CHUYẾN THĂM 3 NGÀY CỦA TT BARACK OBAMA ĐÃ MANG LẠI NIỀM HÂN HOAN VÀ HY VỌNG CHO TRÊN 11 TRIỆU DÂN CUBA

TT Barack Obama bắt tay Chủ tịch Cuba Raul Castro tại Dinh Cách Mạng ở La Habana

Chủ tịch Cuba Raul Castro mời TT Barack Obama duyệt hàng quân danh dự
VietPress USA (21-3-2016): Chuyến đi thăm lịch sử kéo dài 3 ngày của TT Barack Obama đến đảo quốc Cuba đã làm cho hầu hết 11.27 triệu dân của nước Cộng sản nầy vui mừng và hy vọng. Giữa biển Caribbean xanh thẳm, đảo quốc Cuba được biết là nơi có cảnh quan xinh đẹp với các bãi biển cát trắng óng ánh, các núi đồi cuồn cuộn như mộng ảo và tiếng tăm thuốc lá Cigar của Cuba vang danh thế giới. Cuba nói tiếng Tây Ban Nha vì là thuộc địa của Tây Ban Nha từ thế kỷ 16. Khu phố cỗ Old Havana được Tây Ban Nha xây dựng từ thời thuộc địa nay vẫn còn giữ được nguyên vẹn. Trong khu phố cỗ Havana nầy, có Nhà thờ Chánh tòa Havana. Cuba cũng có điệu vũ dân gian và các nhạc hội Tropicana được mọi người ưa chuộng như một nét văn hóa đặc trưng.


Gia đình TT Obama đi thăm phố cỗ Havana dưới mưa
Tại phi trường Jose Marti. TT Barack Obama là vị tổng thống đương nhiệm đầu tiên của Hoa Kỳ đến Cuba trong lúc trời mưa. Ngoại trưởng Bruno Rodriguez đã hướng dẫn một phái đoàn nhỏ của Cuba để nghênh đón TT Barack Obama cùng Đệ I Phu nhân Michelle Obama, hai ái nữ Sasha và Malia, cùng thân mẫu của Đệ nhất Phu nhân Michelle, bà Marian Robinson.

Vào năm 1928, Tổng thống thứ 30 của Hoa Kỳ là John Calvin Coolidge (sinh 04-7-1972 - Mất 05-01-1933) đã dùng chiến thuyền Texas đi từ Hoa Kỳ đến cảng Havana của Cuba trong 3 ngày đêm mới tới nơi vào hôm 15-01-1928 để đọc diễn văn tại Hội nghị lần thứ 6 của tổ chức Pan-American. Các cô gái trẻ của Cuba mặc các váy màu sặc sở cài hoa trên tóc và múa nhảy trên đường phố trong khi các khẩu đại bác ở cảng Havana đã bắn 21 phát để chào đón Tổng thống John Calvin Coolidge (nhậm chức ngày 02-8-1923 – mãn nhiệm 04-3-1929) Đệ I Phu nhân Grace là vị Tổng thống đầu tiên của Hoa Kỳ đến thăm Cuba trong khi đang tại chức.  Chủ tịch của Cuba vào lúc đó là Tướng Machado y Morales và Đệ I Phu nhân Cuba là bà Elvira Machado đã tiếp đón Tổng thống Calvin Coolidge.

Kể từ đó đến nay đã đúng 88 năm 2 tháng 6 ngày (15-1-1029 - 21-3-2016) mới có TT Barack Obama là vị đương nhiệm Tổng thống Hoa Kỳ thứ nhì đến thăm Cuba. TT Obama nói: "Hồi 1928, Tổng thống [Calvin] Coolidge tới trên một chiến thuyền. Ông ấy đã mất ba ngày để tới được đây, tôi chỉ mất có ba giờ đồng hồ. Lần đầu tiên trong lịch sử, Air Force One đã đáp xuống Cuba và đây là điểm dừng chân đầu tiên của chúng tôi.". TT Barack Obama là vị đương nhiệm đầu tiên đến thăm Cuba kể từ khi đảo quốc nầy có cuộc Cách Mạng 1959 do Fidel Castro chủ trương theo Cộng sản đến nay. 

TT John Calvin Coolidge đến thăm Cuba
ngày 15-1-1928.
Fidel Castro tên thật là Fidel Alejandro Castro Ruz, sinh ngày 13 tháng 8 năm 1926, là một trong những nhà lãnh đạo chủ chốt của cuộc Cách mạng Cuba, Thủ tướng của Cuba từ tháng 2 năm 1959 tới tháng 12 năm 1976, và sau đó là Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Cuba cho tới khi ông từ chức tháng 2 năm 2008. Ông là Bí thư thứ nhất của Đảng Cộng sản Cuba từ tháng 10 năm 1965 tới tháng 4 năm 2011, Em trai của ông Fidel Castro là Raúl Castro, được kế nhiệm chức vụ này vào ngày 19 tháng 4 năm 2011. 

Ông Fidel Castro nay đã già nhưng có vẽ như ông "cha già dân tộc" nầy vẫn còn ác ý với Mỹ. Hãng thông tấn AFP dẫn lời ông Fidel Castro, vị cựu Chủ tịch hiện đã 89 tuổi của Cuba, ngày 26-01-2015 phát biểu trên tờ Granma, báo của đảng Cộng sản Cuba rằng: “Tôi không tin tưởng người Mỹ, cũng chưa trao đổi gì với họ, nhưng điều này không có ý nghĩa là tôi bác bỏ giải pháp hòa bình cho xung đột”. TT Barack Obama không có chương trình gặp ông Fidel Castro trong chuyến viếng thăm 3 ngày nầy.

Ngay khi đến nơi, TT Obama đã được đưa bằng xe hơi đến khách sạn Melia ở La Habana để gặp nhân viên đại sứ quán Hoa Kỳ và gia đình họ. Ông nói với ban nhân viên rằng chuyến thăm của ông là “một cơ hội lịch sử để giao dịch trực tiếp với dân chúng Cuba”, và nói thêm rằng việc mở lại đại sứ quán “có nghĩa là chúng ta sẽ có khả năng hữu hiệu hơn để thúc đẩy các giá trị, các quyền lợi của chúng ta và thấu hiểu hữu hiệu hơn những mối quan tâm của nhân dân Cuba”.

Mời Xem Video cuộc tiếp đón lịch sử của Chủ Tịch Raul Castro chào đón TT Barack Obama tại Havana:

https://youtu.be/eg1I1vRfXks


Trong điểm dừng chân đầu tiên tai tòa đại sứ vừa được mở lại, vị tổng thống Mỹ đầu tiên tới Cuba kể từ 88 năm qua nói với các nhân viên sứ quán: "Thật tuyệt vời khi có mặt ở đây."

Các bà trong tổ chức Phụ Nữ Đồ Trắng biểu tình bị bắt
Cuối hôm Chủ Nhật, TT Obama che dù cho Đệ I Phu Nhân Michelle Obama trong khi ái nữ Sasha che dù cho em gái Malia đi rén rén trong mưa để thăm khu phố cỗ Old Havana và viếng Vương cung Thánh đường Havana. Đức Hồng y Ortega đã hướng dẫn Tổng thống Obama và gia đình đi thăm khắp ngôi thánh đường cổ xưa nầy.

Trước khi TT Obama đến Cuba, Hoa Kỳ đã cho 2 chiếc máy bay vận tải lớn chở các dụng cụ, an ninh, máy phát sóng, dò tìm tần số gián điệp, v.v.. đến trước. An ninh khắp nơi trong khu phố cỗ và khắp Havana đã được xiết chặt. Một cư dân thấy phái đoàn đi qua đã hô lớn "Đá đảo lệnh cấm vận Cuba". TT Obama đưa tay vẫy lại.. Lệnh cấm vận Cuba đã bị Hoa Kỳ áp đạt 54 năm qua và nay đang được TT Obama vận động nhưng Quốc Hội do đảng Cộng Hòa điều hành vẫn chưa đồng ý tháo gỡ.

Chỉ vài giờ trước khi TT Obama hạ cánh, hàng chục thành viên của nhóm bất đồng chính kiến Ladies in White (Phụ nữ Đồ Trắng) đã bị bắt trong cuộc biểu tình hàng tuần của họ tại Havana.


Pano chào đón trên đường phố La Habana
Nhóm này vận động đòi trả tự do cho các tù nhân chính trị. Ông Obama nhiều khả năng sẽ gặp một số thành viên của nhóm vào hôm thứ Ba.

Vào ngày Thứ Hai, TT Barack Obama đã được Chủ tịch Cuba Raul Castro tiếp đón trọng thể tại Dinh Cách Mạng để bàn về các vấn đề phát triễn bang giao, thương mại, các chương trình hợp tác, đầu tư. Cuộc hội kiến ở Dinh Cách mạng La Habana là lần gặp gỡ thứ tư giữa hai nhà lãnh đạo trong mấy năm vừa qua, trong đó có một lần gặp chớp nhoáng tại tang lễ của ông Nelson Mandela ờ Nam Phi vào năm 2013, và một cuộc họp thượng đỉnh khu vực ở Panama hồi tháng 4 năm ngoái. Hai nhà lãnh đạo Hoa Kỳ và Cuba sau đó hai vị lãnh đạo sẽ tham dự một cuộc hội thảo thương mại giữa các nhà công thương kỹ nghệ gia Hoa Kỳ và các Công ty Xí nghiệp lớn của Cuba. 

Có nhiều khuynh hướng hơi khác nhau trong trung ương đảng Cộng sản Cuba. Một số vẫn còn nghi ngờ thiện chí của Hoa Kỳ và TT Obama muốn khép lại hận thù lịch sử; nhưng đa phần là mong muốn Hoa Kỳ và Cuba sẽ bước qua giai đoạn mới giúp Cuba tốt đẹp hơn. TT Obama dành đa số thời gian trong ngày Thứ Hai 21-3-2015 để cùng với Chủ Tịch Raul Castro bàn bạc tháo gỡ mọi khúc mắc để hai nước bước qua trang sử mới. Hơn 1 triệu người Mỹ gốc Cuba với rất nhiều thành công sẽ là nguồn lực giúp Cuba phát triển tới đây. Một buổi quốc yến thiết đãi TT Barack Obama và phái đoàn Hoa Kỳ cũng được Chủ tịch Raul Castro tổ chức tại Cung Cách Mạng La Habana vào tối Thứ Hai 21-3.


Hồng Y Ortega đã đón tiếp TT Obama và gia đình cùng phái đoàn tại Vương cung Thánh đường Havana
Một phái đoàn các nhà lập pháp của cả hai đảng Dân Chủ và Cộng Hòa, các cấp quản trị công ty và những người Mỹ gốc Cuba nổi tiếng.. đã tháp tùng TT Obama đến Cuba. Đại diện Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ tại Cuba là tham tán Jeffrey DeLaurentis, đã gia nhập phái đoàn.

Vào tối Thứ Hai 21-3-2016, Hệ thống Truyền hình Quốc gia Cuba đã phát trực tiếp truyền hình bài diễn văn của TT Barack Obama phác họa triển vọng về tương lai của quan hệ giữa Hoa Kỳ và Cuba. Bài phát biểu của TT Obama trước nhân dân Cuba sẽ là một cơ hội để nhìn lại vào lịch sử phức tạp của hai nước. 

TT Obama và Đệ I Phu nhân được tuổi trẻ chào đón
TT Hoa Kỳ Barack Obama sẽ gặp các thành viên Xã hội Dân sự Cuba, trong đó có các nhà hoạt động nhân quyền, các đại diện nhóm Phụ Nữ Đồ Trắng.. bất chấp sự phản đối của chính phủ Cuba. 

Chính phủ Cuba mới đây đã phóng thích một số tù nhân chính trị và đã có một số biện pháp nhỏ để mở rộng việc tiếp cận Internet. Nhưng một bản phúc trình năm 2015 của tổ chức Human Rights Watch nói rằng chính phủ Cuba “tiếp tục dựa vào việc bắt giữ tùy tiện để sách nhiễu và đe dọa các cá nhân thực thi quyền cơ bản của họ”. Phúc trình nói rằng khi Hoa Kỳ tuyên bố nối lại bang giao thì các vụ bắt bớ chỉ 2.900 vụ; nhưng nay khi TT Obama đền thì số bắt bớ đã gia tăng đến 7.188 vụ. Chính vì các vụ bắt bớ và vi phạm nhân quyền nầy nên Quốc Hội do đảng Cộng Hòa lãnh đạo đã ngần ngại không muốn gỡ bỏ lệnh cấm vận đối với Cuba. Chủ tịch Hạ viện Hoa Kỳ Paul Ryan nói ông nghi ngờ về việc liệu ông Obama có đề cập đầy đủ đến sự cần thiết phải cải cách ở Cuba hay không.

Chuyến thăm của TT Barack Obama sẽ đánh dấu một khúc quanh quan trọng trong bang giao giữa Hoa Kỳ và Cuba, và là khởi đầu của một tiến trình lâu dài để giúp Cuba phục hồi sau nhiều thập niên bị cô lập. Tòa Bạch Ốc vừa loan báo sẽ nới lỏng các hạn chế về du hành và thương mại với Cuba. Những thay đổi về luật lệ cho phép thực hiện các chuyến thăm giữa nhân dân hai nước, bãi bỏ một lệnh cấm các giao dịch tài chính của Cuba thông qua các ngân hàng của Hoa Kỳ và cho phép công dân Cuba được nhận lương ở Hoa Kỳ.

Bà Michelle Obama sẽ gặp các nữ sinh viên Cuba trong thời gian bà ở La Habana và cả gia đình sẽ dự một trận đấu bóng chày biểu diễn giữa đội tuyển quốc gia Cuba và đội bóng Tampa Bay Rays của Liên đoàn Bóng chày Mỹ vào ngày Thứ Ba, trước khi TT Obama và phái đoàn đi thăm Argentina trong 3 ngày.

Hạnh Dương, dịch và tổng hợp.