 |
| Tượng Phật ở Chùa tại Bắc Ninh |
 |
| Chùa thiêng Tháp Bút tại Bắc Ninh |
Giữa đại-dương toàn bùn-hôi.Lại vẫn còn đóa-sen thơm.
NGÔI CHÙA " BA KHÔNG " Ở BẮC NINH
ĐI theo con đường Hà Nội- Bắc Ninh, đến ki- lô mét 20, nhìn về
phía bên trái, thấy có dải núi đất mọc lên giữa đồng lúa mênh Mông. Tại lưng chừng
núi, giữa rừng cây sum suê, thấp thoáng mái chùa cổ kính. Đó là chùa Tiêu Sơn,
tên chữ là Thiên Tâm tự, thuộc xã Tương Giang, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.
Chùa này đả từng được nhà văn Khái Hưng dùng làm bối cảnh để viết truyện
"Tiêu Sơn tráng sĩ" nỗi tiếng. Đây là ngôi chùa thiêng hơn 1.000 năm
tuổi, nay được mệnh danh là chùa "Ba không": Không đặt hòm công đức
quyên tiền của khách thập phương. Không cho phép đốt vàng mả, giấy tiền. Không
cúng đồ chay hay đồ mặn. Ai tới đây đều được sư bà trụ trì căn dặn:"đi
chùa thì phải tịnh tâm, không mê tín dị đoan, việc đốt vàng mả và rải giấy tiền
không có trong đạo Phật".
CHÙA "BA KHÔNG"
Khi các phóng viên tới, sư bà trù trì pháp danh Thích nữ Đàm
Chính, 84 tuổi, lưng còng, vui vẻ mời vào.
Theo lời kể của sư bà, cách đây gần 50 năm, tức khi ấy sư bà
34 tuổi, mới về trụ trì tại chùa. Lúc đó chùa rất hoang vu, đổ nát bởi sự tàn
phá trong chiến tranh Việt - Pháp mặc dầu chùa rất rộng lớn, đã có từ hơn ngàn
năm và được biết đến là nơi tu thiền của các bậc chân tu đời xưa.
Nói tới chùa Tiêu Sơn là nói đến thiền sư Vạn Hạnh, vị đại
thiền sư đã có công nuôi dưỡng và dạy dỗ cậu bé "con hoang" Lý công Uẩn,
sau này trở thành vua Lý Thái Tổ, vị vua anh minh đã đánh thắng giặc Tàu, khai
sáng cơ nghiệp nhà Lý kéo dài hơn 200 năm (thường gọi là nhà Hậu Lý để phân biệt
với nhà Tiền Lý của Nam Đế Lý Buôn).
Điều đặc biệt hơn nữa là chùa Tiêu Sơn hiện nay đang bảo quản
và thờ Phụng nhục thân tức pho tượng bằng xương bằng thịt thiền sư Như Trí với
dáng ngồi "kiết già" (ngồi thẳng lưng,hai chân xếp bằng tròn, mắt hơi
nhắm, hai tay bắt quyết để trên đầu gối hoặc chắp lại trong lòng giống như một
tác trong Yoga ngày nay chúng ta thường gọi là "ngồi thiền" . - Đoàn
Dự).
Theo sách vở cho biết, cách đây gần 300 năm, khi thiền sư Như
Trí viên tịch, nhục thân của ngài được ướp và xử lý theo dáng ngồi thiền, rồi
được các đệ tử thời ấy đặt vào một trong số 14 ngôi tháp rải rác trong "rừng Từ Sơn" thuộc khuôn viên nhà
chùa.
Gần 300 năm kễ từ khi nhục thân ngài được rước vào tháp, năm
1946, khi chiến tranh sảy ra, chùa bị nổ nát nhưng các tháp vẫn còn nguyên vẹn
với những bậc đá dẫn lên tháp khá cao.
Dân chúng trong những năm ấy sợ "pho tượng" nhục
thân thiền sư bị xâm hại nên xây bít tháp lại. Nay, sau gần 70 năm trôi qua,
các bô lão còn sống chợt nhớ, bèn bàn tính với dân chúng rồi phá cửa tháp, rước
nhục thân vị thiền sư ra. Như vậy, gần 300 năm từ ngày thiền sư viên tịch cộng
với non 70 năm từ ngày tháp được xây bít, song nhục thân của vị thiền sư chỉ bị
hư hại rất ít, ví dụ hai cẳng tay ngài bị gẫy và mắt bên trái có một lổ hổng. Đặt
biệt, xương ở cẳng tay chỗ gẫy vẫn trắng Như xương bình thường và da thịt khô
đét, cứng như gỗ nhưng vẫn giữ được màu nâu chứ không biến thành màu đen như
các xác ướp trong Kim Tự Tháp Ai Câp. Điều này chứng tỏ nghệ thuật ướp xác của
tiền nhân ta thời xưa rất cao, nếu không nói là hơn thì cũng không kém người Ai
Cập với những xác ướp của họ.
Tượng nhục thân thiền sư Như Trí đã được dân chúng mời GS Tiến
sĩ Nguyễn Lân Cường và ê-kíp khảo cổ của ông đưa về Hà Nội phục chế lại hoàn bị,
nay đang được thờ trong lồng kính tại nhà thờ tổ của chùa Tiêu Sơn.
Tại chùa Đậu thuộc huyện Thường Tín tỉnh Hà Tây (Hà Đông và
Sơn Tây hợp lại, nay là Hà Nội) củng có hai pho tượng nhục thân của hai vị thiền
tăng Vũ khắc Trường và Vũ Khắc Minh từ thế kỷ thứ 17, tức cách đây khoảng hơn 300 năm, cũng đã được ê-kíp GS Nguyễn Lân
Cường phục chế hoàn hảo. Theo GS Cường, nhục thân của các vị thiền tăng và thiền
sư xưa không hiểu được xử lý cách nào mà vẫn còn tốt, cứng như xá lợi ( xương
nhỏ của các vị sư tổ sau khi thiêu còn sót lại). đốt không cháy, ngâm nước
không tan. Ngoài sự độc đáo về nguồn gốc và là bối cảnh cho tác phẩm Tiêu Sơn
tráng sĩ nổi tiếng của nhà văn Khái Hưng, hiện nay chùa Tiêu Sơn còn được biết
đến là ngôi chùa có một không hai.... Không có hòm công đức.
Nếu ở các đình, đền, miếu tại các địa phương khác, hòm công đức
được bày la liệt thì ở đây tuyệt nhiên không có một hòm nào cả. Bởi vậy nên
không có cảnh chen lấn lễ bái, bỏ tiền vào hòm xô bồ như thường thấy tại các di
tích khác.
Ngoài ra, chùa cũng không nhận lễ vật, không cho phép đốt
vàng mả, tiền giấy hoặc rải tiền thật cho người ta nhặt. Nhà chùa cũng khuyến
các tăng ni, Phật tử, trên mỗi bát Hương chỉ nên cắm một nén nhang và khi dâng
lễ Phật thì chỉ cúng bằng hoa quả tinh khiết, không cúng đồ chay hoặc đồ mặn.
Hoan hỉ phát tâm khi cần tu bổ chùa, khi biết chùa Tiêu Sơn
không đặt hòm công đức, nhiều người cho rằng sư bà trụ trì "gàn dỡ",
không nhạy bén với kinh tế. Trước sự chê trách đó, sư bà cười móm mém nói với
các phóng viên: "Gần 50 năm trước, khi về đây trụ trì tôi đã nguyện không
lập hòm công Đức. Cuộc sống tu hành đâu cần nhiều vật chất. Tôi ở một mình, nếu
có hòm công đức lại phải trông coi, nơm nớp lo lắng, đêm ngủ không yên. Biết
tôi không có tiền, trộm nào muốn quấy quả nửa".
Sư bà Thích nữ Đàm
Chính cũng cho rằng chuyện đốt vàng mả, rải tiền thật ở cửa Phật để cầu Xin Phước
đức là chuyện hoàn toàn không có trong đạo Phật. Nếu đến chùa dâng tiền, cầu
xin Tài lộc mà Phật ban cho thì chẳng hoá Phật nhận hối lộ hay sao? Hoàn toàn
sai lầm khi nghĩ rằng hễ có lễ thì Phật phù hộ độ trì. Đến với đạo Phật là để học
phương pháp sống an lành, hạnh phúc cho mình, cho gia đình mình và cho xã hội
chứ không phải để cầu xin với những tham vọng tầm thường.
Sư bà nói : " Điều
đáng buồn là hiện nay vấn đề hòm công đức đã trở nên quá phổ biến, rất nặng nề.
Chung quanh chuyện hòm công đức, chuyện ái, ố, hỉ, được bàn tán khắp nơi hay
trên báo chí. Ban quản lý các chùa chiền, danh lam thắng cảnh cũng tranh thủ tận
thu tiền bạc của khách thập phương. Ở nhiều nơi, khách vừa lo lễ bái vừa lo lấy
tiền bỏ vào hòm công đức. Mỗi lần rút ví là một cơ hội cho kẻ cắp lợi dụng, do
đó chốn linh thiêng bị vẫn đục ngoài ý muốn".
Sư bà giải thích như
vậy. Trước sự khang trang rộng lớn của ngôi chùa với những bậc thang lát đá chắc
chắn, sang trọng, nhiều khách thập phương tò mò tự hỏi không có hòm công đức
thì chùa lấy đâu ra tiền mỗi khi tu bổ, xây dựng?
Sư bà cho biết:
"Chùa không có hòm công đức nên chẳng có tiền. Khi cần tu bổ, xây dựng chỗ
nọ chỗ kia, tôi nhờ người tính toán dự trù kinh phí rồi bàn với ban quản tự,
ban quản tự kêu gọi khách thập phương giúp đở. Khi đã nhận đủ tiền rồi thì ban
quản tự ngưng lại, không quyên góp thêm nữa. Số tiền ấy được thể hiện minh bạch
qua sổ sách và các chứng từ".
Được biết, có một đại
gia kinh doanh thủy sản ở tận Cà Mau, khi biết chuyện nhà chùa đang quyên góp để
tu bổ và xây dựng thêm những bậc thang bằng đá,vị đại gia này đã bay ra Hà Nội
rồi tới chùa xin đóng góp 500 triệu đồng. Nhưng điều bất ngờ là ban quản tự từ
chối vì... chùa đã nhận đủ tiền nên không nhận thêm nữa. Sư bà nhẹ nhàng nói với
với vị đại gia: "Con số 500 triệu đồng rất lớn, nếu con đem giúp các trại
mồ côi hay các viện dưỡng lão thì lại càng quý hơn nữa". Vị đại gia đã làm
theo lời sư bà trước khi trở về Cà Mau.
ĐOÀN DỰ ghi chép.
VietPress USA cám ơn Tác giả Đoàn Dự đã gởi bài.
Quý đọc giả gởi bài và hình ảnh cho VietPress USA, xin gởi về: vietpressusa@gmail.com