kém là gần như chắc chắn rằng, khi người Iran thường xem đất nước họ bị tàn phá có hệ thống, họ sẽ quay sang chống lại kẻ được cho là người giải phóng, tức Mỹ. Khi đó, Tổng thống Trump sẽ bị cáo buộc đúng là đã đánh giá thấp lòng yêu nước sâu sắc của người Iran.
Đại sứ Israel tại Mỹ: “Chúng ta cần quân trên mặt đất, nhưng phải là quân Iran”
Michael Leiter, đại sứ Israel tại Mỹ, hôm Chủ nhật cho biết nhân dân Iran phải tự đứng lên lật đổ chế độ Cộng hòa Hồi giáo.
“Tôi nghĩ rằng chúng ta cần quân trên mặt đất, nhưng đó phải là quân của người Iran, và tôi tin họ đang đến,” Leiter nói với người dẫn chương trình Dana Bash trên CNN trong chương trình State of the Union.
Ông nhấn mạnh rằng cuộc chiến Mỹ-Israel với Iran sẽ chỉ kết thúc khi “không còn một thực thể nào ở Tehran có khả năng đe dọa khu vực.”
“Nếu điều đó xảy ra nhờ chế độ này thay đổi thái độ, thì thật khó tưởng tượng, nhưng giả sử điều đó xảy ra, thì nó sẽ diễn ra theo cách đó,” Leiter nói.
Tuy nhiên, ông dự đoán kết quả đó nhiều khả năng chỉ xảy ra thông qua việc nhân dân Iran đứng lên chống lại chế độ. Leiter cũng nhắc lại rằng lực lượng Iran đã “đàn áp một cách tàn bạo” các người biểu tình hồi đầu năm nay.
Theo Cơ quan Thông tin Nhân quyền Iran (HRANA), trong 50 ngày đầu tiên của các cuộc biểu tình chống chế độ vào mùa đông này, lực lượng ủng hộ chính phủ đã giết ít nhất 6.488 người biểu tình, trong đó ít nhất 236 trẻ em và ít nhất 76 dân thường không tham gia biểu tình.
Cuộc xung đột quân sự, đang gần đạt mốc một tháng, lại leo thang vào thứ Bảy khi Israel tấn công một cơ sở làm giàu hạt nhân tại Natanz, Iran. Tehran trả đũa bằng cách phóng tên lửa vào các thành phố Arad và Dimona của Israel, gần cơ sở hạt nhân chính của Israel.
Bộ Y tế Israel cho biết hôm Chủ nhật rằng có 180 người từ hai thành phố này được đưa vào Trung tâm Y tế Soroka, trong đó 8 người trong tình trạng nguy kịch, 24 người trong tình trạng trung bình và 148 người trong tình trạng nhẹ.
Leiter cam kết phản ứng của Israel với cuộc tấn công đó sẽ là “tiếp tục chiến dịch này cho đến khi đưa chế độ này quỳ gối.”
“Chúng ta không thể sống tiếp với một quốc gia ác ý, có ý định hủy diệt chúng ta, liên tục tuyên bố sẽ tiêu diệt chúng ta và bây giờ lại phóng tên lửa đạn đạo vào tất cả các nước láng giềng. Điều này phải dừng lại,” ông nói thêm.
Kể từ khi Mỹ và Israel lần đầu tiên tiến hành các cuộc không kích vào Iran vào ngày 28/2, ít nhất 1.406 dân thường Iran, trong đó có ít nhất 210 trẻ em, đã bị thiệt mạng tính đến thứ Bảy, theo HRANA.
Tillis chỉ trích gay gắt những lời phê phán NATO của Trump: “Sẽ có nhiều sinh mạng Mỹ bị mất nếu không có” liên minh
Thượng Nghị sĩ Cộng hòa nghỉ hưu Thom Tillis (Bắc Carolina) đã chỉ trích những đe dọa gần đây của Tổng thống Trump đối với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), trong bối cảnh căng thẳng leo thang về xung đột ở Trung Đông.
“Tổng thống Hoa Kỳ không thể rút khỏi NATO,” Tillis nói với Jonathan Karl của ABC trong một cuộc phỏng vấn hôm Chủ nhật 22/3 trên chương trình This Week. “Tuy nhiên, tôi cũng phải nói rằng, tổng thống có thể làm hỏng mối quan hệ này.”
Trong những ngày gần đây, tổng thống đã chỉ trích các đồng minh NATO vì sự do dự của các nước này trong việc tham gia các hoạt động Mỹ-Israel ở Iran, gọi liên minh là “hổ giấy” và gọi các thành viên là “kẻ hèn.”
Một điểm trọng tâm trong chỉ trích của Trump là nỗ lực mở lại Eo biển Hormuz, tuyến đường biển quan trọng cho xuất khẩu dầu mỏ, vốn bị đóng gần như hoàn toàn kể từ khi chiến tranh nổ ra vào cuối tháng trước. Ông lập luận rằng châu Âu và Trung Quốc phụ thuộc tuyến đường này nhiều hơn Mỹ.
Một số đồng minh NATO, bao gồm Vương quốc Anh, Đức và Pháp, Ý hôm thứ Năm đã thể hiện “sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực thích hợp để đảm bảo an toàn đi qua Eo biển.”
Những lời chỉ trích này từ Trump, người từ lâu đã đe dọa rút khỏi tổ chức NATO, đã khiến một số nhà lập pháp GOP, trong đó có Tillis, lo ngại và cảnh báo tổng thống không nên rời liên minh.
“Tổng thống có thể khiến NATO về mặt chức năng trở nên vô hiệu nếu ông muốn, nhưng tôi thực sự khuyến khích ông ấy… lấy 100 tướng hàng đầu trong Ngũ Giác Đài hiện nay và hỏi bất kỳ người nào trong số họ xem có nghĩ rằng việc cắt đứt quan hệ này là ý hay không,” Tillis, một người bảo vệ mạnh mẽ liên minh, nói hôm Chủ nhật. “Và bạn sẽ khó mà tìm thấy người đồng ý… vì điều đó mang rủi ro cực kỳ lớn.”
“Những sinh mạng Mỹ đã được cứu nhờ liên minh NATO, và sẽ có nhiều sinh mạng Mỹ bị mất nếu không có nó,” ông tiếp tục.
Tillis, lãnh đạo nhóm NATO của Đảng Cộng Hòa (GOP) tại Thượng viện, hôm Chủ nhật đã phản đối cách tổng thống gọi các thành viên liên minh NATO là “kẻ hèn,” nói rằng các quốc gia thành viên “không hài lòng với cách họ đang bị đối xử hiện nay.”
“Tôi không nghĩ họ là kẻ hèn,” Thượng Nghị sĩ GOP nói với Karl. “Tôi nghĩ họ là những người không được tham khảo ý kiến về một chiến dịch quân sự quan trọng, và tôi cũng sẽ có phản ứng tương tự nếu tôi là nguyên thủ quốc gia.”
Đây không phải là lần đầu Tillis bày tỏ thất vọng trước những phát biểu của Trump đối với liên minh quân sự NATO. Thượng Nghị sĩ Bắc Carolina đã chỉ trích mạnh mẽ nỗ lực của chính quyền Trump năm ngoái nhằm chiếm Greenland, cảnh báo rằng động thái này có thể làm tổn hại mối quan hệ Mỹ-NATO.
Lãnh đạo NATO nói ông kỳ vọng châu Âu sẽ đoàn kết về Iran
Mark Rutte cũng bày tỏ sự ủng hộ hoàn toàn đối với chiến dịch quân sự chống Iran.
Tổng Thư ký NATO Mark Rutte phát biểu tại Skopje, Bắc Macedonia, vào ngày 3/3/2026 rằng: “Điều tôi biết là chúng ta luôn đoàn kết lại với nhau,” Mark Rutte nói.
Tổng Thư ký NATO Mark Rutte vào Chủ nhật 22/3 đã bày tỏ sự ủng hộ hoàn toàn đối với các nỗ lực quân sự của Tổng thống Donald Trump chống Iran và cũng nói rằng ông kỳ vọng các quốc gia thành viên NATO sẽ đoàn kết để ủng hộ Trump.
“Điều tôi biết là chúng ta luôn đoàn kết lại với nhau,” Rutte nói với người dẫn chương trình Margaret Brennan trên CBS “Face the Nation.”
Rutte luôn ủng hộ Trump, mặc dù một số cường quốc châu Âu hàng đầu — nhấn mạnh rằng NATO vốn là một liên minh phòng thủ — đã bày tỏ sự do dự trong việc giúp Trump trong cuộc chiến với Iran, bao gồm cả nỗ lực của Mỹ nhằm bảo đảm an toàn cho eo biển Hormuz để tàu chở dầu đi qua.
Về phần mình, Trump đã chỉ trích NATO. “Nếu không có Mỹ, NATO LÀ MỘT CON HỔ GIẤY! Họ không muốn tham gia vào cuộc chiến để ngăn một Iran có năng lực hạt nhân,” ông viết trên Truth Social vào thứ Sáu 20/3. “Bây giờ cuộc chiến đó đã được chiến thắng về mặt quân sự, với rất ít rủi ro cho họ, họ lại phàn nàn về giá dầu cao mà họ buộc phải trả, nhưng không muốn giúp mở eo biển Hormuz, một thao tác quân sự đơn giản là lý do duy nhất dẫn đến giá dầu cao. Thật dễ dàng đối với họ, với rất ít rủi ro. HÈN NHÁT, và chúng tôi sẽ NHỚ!”
Rutte, trong khi tỏ ra do dự khi chỉ trích các lãnh đạo châu Âu, nói về Trump: “Ông ấy làm điều này để làm cho cả thế giới an toàn hơn.”
Là một cựu Thủ tướng Hà Lan, Rutte nói với Brennan rằng các cường quốc châu Âu mất một thời gian để đồng thuận vì họ bị loại ra khỏi kế hoạch ban đầu nhằm bảo toàn yếu tố bất ngờ của các cuộc tấn công của Mỹ và Israel.
“Tôi hiểu sự thất vọng của tổng thống vì phải mất thời gian, nhưng tôi cũng mong được một chút thông cảm vì các quốc gia phải chuẩn bị cho việc này mà không biết trước,” Rutte nói.
Trong việc ủng hộ chiến dịch quân sự hiện tại, Rutte đã so sánh các hành động quân sự chống Iran với nỗ lực của thế giới nhằm ngăn Bắc Triều Tiên sở hữu vũ khí hạt nhân.
“Chúng ta đã thấy với Bắc Triều Tiên, nếu thương lượng quá lâu, bạn có thể bỏ lỡ thời điểm vẫn còn có thể giải quyết được và giờ Bắc Triều Tiên đã có khả năng hạt nhân,” ông nói, đồng thời nhấn mạnh rằng một Iran có vũ khí hạt nhân sẽ là mối đe dọa rõ ràng đối với Israel, châu Âu và sự ổn định của thế giới.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
www.Vietpressusa.us