VietPress USA(04/3/2026): Cuộc chiến tranh giữa liên quan Mỹ-Israel chống Iran đã qua ngày thứ năm và hôm nay Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ cho biết sẽ bước vào giai đoạn khủng khiếp hơn.
www.Vietpressusa.us
Tướng Tổng tham mưu trưởng Liên quan Hoa Kỳ cho biết Mỹ và Israel đã tiêu diệt hầu hết các khả năng tên lửa, bệ phóng, radar của Iran trên 2.000 địa điểm khác nhau và hủy diệt 20 chiếm hạn của Iran.
Để đáp trả, Iran hôm nay đã phóng tên lửa đạn đạo đến tất cả các quốc gia vùng Vịnh ở Trung Đông bất chấp các quốc gia nầy có quan hệ gì với Mỹ hay không. Ngoài ra, lần đầu tiên Iran tấn công tên lửa vào một quốc gia trong khối NATO kiến hệ thống phòng không của NATO đã bắn phá tên lửa của Iran trên bầu trời Thổ Nhĩ Kỳ là thành viên NATO.
Hệ thống phòng không của NATO đã bắn hạ một tên lửa đạn đạo của Iran đang bay về phía không phận Thổ Nhĩ Kỳ, nước này cho biết hôm thứ Tư 04/3.
Được phóng từ Iran, tên lửa đã bay qua không phận Iraq và Syria trước khi bị hệ thống phòng không của NATO đánh chặn. Một mảnh vỡ đã rơi xuống quận Dörtyol, tỉnh Hatay, theo người phát ngôn Thổ Nhĩ Kỳ Burhanettin Duran.
Hiện chưa có báo cáo về thương vong hay người bị thương.
“Tất cả các cơ quan đã theo dõi quá trình này theo thời gian thực và phối hợp đầy đủ,” Duran cho biết trong một tuyên bố đăng trên X. “Mọi bước cần thiết để bảo vệ lãnh thổ và không phận Thổ Nhĩ Kỳ sẽ được thực hiện mà không do dự… Trong quá trình này, các cuộc tham vấn và hợp tác với NATO và các đồng minh khác sẽ tiếp tục.”
Hiện chưa rõ liệu tên lửa có nhắm trực tiếp vào Thổ Nhĩ Kỳ — một quốc gia thành viên NATO giáp biên giới với Iran — hay không.
Tuy nhiên, nếu Thổ Nhĩ Kỳ thực sự là mục tiêu, điều đó sẽ cho thấy sự leo thang đáng kể trong cuộc chiến Mỹ–Israel chống lại Iran, vốn đã khiến Tehran tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào tất cả các quốc gia vùng Vịnh khác.
Một đoạn video được Reuters xác minh cho thấy thứ dường như là tên lửa phòng không của NATO đã bắn hạ tên lửa Iran trên bầu trời Thổ Nhĩ Kỳ.
Một cuộc tấn công vào bất kỳ quốc gia NATO nào, bao gồm Thổ Nhĩ Kỳ, có thể kích hoạt điều khoản “phòng thủ tập thể” của liên minh được gọi là Điều 5, theo đó một cuộc tấn công vũ trang nhằm vào một thành viên sẽ được coi là tấn công vào toàn bộ khối.
Khi được hỏi về vụ việc và liệu nó có kích hoạt Điều 5 hay không, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth từ chối cung cấp chi tiết, nhưng nói rằng “không có dấu hiệu” cho thấy hiệp ước phòng thủ sẽ được kích hoạt.
“Tôi sẽ phải cập nhật lại chính xác việc đánh chặn diễn ra như thế nào,” ông nói với các phóng viên tại Ngũ Giác Đài. “Chúng tôi biết về vụ giao tranh cụ thể đó, nhưng không có dấu hiệu cho thấy nó sẽ kích hoạt Điều 5.”
Cuộc chiến Mỹ–Israel với Iran, bắt đầu từ sáng sớm thứ Bảy 28/2, đã gây ra hiệu ứng lan rộng với các cuộc tấn công trên khắp Trung Đông và xa đến tận Ấn Độ Dương, nơi một tàu ngầm Mỹ đã đánh chìm một tàu chiến Iran, theo ông Hegseth cho biết hôm thứ Tư.
Các cuộc không kích của Mỹ và Israel hôm thứ Bảy đã khiến Lãnh tụ Tối cao Iran, Đại giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei thiệt mạng, nhưng chính quyền nước này vẫn duy trì hoạt động và tiếp tục phóng máy bay không người lái cùng tên lửa nhằm vào các căn cứ, đại sứ quán và lợi ích của Mỹ trên khắp Trung Đông.
Một máy bay không người lái của Iran hôm Chủ nhật 01/3 đã tấn công một trung tâm tác chiến chiến thuật của Mỹ tại Kuwait, khiến 6 quân nhân Mỹ thiệt mạng. Tổng thống Trump và ông Hegseth cho biết có thể sẽ còn thêm thương vong trước khi cuộc chiến kết thúc.
Duran cảnh báo “tất cả các bên kiềm chế những bước đi có thể làm leo thang căng thẳng trong khu vực và dẫn đến việc xung đột lan rộng ra phạm vi lớn hơn. Điều hết sức quan trọng là mọi bên hành động với tinh thần trách nhiệm.”
Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng bất kỳ hành động thù địch tiềm tàng nào “sẽ được đáp trả phù hợp với luật pháp quốc tế.”
Tàu ngầm Mỹ đánh chìm tàu Iran bằng ngư lôi, lần đầu tiên kể từ Thế chiến II, Ngũ Giác Đài xác nhận
Lần đầu tiên kể từ Thế chiến II, một tàu ngầm của Hải quân Mỹ đã sử dụng ngư lôi để đánh chìm một tàu chiến đối phương, Ngũ Giác Đài xác nhận vào ngày thứ Tư.
Một tàu ngầm của Hải quân Hoa Kỳ đã đánh chìm một tàu Iran bằng một quả ngư lôi khi tàu khu trục này đang di chuyển trên Ấn Độ Dương, đánh dấu lần đầu tiên một tàu ngầm Mỹ thực hiện “kill” bằng ngư lôi kể từ Thế chiến II, Ngũ Giác Đài xác nhận vào thứ Tư 04/3.
Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth xác nhận vụ tấn công trong một cuộc họp báo tại Ngũ Giác Đài về Chiến dịch Epic Fury, cùng với Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine.
“Ngày hôm qua, trên Ấn Độ Dương… một tàu ngầm Mỹ đã đánh chìm một tàu chiến Iran vốn nghĩ rằng nó an toàn trên vùng biển quốc tế,” Hegseth nói. “Thay vào đó, nó đã bị đánh chìm bằng ngư lôi. Một cái chết lặng lẽ. Đây là lần đầu tiên kể từ Thế chiến II một tàu ngầm Mỹ đánh chìm tàu đối phương bằng ngư lôi.”
Danh tính của tàu tấn công nhanh không được tiết lộ, theo thông lệ bảo mật về các hoạt động tàu ngầm.
Theo Reuters, vụ tấn công xảy ra ngoài khơi bờ biển phía nam của Sri Lanka, cho thấy hành động này diễn ra trong khu vực trách nhiệm của Bộ Chỉ huy Ấn Độ - Thái Bình Dương của Mỹ.
Tàu IRIS Dena, một tàu frigate lớp Moudge thuộc Hạm đội Nam của Hải quân Cộng hòa Hồi giáo Iran, đang ở khu vực này sau khi tham gia một cuộc diễn tập hải quân tại Vịnh Bengal.
Bộ trưởng Ngoại giao Sri Lanka, Vijitha Herath, cho biết có 180 người trên tàu IRIS Dena. Sau đó, 32 người đã được lực lượng hải quân Sri Lanka cứu sống.
Người phát ngôn Hải quân Sri Lanka, Chỉ huy Buddhika Sampath, cho biết nỗ lực cứu hộ cũng đang thu hồi các thi thể từ hiện trường.
“Lần đầu tiên kể từ năm 1945, một tàu ngầm tấn công nhanh của Hải quân Hoa Kỳ đã đánh chìm một tàu chiến đối phương bằng một quả ngư lôi Mk-48 duy nhất, đạt hiệu quả ngay lập tức, đưa tàu chiến này xuống đáy biển,” Caine nói trong cuộc họp báo hôm thứ Tư.
“Đây là một minh chứng tuyệt vời về tầm với toàn cầu của Mỹ. Việc săn tìm, phát hiện và tiêu diệt một kẻ triển khai ngoài khu vực là điều mà chỉ Hoa Kỳ mới có thể làm ở quy mô này.”
Caine bổ sung rằng, tính đến nay, Mỹ đã tấn công hơn 2.000 mục tiêu trên khắp Iran và tiêu diệt hơn 20 tàu hải quân của Cộng hòa Hồi giáo.
Chiến dịch này “đã hiệu quả trong việc vô hiệu hóa, vào thời điểm hiện tại, sự hiện diện hải quân chính của Iran trong khu vực,” ông nói.
Các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng và năng lực hải quân của Iran bởi lực lượng hùng hậu của Mỹ trong khu vực dự kiến sẽ tiếp tục trong vòng 24–48 giờ tới, Caine lưu ý.
“Chúng tôi sẽ tiếp tục đánh giá tiến độ so với các mục tiêu quân sự,” ông nói.
Khảo sát của Fox News: Đa số cho rằng cách Trump xử lý vấn đề Iran khiến Mỹ kém an toàn hơn
Đa số cử tri Mỹ tin rằng mối quan hệ của Tổng thống Trump với Iran đã khiến nước Mỹ trở nên kém an toàn hơn, theo một cuộc thăm dò mới.
Trong cuộc khảo sát của Fox News, 51% người được hỏi cho rằng cách tiếp cận của ông Trump với Iran đã làm gia tăng rủi ro cho Mỹ. 29% cho rằng mối quan hệ này giúp tăng cường an ninh cho Mỹ, trong khi 19% nói rằng “không có sự khác biệt”. 1% cho biết họ không chắc chắn về tác động của mối quan hệ giữa ông Trump và Iran đối với sự an toàn của nước Mỹ.
Hôm Thứ Hai 02/3, ông Trump đã bác bỏ các cuộc thăm dò cho thấy mức tín nhiệm thấp từ người dân Mỹ liên quan đến chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran. Ông nói ông không quan tâm đến kết quả các cuộc thăm dò.
“Tôi không nghĩ kết quả thăm dò là thấp,” tổng thống nói thêm. “Dù kết quả có thấp hay không, tôi nghĩ các cuộc thăm dò có lẽ vẫn ổn. Nhưng đây không phải là vấn đề thăm dò. Không thể để Iran, một quốc gia bị điều hành bởi những kẻ điên rồ, sở hữu vũ khí hạt nhân.”
Khi được hỏi trong cuộc khảo sát của Fox News rằng liệu họ có tin “Iran đặt ra mối đe dọa an ninh quốc gia thực sự đối với Hoa Kỳ” hay không, 61% người được hỏi trả lời là có, trong khi 38% không cho rằng quốc gia này là mối đe dọa.
Hôm thứ Tư, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cùng vị tướng hàng đầu của Mỹ đã xem trước một chiến dịch ném bom quy mô lớn nhằm vào Iran, trong bối cảnh lực lượng Mỹ và Israel giành được quyền kiểm soát lớn hơn đối với không phận Iran.
“Các đợt tấn công lớn hơn và nhiều hơn đang đến. Chúng ta mới chỉ bắt đầu. Chúng ta đang tăng tốc, không phải giảm tốc. Năng lực của Iran đang tan biến theo từng giờ, trong khi sức mạnh của Mỹ ngày càng dữ dội, thông minh và hoàn toàn áp đảo,” Hegseth nói.
Cho đến cuối ngày Thứ Tư 04/3 hôm nay, Hoa Kỳ cho biết đã tấn công bằng phi đạn, dội bom và máy bay không người lái và đã tiêu diệt trên 1.870 địa điểm quân sự then chốt của Iran và triệt phá hoàn toàn 11 chiến hạm của Iran tại cảng biển ở vịnh Oman và mới nhất một Tàu ngầm của Mỹ đã bắn chìm một chiến hạm của Iran trên hải phận quốc tế ở vùng biển Ấn Độ Dương.
Thượng Nghị sĩ Cộng hòa: “Chúng ta đã thắng rồi” ở Iran
Thượng Nghị sĩ John Kennedy (Đảng Cộng hòa - Louisiana) hôm thứ Ba hôm qua cho biết Mỹ “đã thắng rồi” trong chiến dịch quân sự tại Iran, trong bối cảnh chính quyền Donald Trump hé lộ một chiến dịch ném bom quy mô lớn.
Kennedy xuất hiện trên Fox News và phản bác những phát biểu của Lãnh đạo phe thiểu số Hạ viện Hakeem Jeffries (Đảng Dân chủ - New York), người đã chỉ trích Tổng thống Trump vì “tìm được hàng tỷ USD cho bom đạn nhưng lại không tìm được tiền để thực sự hạ chi phí sinh hoạt cao tại Hợp chúng quốc Hoa Kỳ.”
“Ông ấy sai rồi,” Kennedy nói trong cuộc phỏng vấn với người dẫn chương trình Sean Hannity. “Ông ấy sai. Chúng ta đã thắng rồi.”
Ông nói thêm rằng Mỹ sẽ rời Iran “sau khi đã phá hủy những nỗ lực mới của họ nhằm phát triển vũ khí hạt nhân, sau khi đã phá hủy kho tên lửa của họ, sau khi đã phá hủy các bệ phóng tên lửa của họ, sau khi đã phá hủy hải quân của họ, và người dân tốt bụng của Ba Tư giờ đây sẽ có cơ hội tự lựa chọn lãnh đạo của mình.”
Một chiến dịch quân sự chung giữa Mỹ và Israel đã tiến hành không kích Iran hôm thứ Bảy, khiến Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei thiệt mạng cùng ngày. Theo Hãng tin Hoạt động Nhân quyền, chiến dịch ném bom kể từ đó đã khiến gần 1.000 dân thường Iran thiệt mạng, và thêm 880 trường hợp tử vong khác đang được xem xét tính đến thứ Ba.
Iran đã đáp trả bằng cách phóng tên lửa và máy bay không người lái tấn công Mỹ và các đối tác vùng Vịnh. Sáu quân nhân Mỹ đã thiệt mạng tại Kuwait.
Thượng Nghị sĩ bang Louisiana đã bảo vệ các hành động của ông Trump kể từ thứ Bảy.
“Tôi không biết việc này sẽ kết thúc thế nào, nhưng chúng ta buộc phải làm vậy,” Kennedy nói với người dẫn chương trình “Hannity.” “Chúng ta phải làm vậy và tôi cảm ơn Donald Trump vì đã làm điều đó.”
Kennedy hôm thứ Hai cho biết ông không nghĩ Trump sẽ triển khai bộ binh, mà thay vào đó “chúng ta sẽ có thể đạt được tất cả hoặc phần lớn những gì đang cố gắng đạt được mà không cần đưa quân trực tiếp tham chiến.”
Hôm thứ Tư 04/3, ông bác bỏ lời kêu gọi về một nghị quyết hạn chế quyền chiến tranh, nói rằng các tổng thống khác từng ném bom kẻ thù của Mỹ và ông “không biết có vụ án nào của Tòa án Tối cao nói rằng tổng thống không thể làm điều đó.”
“Tôi nghĩ một người có tư duy công bằng sẽ kết luận rằng những người lập quốc của chúng ta muốn trao vai trò cho cả Quốc hội và tổng thống, và cá nhân tôi tin rằng họ đã cố ý để điều đó mơ hồ,” Kennedy nói.
Chính quyền Trump có kế hoạch tăng cường kiểm soát không phận Iran. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết hôm thứ Tư tại một cuộc họp báo rằng “những đợt tấn công lớn hơn và nhiều hơn đang đến.”
“Chúng ta mới chỉ bắt đầu,” ông nói tiếp. “Chúng ta đang tăng tốc, không phải giảm tốc. Năng lực của Iran đang bốc hơi từng giờ, trong khi sức mạnh của Mỹ ngày càng quyết liệt hơn, thông minh hơn và hoàn toàn áp đảo.”
Chiến dịch ném bom của Mỹ đã làm suy giảm năng lực phòng thủ của Iran, cho phép triển khai các loại vũ khí rơi tự do được hỗ trợ GPS và tên lửa Hellfire, theo Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, phát biểu tại cùng cuộc họp báo.
“Như Bộ trưởng đã nói, chúng ta đang tăng ga thay vì giảm xuống,” Caine nói. “Điều này sẽ cho phép chúng ta duy trì áp lực liên tục lên đối phương trong những ngày tới, làm gián đoạn tiến độ phóng của họ và áp đặt cái giá phải trả mỗi ngày, suốt 24 giờ.”
Trump: Bất kỳ lãnh đạo tiềm năng nào tiếp theo của Iran ‘đều sẽ chết’
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Tư 04/3 cho biết những lãnh đạo tiếp theo của Iran liên tục thiệt mạng trong chiến dịch quân sự đang diễn ra giữa Mỹ và Israel.
“Ban lãnh đạo của họ đang nhanh chóng biến mất. Bất cứ ai muốn trở thành lãnh đạo đều sẽ chết,” ông nói với các phóng viên tại Phòng Indian Treaty trong Tòa Bạch Ốc.
“Tên lửa của họ đang bị xóa sổ nhanh chóng. Các bệ phóng của họ cũng đang bị xóa sổ,” ông nói thêm.
Lãnh tụ Iran trong khoảng 37 năm, Đại giáo chủ Ali Khamenei, đã thiệt mạng trong các cuộc không kích hôm thứ Bảy nhằm vào Tehran.
“Tôi hạ ông ta trước khi ông ta hạ tôi,” Trump nói với ABC News về cái chết của vị lãnh đạo này.
Vài ngày sau cái chết của Khamenei, một tòa nhà nơi có 88 thành viên của Hội đồng Chuyên gia Iran đang kiểm phiếu để chọn người thay thế ông đã bị đánh bom, theo Axios.
Trước đó, tổng thống cho biết các cuộc tấn công nhằm vào Iran sẽ tiếp tục trong “bốn đến năm tuần.”
“Đây là một màn thể hiện sức mạnh quân sự tuyệt vời,” Trump nói khi đề cập đến các cuộc không kích của Mỹ hôm thứ Tư hôm nay 04/3.
“Chúng tôi đã tái thiết quân đội trong nhiệm kỳ đầu tiên của tôi và giờ chúng tôi đang sử dụng nó nhiều hơn một chút so với tôi nghĩ,” ông nói thêm.
Fetterman về các mối đe dọa của Israel nhằm vào người kế nhiệm Khamenei: “Cứ tiếp tục giết họ”
Thượng Nghị sĩ John Fetterman (Đảng Dân chủ – Pennsylvania) hôm thứ Tư bày tỏ ủng hộ lời đe dọa của Israel về việc sát hại bất kỳ ai được chọn kế nhiệm Đại giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei đã thiệt mạng tại Iran, gọi hành động này là “hoàn toàn phù hợp” nếu chính quyền không thay đổi hướng đi.
“Cứ tiếp tục giết họ cho đến khi họ không còn nữa,” Fetterman nói với Kate Bolduan của CNN trên chương trình CNN News Central.
“Tôi hoàn toàn ủng hộ điều đó. Tôi nghĩ điều đó hoàn toàn phù hợp cho đến khi hy vọng họ chọn được ai đó nhận ra rằng họ cần phải sống và cùng tồn tại trong hòa bình trong khu vực, ngừng tìm cách hủy diệt Israel và gây bất ổn khu vực,” ông nói thêm.
Khamenei, người giữ chức lãnh đạo tối cao hơn ba thập kỷ, đã bị sát hại trong các cuộc không kích phối hợp giữa Mỹ và Israel vào sáng sớm thứ Bảy 28/2, nhằm vào khu nhà của ông cũng như chương trình hạt nhân của Tehran.
Một số hãng truyền thông quốc tế đưa tin rằng Hội đồng Chuyên gia của Iran đã chọn con trai ông, Mojtaba Khamenei, làm người kế nhiệm vào thứ Ba; tuy nhiên, thông tin này chưa được truyền thông nhà nước Iran xác nhận.
Được biết, một cuộc không kích của Israel đã đánh trúng tòa nhà khi cơ quan này đang họp để bỏ phiếu.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz hôm thứ Tư cảnh báo rằng bất kỳ nhà lãnh đạo nào do chế độ bổ nhiệm cũng sẽ là “mục tiêu rõ ràng để loại bỏ”.
“Không quan trọng tên ông ta là gì hay ông ta ẩn náu ở đâu,” Katz viết trong một bài đăng trên nền tảng mạng xã hội X, mô tả kế hoạch này là “một phần không thể tách rời trong các mục tiêu” của chiến dịch quân sự đang diễn ra.
“Chúng tôi sẽ tiếp tục hành động với toàn bộ sức mạnh, cùng với các đối tác Mỹ, để nghiền nát năng lực của chế độ và tạo điều kiện cho người dân Iran lật đổ và thay thế nó,” Katz nói thêm.
Israel đã nói rõ rằng họ đang hướng tới thay đổi chế độ tại Iran, trong khi các quan chức Mỹ khẳng định việc xây dựng lại quốc gia không phải là mục tiêu.
Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth và Ngoại trưởng Marco Rubio mô tả nhiệm vụ này là nhằm loại bỏ các mối đe dọa hạt nhân và tên lửa, mặc dù Tổng thống Donald Trump đã kêu gọi người dân Iran “giành quyền kiểm soát” chính phủ.
Trump nói với các phóng viên hôm thứ Ba rằng “phần lớn những người” ông nghĩ đến để lãnh đạo Iran tiếp theo đã thiệt mạng, đồng thời cảnh báo rằng một người kế nhiệm cực đoan ngang hoặc hơn Khamenei sẽ là kịch bản tồi tệ nhất.
“Tôi đoán kịch bản tồi tệ nhất là chúng ta làm điều này rồi sau đó có người lên thay mà cũng tệ như người trước, đúng không? Điều đó có thể xảy ra, chúng ta không muốn điều đó xảy ra, có lẽ đó sẽ là điều tồi tệ nhất,” ông nói.
Bộ Ngoại Mỹ giao “đang đánh giá” các chuyến bay và xe buýt thuê cho công dân Mỹ ở Trung Đông
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Tommy Pigott hôm thứ Tư cho biết các quan chức đang “đánh giá” các chuyến bay thuê và xe buýt cho công dân Mỹ đang gặp khó khăn khi rời Trung Đông giữa bối cảnh chiến tranh ở Iran ngày càng leo thang.
“Tôi có thể nói rằng từng giây trôi qua, chúng tôi đều xác định thêm các lựa chọn, kết nối từng cá nhân với các phương án cụ thể, dù đó là chuyến bay thuê, xe buýt thuê hay các lựa chọn thương mại sẵn có, di chuyển mọi người từ những khu vực bị đóng không phận đến nơi có không phận mở, để họ có thể tiếp tục bay bằng chuyến thương mại hoặc chuyến thuê,” Pigott nói trong buổi xuất hiện trên chương trình “News Nation Live” của NewsNation.
“Chúng tôi liên tục đánh giá các lựa chọn đó và mở rộng từng giây một, với hàng trăm nhân viên Bộ Ngoại giao chủ động liên lạc với công dân Mỹ để kết nối họ với hướng dẫn hoặc khả năng rời khu vực,” ông nói thêm.
Những phát biểu này được đưa ra sau tuyên bố hôm thứ Ba 03/3 của Tổng thống Donald Trump về việc thiếu các kế hoạch sơ tán. Ông gợi ý rằng không có kế hoạch nào được triển khai vì “mọi việc xảy ra quá nhanh.”
Hôm qua Thứ Ba 03/3, Donald Trump cho biết đã có 9.000 người Mỹ đã được rời khỏi vùng giao tranh Iran-Israel, nhưng hôm nay Thứ Tư 04/3, Pigott cho biết đã có 17.000 công dân Mỹ rời khỏi khu vực cho đến nay và 6.500 người đã nhận được sự hỗ trợ từ Bộ Ngoại giao. Ông khuyến khích công dân đăng ký vào Chương trình Đăng ký Du lịch Thông minh (STEP) và gọi đường dây nóng 24/7 để được trợ giúp khi xung đột giữa Mỹ và Iran tiếp tục leo thang.
Hàng nghìn chuyến bay thương mại đã bị hủy và hai đại sứ quán Mỹ ở nước ngoài đã bị bắn phá bởi Iran.
Một số công dân Mỹ ở nước ngoài cho biết họ đã cố gọi đến đường dây nóng gần đây nhất là thứ Ba nhưng được thông báo tự lập kế hoạch sơ tán.
Khi được hỏi về những phản ánh này, Pigott nói: “Chúng tôi làm việc 24/7 để xác định mọi lựa chọn có thể nhằm hỗ trợ công dân Mỹ.
“Môi trường an ninh rất biến động, và chúng tôi liên tục điều chỉnh tình hình an ninh đó, bao gồm việc đóng không phận, cũng như xác định các phương án nơi mà người dân có thể rời đi an toàn. Có những hướng dẫn du lịch được đưa ra cho từng quốc gia trong khu vực,” ông nói.
Trước khi Pigott phát biểu, Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết đường dây nóng đã được cập nhật.
Leavitt nói rằng người Mỹ bị mắc kẹt ở Trung Đông đã được cảnh báo trước không nên đi lại
Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc, Karoline Leavitt, hôm thứ Tư 04/3 cho biết những người Mỹ đang báo cáo rằng họ bị mắc kẹt ở nhiều khu vực khác nhau của Trung Đông do Iran trả đũa các cuộc không kích của Mỹ đã được cảnh báo trước để sơ tán.
Các quan chức Mỹ đã khuyên công dân ở nước ngoài sử dụng đường dây nóng 24/7 và đăng ký vào Chương trình Đăng ký Du lịch Thông minh (STEP) để nhận thông tin cập nhật về các cơ hội sơ tán, nhưng đồng thời được yêu cầu sử dụng các chuyến bay thương mại hoặc các biện pháp khác để rời đi.
Khi một phóng viên nhắc rằng Tổng thống Trump nói vào thứ Ba rằng không có thời gian để lập kế hoạch sơ tán vì các cuộc tấn công của Mỹ ở Iran diễn ra quá nhanh, Leavitt nói rằng đã có kế hoạch để cảnh báo người Mỹ không nên đi lại trong khu vực này.
“Bộ Ngoại giao đã đưa ra nhiều cảnh báo, và tôi mong rằng mọi người ở đây sẽ đưa tin về chúng,” Leavitt nói với các phóng viên tại cuộc họp báo ở Tòa Bạch Ốc khi được hỏi liệu chính quyền có thể làm nhiều hơn trước các cuộc tấn công để cung cấp thêm thông tin và hỗ trợ cho người Mỹ ở khu vực trở về Mỹ hay không.
Ba đại sứ quán Mỹ vẫn đóng cửa khi các cuộc tấn công từ phía Iran và các đồng minh tiếp tục diễn ra ở nhiều quốc gia Trung Đông.
Một số khu vực đang bị lực lượng Iran tấn công hiếm khi, nếu có, chứng kiến hành động quân sự, bao gồm Dubai, Ả Rập Xê-út, Qatar và Kuwait.
Bahrain, Ai Cập, Iran, Iraq, Israel, Bờ Tây, Gaza, Jordan, Lebanon, Oman, Syria và Yemen đều được coi là không an toàn và vẫn nằm trong danh sách các quốc gia mà Bộ Ngoại giao Mỹ cảnh báo.
Leavitt nói rằng Mỹ đã có kế hoạch sơ tán công dân mặc dù một số người báo cáo rằng ngay cả tối hôm qua, họ vẫn được Bộ Ngoại giao thông báo rằng phải tự tìm cách rời khỏi các quốc gia bị ảnh hưởng bởi chiến tranh.
“Chúng tôi thực sự đã xác định số lượng người trong khu vực yêu cầu trợ giúp. Chúng tôi đang liên lạc trực tiếp và tương tác với họ,” Leavitt khẳng định.
Leavitt nói các binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong chiến tranh Iran sẽ được chuyển về một cách trang nghiêm
Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc, Karoline Leavitt, hôm thứ Tư cho biết 6 binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong các cuộc tấn công bằng drone của Iran sẽ được chuyển về Mỹ một cách trang nghiêm.
“Ông Trump dự định tham dự lễ chuyển về trang nghiêm các anh hùng Mỹ này để cùng chia buồn với gia đình họ,” bà nói trong buổi họp báo tại Tòa Bạch Ốc.
Quân đội Mỹ đã công khai danh tính bốn trong sáu binh sĩ đã thiệt mạng, gồm:
Trung sĩ hạng 1 Nicole Amor từ White Bear Lake, Minnesota;
- Đại úy Cody Khork từ Lakeland, Florida;
- Trung sĩ hạng 1 Noah Tietjens từ Bellevue, Nebraska;
- Trung sĩ Declan Coady từ Des Moines, Iowa.
Theo CBS News, các binh sĩ này đã thiệt mạng tại một văn phòng tạm tại cảng dân sự ở Kuwait và sẽ được đưa về Mỹ tại Căn cứ Không quân Dover ở Delaware.
Sean Parnell, phát ngôn viên chính của Ngũ Giác Đài, mô tả địa điểm này là một “cơ sở an ninh được bảo vệ bằng tường cao 6 feet” trong một bài đăng trên mạng xã hội X vào thứ Ba.
Bà Leavitt cũng được hỏi về những bình luận của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth vào sáng cùng ngày, trong đó ông chỉ trích truyền thông vì đưa cái chết của binh sĩ lên trang nhất.
Kaitlan Collins của CNN nói: “Bộ trưởng Hegseth đang than phiền rằng việc 6 binh sĩ này thiệt mạng lại trở thành tin trang nhất.”Leavitt trả lời: “Đó không phải là những gì Bộ trưởng nói, Kaitlan, và đó cũng không phải là ý ông ấy, và bạn biết điều đó. Bạn đang không trung thực.”Bà Leavitt tiếp tục: “Chưa từng có một Bộ trưởng Quốc phòng nào quan tâm nhiều hơn.”
Collins đọc lại lời của Hegseth từ buổi họp báo sáng thứ Tư: “Khi drone lọt qua, khi những điều bi thảm xảy ra, đó là tin trang nhất! Tôi hiểu, báo chí chỉ muốn làm Tổng thống trông xấu đi.”
“Như bạn biết, chúng tôi luôn đưa tin về những đóng góp của binh sĩ Mỹ dưới mọi Tổng thống,” Collins bổ sung.Leavitt đáp: “Báo chí chỉ muốn làm Tổng thống xấu đi mà thôi. Đó là sự thật,” đồng thời nói thêm: “đặc biệt là bạn, và đặc biệt là CNN.”
Mojtaba Khamenei, con trai của cố Lãnh tụ Ayatollah Ali Khamenei có thể được chọn kế vị lãnh đạo Iran
Mojtaba Khamenei, con trai của cố Lãnh tụ Tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei, từ lâu đã được xem là ứng viên tiềm năng cho vị trí lãnh đạo tối cao tiếp theo của Iran — ngay cả trước khi một vụ không kích của Israel giết cha ông vào Thứ Bảy 28/2 tuần trước, và mặc dù ông chưa từng được bầu hay bổ nhiệm vào bất kỳ chức vụ chính quyền nào.
Là một nhân vật kín tiếng trong Cộng hòa Hồi giáo, Mojtaba Khamenei chưa xuất hiện công khai kể từ thứ Bảy, khi vụ không kích của Israel nhằm vào văn phòng lãnh tụ tối cao khiến cha ông, 86 tuổi, thiệt mạng. Vợ của Mojtaba, bà Zahra Haddad Adel, cũng đã thiệt mạng, thuộc một gia đình gắn bó lâu dài với chế độ thần quyền của Iran.
Người ta tin rằng Mojtaba Khamenei vẫn còn sống và có khả năng đã đi ẩn náu khi các cuộc không kích của Mỹ và Israel tiếp tục nã phá Iran, mặc dù truyền thông nhà nước Iran chưa đưa tin về nơi ở của ông.
Hồ sơ của con trai Khamenei nổi bật sau vụ không kích
Tên của Mojtaba Khamenei tiếp tục được nhắc đến như một ứng viên có thể thay thế cha mình, điều này từng bị chỉ trích trước đây vì có thể tạo ra một phiên bản thần quyền giống chế độ quân chủ di truyền trước đây của Iran.
Nhưng bây giờ, với cha, mẹ và vợ của ông đều bị sát hại được các phần tử cứng rắn Iran coi là liệt sĩ trong cuộc chiến chống Mỹ và Israel, uy tín của Mojtaba Khamenei có thể đã tăng lên trong mắt các giáo sĩ lớn tuổi của Hội đồng Chuyên gia gồm 88 ghế, những người sẽ chọn lãnh tụ tối cao tiếp theo của Iran.
Ai trở thành lãnh đạo sẽ nắm quyền kiểm soát quân đội Iran đang trong chiến tranh và kho uranium được làm giàu cao, có thể được sử dụng để chế tạo vũ khí hạt nhân nếu ông ta ra lệnh.
Mojtaba Khamenei từng giữ vai trò tương tự Ahmad Khomeini, con trai của Lãnh tụ Tối cao đầu tiên của Iran Ruhollah Khomeini — “kết hợp vai trò trợ lý, cố vấn, người gác cổng và môi giới quyền lực,” theo United Against Nuclear Iran, một nhóm áp lực tại Mỹ.
Sinh ra trong sự phản kháng
Sinh năm 1969 tại thành phố Mashhad, khoảng 10 năm trước Cách mạng Hồi giáo 1979, Mojtaba Khamenei lớn lên khi cha ông chống lại vua Shah Mohammad Reza Pahlavi.
Một tiểu sử chính thức về Ali Khamenei kể lại một lần cảnh sát mật SAVAK của Shah đột nhập nhà họ và đánh cha ông. Sau đó, Mojtaba và các anh chị em được bảo rằng cha mình đi nghỉ. Ông Khamenei lớn tuổi nói: “Nhưng tôi nói với họ: ‘Không cần phải nói dối.’ Tôi đã nói sự thật.”
Sau khi Shah sụp đổ, gia đình Khamenei chuyển đến Tehran, thủ đô Iran. Mojtaba tham chiến trong cuộc chiến Iran-Iraq với Lữ đoàn Habib ibn Mazahir, một đơn vị thuộc Vệ binh Cách mạng Iran, lực lượng này sau đó đã đưa nhiều thành viên vào các vị trí tình báo quyền lực, có thể nhờ sự hậu thuẫn của gia đình Khamenei.
Cha ông trở thành lãnh tụ tối cao năm 1989 — và Mojtaba cùng gia đình tiếp cận hàng tỷ USD và các tài sản kinh doanh trải khắp các quỹ bonyad của Iran, được tài trợ từ các ngành công nghiệp nhà nước và tài sản từng thuộc về Shah.
Quyền lực tăng cùng cha
Quyền lực của Mojtaba tăng theo cha, làm việc trong văn phòng tại trung tâm Tehran. Các tài liệu ngoại giao Mỹ được WikiLeaks công bố cuối những năm 2000 gọi ông là “quyền lực đằng sau áo choàng.” Một tài liệu cáo buộc Khamenei đã nghe trộm điện thoại cha, là “người gác cổng chính” và xây dựng cơ sở quyền lực riêng trong nước.
Một tài liệu năm 2008 ghi: “Mojtaba được xem là lãnh đạo có năng lực và quyết đoán, có thể thừa kế ít nhất một phần quyền lực quốc gia; cha ông cũng có thể nhìn ông theo cách đó,” đồng thời nhấn mạnh thiếu trình độ thần học và tuổi tác của ông.
Mojtaba làm việc gần với Vệ binh Cách mạng Iran, cả với chỉ huy Lực lượng Quds và lực lượng Basij tình nguyện, đã đàn áp các cuộc biểu tình toàn quốc vào tháng 1, theo Bộ Tài chính Mỹ.
Mỹ đã trừng phạt ông năm 2019, trong nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Donald Trump, vì hỗ trợ “tham vọng khu vực gây bất ổn của cha ông và các mục tiêu áp bức trong nước.”
Điều này bao gồm cáo buộc Mojtaba đứng sau việc bầu cử Tổng thống cứng rắn Mahmoud Ahmadinejad năm 2005 và tái đắc cử gây tranh cãi năm 2009, dẫn đến phong trào Biểu tình Xanh.
Mahdi Karroubi, ứng viên tổng thống năm 2005 và 2009, cáo buộc Khamenei là “con trai của một bậc thầy” và can thiệp vào hai cuộc bầu cử. Cha ông khi đó được cho là nói rằng Khamenei là “bậc thầy, chứ không phải con trai bậc thầy.”
Quyền lực lãnh tụ tối cao đang bị đặt cược
Chỉ có một lần chuyển giao quyền lực khác trong văn phòng lãnh tụ tối cao Iran kể từ Cách mạng Hồi giáo 1979. Ayatollah Ruhollah Khomeini qua đời ở tuổi 86, sau khi lãnh đạo Iran qua cuộc chiến tám năm với Iraq.
Lãnh tụ mới sẽ lên nắm quyền sau 12 ngày chiến tranh với Israel, khi chiến tranh Mỹ-Israel nhắm đến loại bỏ mối đe dọa hạt nhân và sức mạnh quân sự Iran, đồng thời hy vọng người dân Iran sẽ đứng lên chống chế độ thần quyền.
Lãnh tụ tối cao là trung tâm quyền lực phức tạp của chế độ Shiite, quyết định cuối cùng về mọi vấn đề nhà nước. Ông cũng là tổng tư lệnh quân đội và Vệ binh, lực lượng bán quân sự được Mỹ xếp là tổ chức khủng bố năm 2019, và được cha ông trao quyền lực trong thời gian lãnh đạo.
Vệ binh, dẫn đầu “Trục Kháng cự,” gồm nhiều nhóm vũ trang và đồng minh ở Trung Đông chống Mỹ và Israel, cũng sở hữu tài sản và nguồn lực lớn ở Iran, đồng thời kiểm soát kho tên lửa đạn đạo của quốc gia.
Thượng viện không chặn được sự tham gia của Mỹ vào chiến tranh Iran
Đa số đảng Cộng hòa ủng hộ việc Tổng thống Donald Trump can thiệp quân sự cùng Israel tại Trung Đông.
Thượng viện ngày 4/3 đã thất bại trong việc thông qua một nghị quyết về quyền lực chiến tranh nhằm chấm dứt các hoạt động quân sự chống Iran và kết thúc sự tham gia của Mỹ vào cuộc chiến đang leo thang ở khu vực.
Nghị quyết cần ít nhất 60 phiếu để thông qua, nhưng chỉ đạt 53 phiếu. Hầu hết các Thượng Nghị sĩ Cộng hòa – trừ Rand Paul – bỏ phiếu phản đối. Phần lớn các Thượng Nghị sĩ Dân chủ, ngoại trừ John Fetterman, ủng hộ nghị quyết.
Việc bỏ phiếu thất bại là một đòn giáng vào nỗ lực của đảng Dân chủ nhằm ngăn chặn xung đột từ những ngày đầu và khẳng định vai trò của Quốc hội trong việc quyết định chiến tranh, nhưng đồng thời đạt được mục tiêu chính trị khác: buộc các Dân biểu Cộng hòa chính thức thể hiện ủng hộ chiến dịch của Tổng thống Donald Trump nhằm tái định hình Trung Đông.
Điều này cũng đồng nghĩa các nhà lập pháp thuộc GOP sẽ phải chịu trách nhiệm đầy đủ về những hậu quả khó đoán của xung đột đang mở rộng. Đối với những người xây dựng sự nghiệp chính trị dựa trên xu hướng biệt lập và chỉ trích mạnh mẽ các “cuộc chiến vô tận”, đây có thể là một thử thách, đặc biệt trong năm bầu cử giữa kỳ.
“Không ai có thể trốn tránh hay tạo điều kiện dễ dàng cho tổng thống bằng cách né tránh Hiến pháp,” Thượng Nghị sĩ Tim Kaine, người chủ trì nỗ lực nghị quyết quyền lực chiến tranh tại Quốc hội, phát biểu trước ngày bỏ phiếu.
Mặc dù bỏ phiếu bác nghị quyết, các Dân biểu Cộng hòa không hoàn toàn không chỉ trích chính quyền Trump. Thượng Nghị sĩ John Curtis nói rằng Quốc hội đáng lẽ phải được tham vấn nhiều hơn trước các vụ tấn công vào Iran cuối tuần vừa qua.
“Đúng, tôi ước mình được tham vấn. Tôi ước phiếu của tôi đã được hỏi trước khi điều này xảy ra,” ông Curtis nói. “Nhưng tổng thống đã hành động trong phạm vi pháp lý để làm những gì ông ấy làm.”
Sự đoàn kết gần như hoàn toàn của Cộng hòa cho thấy những bài học khó khăn đã được rút ra. Vào tháng 1, năm Dân biểu GOP từng chống lại tổng thống và ủng hộ một nghị quyết tương tự nhằm chấm dứt xung đột ở Venezuela sau khi quân đội Mỹ bắt giữ tổng thống nước này. Họ lập tức bị Trump công khai chỉ trích. Một số Dân biểu Cộng hòa, bao gồm Josh Hawley và Todd Young, cuối cùng đã thay đổi phiếu khi dự luật được thông qua lần cuối.
Hậu quả và triển vọng
Sáu quân nhân Mỹ thiệt mạng trong chiến tranh Iran; Marco Rubio thông báo cho các Dân biểu.
Công khai, các Thượng Nghị sĩ Cộng hòa tỏ ra tự tin về chiến lược của chính quyền Trump ở Iran, nhưng bày tỏ hy vọng chiến tranh sẽ không kéo dài hơn 4-5 tuần như dự đoán của tổng thống.
Chỉ vài ngày sau khi xung đột bắt đầu, đã có các cuộc thảo luận về việc cấp ngân sách khẩn cấp cho chiến tranh. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson nói với POLITICO ngày 4/3 rằng đang có “đối thoại mở” giữa các lãnh đạo Quốc hội, Tòa Bạch Ốc và Ngũ Giác Đài về khả năng cấp thêm hàng tỷ đô la. Thời điểm thông qua luật vẫn chưa rõ, nhưng sẽ tạo cơ hội cho đảng Dân chủ tại Thượng viện tăng áp lực chính trị đối với tương lai cuộc chiến.
Nghị quyết về quyền lực chiến tranh được hưởng đặc quyền đặc biệt ở cả hai viện, cho phép đảng thiểu số buộc phải bỏ phiếu ngay cả khi đảng đa số – ở đây là GOP – phản đối.
Hạ viện dự kiến sẽ xem xét nghị quyết về quyền lực chiến tranh liên quan Iran cũng vào tối thứ Năm 04/3. Một số sự phản đối dự kiến từ cả Cộng hòa và Dân chủ.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
www.Vietpressusa.us
